Büyük Ağrı Dağı'nın Yüzde 65'i Iğdır'ın! Bu Devasa Turizm Hazinesini Neden Değerlendirmiyoruz?

BÜYÜK AĞRI DAĞI'NIN YÜZDE 65'İ IĞDIR'IN! BU DEVASA TURİZM HAZİNESİNİ NEDEN DEĞERLENDİRMİYORUZ?

Sözer AKYILDIRIM

Iğdır Üniversitesi, Öğretim Görevlisi

Bir dağ, bir tarih, eşsiz bir doğa ve Iğdır'ın geleceğine açılan büyük bir turizm fırsatı...

Bazı coğrafyalar vardır ki yalnızca üzerinde yaşanmaz; insanın hafızasına, kültürüne ve geleceğine yön verir. Ağrı Dağları, Iğdır için işte böyle bir değerdir. Her sabah güne başlarken ufukta heybetiyle yükselen Büyük Ağrı Dağı, yalnızca gökyüzüne uzanan bir doğa harikası değil, aynı zamanda Iğdır'ın sahip olduğu en büyük turizm potansiyellerinden biridir.

5.137 metre yüksekliğiyle Türkiye'nin en yüksek noktası olan Büyük Ağrı Dağı, ülkemizin olduğu kadar dünyanın da dikkatini çeken önemli doğal oluşumlarından biridir. Ancak burada üzerinde özellikle durmamız gereken bir gerçek bulunmaktadır.

Coğrafi değerlendirmelere göre Büyük Ağrı Dağı'nın yaklaşık yüzde 65'lik bölümü Iğdır, yüzde 35'lik bölümü ise Ağrı ili sınırları içerisinde kalmaktadır. Bu oran, Iğdır'ın dağla olan coğrafi bağını ve turizm açısından sahip olduğu avantajı ortaya koymaktadır.

Öyleyse şu soruyu sormamız gerekiyor: Büyük Ağrı Dağı'nın önemli bir bölümüne sahip olan Iğdır, bu eşsiz doğal zenginliği turizme kazandırmak için bugüne kadar neler yaptı, bundan sonra neler yapabilir?

Ağrı Dağı'nı çoğu zaman uzaktan seyrediyor, fotoğraflarını çekiyor, heybetini anlatıyoruz. Oysa yapılması gereken, bu muhteşem doğal mirası planlı, sürdürülebilir ve ekonomik değer üreten bir turizm alanına dönüştürmektir.

Bunun için öncelikle Büyük Ağrı Dağı'nın Iğdır cephesini kapsayan kapsamlı bir turizm master planı hazırlanmalıdır. Dağın doğal yapısı, koruma alanları, ulaşım imkânları ve ekolojik dengesi dikkate alınarak yürüyüş parkurları, seyir noktaları, doğa fotoğrafçılığı alanları, rehberli dağ rotaları ve uygun bölgelerde konaklama imkânları planlanmalıdır.

Böylece Iğdır, yalnızca Ağrı Dağı'nı uzaktan seyreden bir şehir olmaktan çıkarak dağ ve doğa turizminin önemli merkezlerinden biri hâline gelebilir.

Küçük Ağrı'nın eteklerinde saklı bir tarih: Serdarbulak Yaylası

Iğdır'ın turizm potansiyelini değerlendirirken Küçük Ağrı Dağı'nı ve onun eteklerinde uzanan Serdarbulak Yaylası'nı ayrı bir başlık altında ele almak gerekiyor.

3.896 metre yüksekliğindeki Küçük Ağrı Dağı, kendine özgü doğal güzellikleriyle bölgenin önemli değerlerinden biridir. Bu dağın eteklerinde yer alan Serdarbulak Yaylası ise tarihî mirası ve biyolojik çeşitliliğiyle dikkat çekmektedir.

Serdarbulak Yaylası'na yaptığım ziyaret sırasında karşılaştığım bir yapı beni oldukça düşündürdü. Geniş bir alana kurulmuş, devasa taşlarla inşa edilmiş tarihî Rus kışlası...

