Sivas Buruciye Medresesi: 1271’de fizik ve astronomi öğretimi için kurulan Selçuklu medresesi

Taç kapı kitabesine göre 1271-72'de yaptırılan Buruciye Medresesi, Anadolu'da simetrisi en düzgün medrese planlarından birine sahip. Yapı şu an restorasyon nedeniyle ziyarete kapalı.

Dinle A- A+ Fotoğraf: Maurice Flesier / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0 Başlıklar

Kitabesi ve Vakfiyesi Ne Anlatıyor? Anadolu Selçuklu Mimarisinin Dengeli ve Simetrik Planı Müze Yıllarından Bugünkü Restorasyona Konumu Kitabesi ve Vakfiyesi Ne Anlatıyor? Taç kapı kitabesine göre Buruciye Medresesi, III.

Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde, H. 670 / M. 1271-72 yılında Hibetullah oğlu Muzaffer Burûcirdî tarafından yaptırıldı. Kültür Portalı’na göre medrese fizik, kimya ve astronomi öğretimi amacıyla kuruldu. Kültür ve Turizm Bakanlığı envanteri de yapının uzun yıllar devrin pozitif ilimlerinin okutulduğu bina olarak kullanıldığını belirtiyor.

Kültür Portalı, vakfiyesinden medresede bir de kütüphane bulunduğunun anlaşıldığını yazıyor. Üst kattaki odaların kütüphane olarak kullanıldığına dair kesin bir bilgi ise yok.

Sivas haberlerini Google'da önce görün Sivas Gazetesi'ni Google'da tercih edilen kaynaklarınıza ekleyin. Google'da ekle Fotoğraf: HALUK COMERTEL / Wikimedia Commons, CC BY 3.0 Anadolu Selçuklu Mimarisinin Dengeli ve Simetrik Planı Yaklaşık 30 × 35 metre boyutlarında olan yapı; açık avlulu, avlunun kuzey ve güney yanları revaklı, dört eyvanlı medreseler grubuna girer.

Buruciye Medresesi, Anadolu Selçuklu medrese mimarisindeki en simetrik ve dengeli plan örneklerinden biri kabul edilmekte, Anadolu’da simetrisi en düzgün medrese planına sahip olarak anılmaktadır.

Batı cephesindeki anıtsal taçkapı; yüzeysel geometrik bezemeler, yıldız motifleri ve bitkisel rûmî kabartmalarla donatılmıştır. Taçkapının iki yan köşesinde yivli köşe kuleleri yer alırken, mukarnas kavsaralı nişin çevresinde dışa taşıntılı rozetler yer alır.

Kültür Portalı’na göre taç kapıda “İlim talep etmek her Müslümana farzdır” hadisi dört bölüm hâlinde yazılıdır. Giriş eyvanının sol tarafında, bani Muzaffer Burûcerdî ile çocuklarına ait kubbeli türbe hücresi bulunmaktadır.

Mavi ve siyah çinilerle bezeli türbede, devrin sırlı tuğla ve çini mozaik sanatı bugün üst duvarlarda ve kubbede görülebilmektedir.

Medresede ana eyvanın sağında ve solunda, kış mevsiminde derslerin yürütüldüğü kubbe örtülü iki büyük dershane salonu konumlanmıştır. Avluyu çevreleyen revakların gerisinde ise öğrencilerin barınması ve bireysel çalışma yapması için tahsis edilmiş beşik tonozlu talebe hücreleri sıralanır.

Yapı 1956-68 yılları arasında Vakıflar tarafından kapsamlı biçimde onarıldı. Bu dönemde, 1967’de Sivas Müzesi medreseye taşındı ve yapı 1980’lerin sonuna kadar müze olarak kullanıldı.

Daha sonra İl Özel İdaresi’ne tahsis edilip kültür-sanat amacıyla kullanılan medrese, 2026’nın başında başlatılan restorasyon nedeniyle ziyarete kapalı. Sivas Valiliği koordinasyonunda İl Özel İdaresi’nin yürüttüğü çalışmaların Nisan 2027’de tamamlanması hedefleniyor.

Buruciye Medresesi, Eskikale Mahallesi’nde, Tarihi Kent Meydanı’ndaki Selçuklu Parkı’nda, Çifte Minareli Medrese ile Şifaiye Medresesi arasında yer alır. Restorasyon tamamlanana kadar yapı ziyarete kapalı.

Bu yazı Sivas Gazetesi’nin “Sivas'ın Hikâyesi” dizisinin 3. bölümüdür. Dizinin kısa hâli her hafta Instagram’da @sivasgazetesicom hesabında. Fotoğraflar Wikimedia Commons’tan, açık lisansla kullanılmıştır.

Sivas Gazetesi haber merkezi tarafından hazırlanan ve kurum açıklamaları ile ajanslardan derlenen haberler.