Asgari ücrette 10 aylık tablo ortaya çıktı: Kayıp 7 bin 726 TL'ye ulaştı

DİSK Araştırma Merkezi (DİSK-AR), Türkiye İstatistik Kurumu'nun ekim ayı enflasyon verileri sonrası yayımladığı bültende, asgari ücretin enflasyon karşısındaki kaybının Ekim 2026 itibarıyla 7 bin 726 TL'ye ulaştığını bildirdi. Raporda gıda fiyatları ve gelir gruplarının harcama yapısı da değerlendirildi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre tüketici fiyatları ekimde aylık yüzde 2,58 arttı. Yıllık enflasyon yüzde 29,77 olurken, yılbaşından itibaren fiyat artışı yüzde 27,52 olarak hesaplandı.

12 aylık ortalamalara göre enflasyon ise yüzde 31,23 olarak kaydedildi. Yıllık bazda en yüksek fiyat artışı yüzde 48,86 ile eğitim grubunda gerçekleşti.

Ekim ayında giyim ve ayakkabı fiyatları yüzde 12,58 arttı

Aylık fiyat değişiminde en yüksek artış yüzde 12,58 ile giyim ve ayakkabıda görüldü. Bu grubu yüzde 3,50 ile gıda ve alkolsüz içecekler takip etti.

DİSK-AR, yıllık enflasyon oranının gerilemesinin fiyatların düştüğü anlamına gelmediğini bildirdi. Raporda fiyat artışlarının sürdüğü belirtildi.

Ekim ayına ilişkin temel veriler şöyle sıralandı:

Gösterge

Oran

Aylık tüketici fiyat artışı

yüzde 2,58

Yıllık enflasyon

yüzde 29,77

Yılbaşından itibaren artış

yüzde 27,52

12 aylık ortalama enflasyon

yüzde 31,23

Eğitimde yıllık artış

yüzde 48,86

Giyim ve ayakkabıda aylık artış

yüzde 12,58

Gıda ve alkolsüz içeceklerde aylık artış

yüzde 3,50

Raporda uzun dönemli fiyat değişimleri de incelendi. TÜİK'in 2025=100 bazlı verilerine göre Ekim 2005'te 3,8 olan tüketici fiyat endeksi, Ekim 2026'da 140,8'e çıktı.

Böylece genel fiyatların 21 yılda 37,2 katına yükseldiği hesaplandı. Aynı dönemde gıda fiyatları endeksi 2,5'ten 138,7'ye ulaştı.

Gıda fiyatları 21 yılda 55,1 katına çıktı

DİSK-AR'ın hesabına göre gıda fiyatları 21 yılda 55,1 kat arttı. Raporda, gıda fiyatlarının genel fiyat düzeyinden daha hızlı yükselmesinin düşük gelir grupları üzerindeki etkisine yer verildi.

Gelir dağılımı ve hanehalkı tüketim harcamaları verilerine göre en düşük gelirli yüzde 20'lik kesim, toplam gelirin yüzde 6,4'ünü elde ediyor. Bu grubun harcamaları içinde gıdanın payı yüzde 29,2 olarak hesaplandı.

En yüksek gelirli yüzde 20'lik kesim ise toplam gelirin yüzde 48'ini elde ediyor. Bu gelir grubunun toplam harcamalarında gıdanın payı yüzde 12,4 düzeyinde bulunuyor.

DİSK-AR, düşük gelirli kesimlerin bütçelerinde gıda harcamalarının daha yüksek pay tutması nedeniyle fiyat artışlarından daha fazla etkilendiğini kaydetti.

Dar gelirli hanelerin gıdaya ayırdığı pay geriledi

Raporda 2023 ve 2025 hanehalkı tüketim harcamaları da karşılaştırıldı. En düşük gelirli yüzde 20'lik kesimin toplam harcamaları içinde gıdanın payı 2023'te yüzde 36 iken, 2025'te yüzde 29,2'ye düştü.

DİSK-AR, yaklaşık 7 puanlık gerilemede artan konut ve kira giderlerinin etkili olduğunu belirtti. Düşük gelirli hanelerin kira ve konut giderlerinde kesintiye gidemediği, bu nedenle gıdaya bütçelerinden daha düşük pay ayırdığı aktarıldı.

Raporda TÜİK'in enflasyon hesabında kullandığı madde fiyat listesini açıklamaması da ele alındı. TÜİK'in Haziran 2022'den itibaren ortalama madde fiyat listesini yayımlamayı bıraktığı belirtildi.

DİSK'in açtığı davada verilerin açıklanması yönünde karar verildiği bildirildi. Ankara 6. İdare Mahkemesi'nin 31 Mart 2023 tarihli kararının istinaf aşamasından geçerek kesinleştiği, buna rağmen madde fiyat listesinin açıklanmadığı kaydedildi.

DİSK-AR ayrıca, asgari ücret başta olmak üzere farklı ücret gruplarının enflasyon, vergi ve kesintiler nedeniyle yaşadığı kayıpları ele alan Ücret Kayıpları İzleme Raporu'nun 6 Kasım 2026'da yayımlanacağını duyurdu.