Geçmişin mimari izlerini taşıyan bu büyük yapı bugün köylülerimiz tarafından ağıl olarak kullanılmaktadır. Elbette yöre insanımızın hayvancılık faaliyetleri ve ihtiyaçları önemlidir. Ancak böylesine büyük ve tarihî bir yapının mevcut durumuyla kaderine terk edilmesi yerine, tarihî ve mimari özellikleri araştırılarak koruma altına alınması gerektiğine inanıyorum.

Önerim açıktır: Öncelikle yapının tarihî geçmişi ve mimari özellikleri uzmanlar tarafından incelenmeli, gerekli koruma ve restorasyon çalışmaları gerçekleştirilmelidir. Ardından özgün taş mimarisi korunarak bir dağ oteli, butik konaklama tesisi veya doğa turizmi merkezi olarak değerlendirilmesi düşünülmelidir.

Bir düşünelim...

Yüksek dağların arasında, temiz havanın, yaylaların ve eşsiz manzaraların içerisinde tarihî taş duvarlarıyla yeniden hayat bulan bir konaklama tesisi... Doğa yürüyüşüne çıkanların, fotoğraf tutkunlarının, dağcıların ve yurt dışından gelen turistlerin konaklayabileceği özgün bir mekân...

Böyle bir yatırım, Serdarbulak Yaylası'nı yalnızca ziyaret edilen bir yer olmaktan çıkarıp başlı başına bir turizm destinasyonuna dönüştürebilir.

Serdarbulak yalnızca bir yayla değil, doğal bir yaşam hazinesi

Ancak Serdarbulak'ın zenginliği tarihî Rus kışlasıyla sınırlı değildir.

Yayla, kuş çeşitliliği ve endemik bitki varlığı bakımından da oldukça dikkat çekici bir doğal yaşam alanıdır. Bölgenin sahip olduğu habitat, kuşların barınması, beslenmesi ve üremesi açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir doğal mirastır.

Bu nedenle Serdarbulak'ta turizm yatırımı planlanırken öncelikle bilimsel bir ekolojik envanter ve habitat değerlendirmesi yapılmalıdır. Hangi alanların korunacağı, hangi güzergâhların ziyaretçilere açılabileceği ve konaklama tesislerinin nerede, hangi ölçekte yapılabileceği uzmanların görüşleriyle belirlenmelidir.

Amacımız doğayı turizme feda etmek değil, doğayı koruyarak turizmi geliştirmek olmalıdır.

Kuş gözlemciliği, doğa fotoğrafçılığı, kontrollü yürüyüş rotaları ve endemik bitkilerin tanıtımına yönelik bilimsel çalışmalar Serdarbulak'ı doğa turizmi açısından önemli bir merkeze dönüştürebilir.

Tarihî Rus kışlasının yeniden hayat bulduğu, kuş gözlemcilerinin doğayla buluştuğu, endemik bitkilerin korunduğu ve ziyaretçilerin yaylanın eşsiz güzelliklerini tanıdığı bir Serdarbulak hayal ediyorum.

Bu hayal gerçekleştirilebilir bir projeye dönüştürülmelidir.

Turizm yatırımcılarını Iğdır'a davet etmeliyiz

Artık Iğdır'ın turizm konusunda yalnızca potansiyelinden söz etmekle yetinmemesi gerekiyor. Bu potansiyeli projeye, projeyi yatırıma, yatırımı da istihdama ve ekonomik kazanca dönüştürmeliyiz.

Ülkemizin turizm sektöründe faaliyet gösteren yatırımcıları Iğdır'a davet edilmeli; Büyük Ağrı Dağı, Küçük Ağrı Dağı ve Serdarbulak Yaylası'nı kapsayan yatırım fırsatları kendilerine anlatılmalıdır.

