496 yıllık köy: Tarihi Osmanlı kayıtlarında yer alıyor

Çorum’un Dodurga ilçesine bağlı Mehmet Dede Obruk Köyü, yaklaşık beş asırlık belgelenmiş geçmişiyle bölgenin tarihî yerleşimleri arasında bulunuyor.

Köyün geçmişini konu alan tarihî araştırma görselinde, 1530 yılından Cumhuriyet dönemine kadar uzanan önemli bilgiler yer alıyor. Osmanlı arşiv kayıtlarında Obruk adıyla anıldığı belirtilen yerleşimin, geçmişte Osmancık kazasıyla bağlantılı olduğu ifade ediliyor.

Köyün adı 1530 yılı kayıtlarında geçiyor

Paylaşılan bilgilere göre Mehmet Dede Obruk Köyü'nün bilinen en eski yazılı kaydı 1530 yılına dayanıyor. Osmanlı dönemindeki idari yapılanmada Osmancık nahiyesi ve kazasına bağlı olduğu belirtilen Obruk, ilerleyen yıllarda Sakız Divanı içerisinde yer aldı.

Köyün kuruluşunun 13. yüzyıldaki Türkmen yerleşimine kadar uzanabileceği değerlendirilse de görselde bu döneme ilişkin doğrudan bir kuruluş belgesi sunulmuyor.

Osmanlı döneminde pamuk üretimiyle öne çıkıyordu

Mehmet Dede Obruk Köyü'nün geçmişindeki dikkat çekici ayrıntılardan biri de pamuk üretimi. 1576 yılına ilişkin kayıtlarda Obruk'un, Sakız Divanı'nın önemli pamuk üretim merkezlerinden biri olarak gösterildiği belirtiliyor.

1576-1577 yıllarına ait kayıtlarda ise köyün Sakız Divanı'na bağlı olduğu, burada Kızılüyük Türkmen cemaatinin bulunduğu ve yıllık hasılının 15 bin akçe olarak kaydedildiği ifade ediliyor.

Bu bilgiler, köyün Osmanlı dönemindeki tarımsal faaliyetleri ve ekonomik yapısına ilişkin veriler sunuyor.

Evliya Çelebi'nin Seyahatname'siyle bağlantı

Görselde yer alan tarihî bilgilere göre Evliya Çelebi, 1646 yılında Osmancık'ı anlattı.

1648-1649 yıllarına ilişkin bölümde ise Seyahatname'de Mehmet Şah Dede ziyaretgâhından söz edildiği, bu ziyaretgâhın Obruk yakınlarındaki Mehmet Dede Tekkesi ile ilişkilendirildiği belirtiliyor.

Ancak bu ilişkilendirmenin kesinliği için tarihî kaynakların ayrıntılı olarak incelenmesi gerekiyor.

Köyün camisi 1998 yılında tescil edildi

Mehmet Dede Obruk Köyü'nün tarihî yapıları arasında köy camisi de bulunuyor. Paylaşılan bilgilere göre Mehmetdede Camii, 1998 yılında alınan 5817 sayılı kararla kültür varlığı olarak tescil edildi.

Köyün nüfus bilgilerinin de 1935-2000 yılları arasındaki Cumhuriyet dönemi nüfus sayımlarında yer aldığı ifade ediliyor.

Köyün nüfusu 237 kişiye geriledi

2025 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine göre Mehmet Dede Obruğu Köyü'nün nüfusu 237 kişi olarak kaydedildi. Köyde 125 erkek ve 112 kadın yaşıyor. 2024 yılında 255 olan nüfus, bir yılda 18 kişi azaldı.

Tarihî geçmişi, Osmanlı dönemindeki tarımsal faaliyetleri ve tescilli camisiyle Mehmet Dede Obruğu Köyü, Çorum'un kırsal tarihine ilişkin önemli izler taşıyor.