Yeni sanayi bölgeleri ve teknoloji yatırımları elektrik altyapısıyla eş zamanlı planlanmalı

MEHMET KAYA / ANKARA

Yazılı bir değerlendirme yapan Barış Erdeniz, bunlar içinde başta veri merkezleri olmak üzere, büyük sanayi kuruluşları, endüstri bölgeleri ve veri merkezleri gibi yüksek elektrik çeken alanlar oluşacağını vurgulayan Erdeniz, “Yeni sanayi ve teknoloji yatırımlarının elektrik altyapısıyla eş zamanlı planlanması, OSB'lerin kendi dağıtım sorumlulukları da gözetilerek ilgili kurumlarla koordinasyon kurulması önemli. Böylece sanayinin büyümesine uygun bağlantı ve dağıtım kapasitesiyle katkı sağlamayı amaçlıyoruz.

Bugün ulaşımdan sanayiye, ısınma ve soğutmadan veri merkezlerine kadar hayatın her alanı hızla elektrikleşiyor ve elektrik tüketim alışkanlıklarımız kökten değişiyor. Artık petrol çağından elektrik çağına geçiyoruz” görüşünü öne çıkardı.

Barış Erdeniz sektörün yatırım ihtiyacını öne çıkardı. Dağıtım şebekelerine 2035 yılı sonuna kadar en az 50 milyar dolar yatırım ihtiyacı tahminine işaret eden Erdeniz, 2030 sonunda bitecek tarife döneminde 18,5 milyar dolarlık yatırım tavanı bulunduğunu hatırlattı.

Bu planların gelecek 5 yılda 22 milyar dolarlık bir büyüklüğe karşılık geldiğini belirten Erdeniz finansman unsuruna dikkati çekerek, “2035 sonuna kadar uzanan yatırım vizyonumuzun hayata geçirilmesi için mevcut finansman kaynaklarının yanı sıra uzun vadeli, uygun maliyetli uluslararası finansman imkânlarına erişimi önemsiyoruz. Bu büyüklükler bize, yatırımın yalnızca miktarını değil niteliğini de düşünmemiz gerektiğini gösteriyor.

Asıl mesele, her bir yatırımın oluşturduğu faydayı artırabilmek, tüketicilere kesintisiz, kaliteli hizmet sunma standardını yükseltebilmek” yorumunu yaptı.

Yatırımların uzun vadeli finansman kullanmasının önemli unsur olarak ortaya çıktığını belirten Barış Erdeniz, bu amaçla COP31’de sektör olarak uluslararası finans kuruluşları, kalkınma bankaları ve yeşil finansman araçlarının dağıtım şebekelerinin enerji dönüşümünü destekleyecek şekilde gündeme etki etmek istediklerini kaydetti. Türkiye açısından yatırım ihtiyacının çok yönlü olarak ilerlediğini-genişlediğini belirten Barış Erdeniz, 2035’te 510 teravatsaat elektrik talebi varsayımı altında, yakın zamanda açıklanacak 2040 vizyonunda yatırım ihtiyacı tutarlarının güncellenmesinin gerekebileceğini belirtti.

Elektrik bedellerinin seviyesine yönelik endişelere de değinen Barış Erdeniz, gelecek dönemin elektrikleşme temelli şekilleneceğine işaret ederek soruna sadece elektrik tüketiminde oluşan maliyet açısından bakılmaması gerektiğini, güçlü şebekelerin yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme dahil edilmesine imkan verme unsuru dikkate alınarak, ithal fosil kaynaklara olan bağımlılığı azaltma yönünden de bir alternatif fayda sağlamasını dikkate almak gerektiğini vurguladı.

Teknolojik zorluklara teknik çözümler

Yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme dahil edilmesindeki teknolojik zorluklara değinen Elder Başkanı Barış Erdeniz, "Bütün bu kaynakları sağlıklı yönetebilmek için SCADA kapsama oranını yükseltmemiz, ring şebeke yapısını güçlendirmemiz ve büyük miktarda veriyi etkin biçimde işlememiz gerekiyor. İnvertörlerden reaktif güç desteği alınması gibi teknik çözümler de gerilim yönetimi açısından giderek önem kazanıyor.

Dolayısıyla yalnızca yeni üretim tesislerine bağlantı sağlamak değil, sistemi güvenli ve esnek biçimde işletmek de temel önceliğimiz. Vatandaş artık sadece kullanan tarafta değil; hem tüketici, hem üretici, hem de depolayan konumunda olacak" yorumunu yaptı.