Bu çalışmalar yalnızca bir otel yapımından ibaret düşünülmemelidir. Dağ turizmi, yayla turizmi, doğa yürüyüşleri, kültür turizmi, kuş gözlemciliği, rehberlik hizmetleri ve yöresel ürünlerin ekonomiye kazandırılması birbirini tamamlayan projeler olarak ele alınmalıdır.

Iğdır Valiliği, belediyeler, üniversitemiz, ilgili kamu kurumları ve özel sektör ortak bir çalışma yürütmelidir. Yatırımcıların önünü açacak fizibilite raporları hazırlanmalı, ulaşım ve altyapı ihtiyaçları belirlenmeli, doğayı koruyan ve yerel halkı ekonomik sürece dâhil eden bir model geliştirilmelidir.

Böyle bir yatırım hareketi Iğdır'da yeni istihdam alanları oluşturacak, esnafımızın gelirine katkı sağlayacak, konaklama ve hizmet sektörünü geliştirecek, gençlerimize yeni iş imkânları sunacaktır.

Üstelik Ağrı Dağı'nın uluslararası tanınırlığı düşünüldüğünde Iğdır, yalnızca bölgesel değil, uluslararası ölçekte de önemli bir turizm merkezi olma fırsatına sahiptir.

Iğdır'ın geleceği, sahip olduğu değerleri keşfetmesinde saklı

Iğdır'ın üç ülkeye açılan coğrafi konumu, tarihi, kültürel zenginliği, verimli ovası, kendine özgü iklimi ve Ağrı Dağları ile bütünleşen doğal güzellikleri önemli avantajlarımızdır.

Büyük Ağrı Dağı'nın Iğdır cephesi, Küçük Ağrı'nın doğal güzellikleri, Serdarbulak Yaylası'nın tarihî yapısı, Bulakbaşı'nın sulak alanları ve bölgenin zengin yaban hayatı bir bütün olarak değerlendirilmelidir.

Bu değerleri birbirinden bağımsız düşünmemeliyiz. Birbirini tamamlayan turizm rotaları oluşturmalı, Iğdır'ın doğal ve kültürel zenginliklerini tek bir turizm vizyonu içerisinde buluşturmalıyız.

Elbette bütün bunları yaparken doğayı tüketen değil, doğayla birlikte gelişen bir turizm anlayışını benimsemeliyiz. Ağrı Dağı'nın ekolojik dengesi korunmalı, tarihî yapılarımızın özgünlüğü bozulmamalı ve yerel halk bu kalkınma hareketinin dışında bırakılmamalıdır.

Unutmayalım ki turizm yalnızca otel yapmak ve turist ağırlamak değildir. Turizm; bir şehrin tanıtılması, insanına iş imkânı sağlanması, esnafının kazanması, gençlerinin geleceğe umutla bakması ve sahip olduğu değerlerin ekonomik güce dönüşmesidir.

Iğdır'ın önünde böyle büyük bir fırsat duruyor.

Büyük Ağrı Dağı'nın yüzde 65'lik bölümüyle Iğdır'a uzanan coğrafi bağı, Küçük Ağrı'nın eteklerindeki tarihî miras ve Serdarbulak'ın eşsiz doğası bize önemli bir sorumluluk yüklüyor.

Artık bu değerleri yalnızca anlatmakla yetinmeyelim. Bilimsel planlama, doğru yatırımlar, kamu-özel sektör iş birliği ve ortak akılla onları Iğdır'ın geleceğine kazandıralım.

Çünkü Ağrı Dağı yalnızca gökyüzüne yükselen bir dağ değildir. Iğdır için bir turizm markası, bir kalkınma fırsatı ve gelecek kuşaklara bırakabileceğimiz eşsiz bir mirastır.

Büyük Ağrı Dağı'nın gölgesinde yaşayan Iğdır, artık bu büyük değerin turizmde de sahibi olduğunu göstermelidir. Ağrı Dağı orada, bütün heybetiyle bizi bekliyor. Şimdi sıra bizde.