Fransa'da grev dalgası büyüyor: 1,6 milyon kişi sokakta, genel grev çağrısı yükseliyor

Fransa'da ekim ayından bu yana devam eden hükümet karşıtı protestolar, 5 Kasım'da ülke genelinde düzenlenen kitlesel gösteriler ve grevlerle büyüdü. Genel İş Konfederasyonunun (CGT) verilerine göre sadece bir günde yaklaşık 1,6 milyon kişi sokaklara çıktı ve demiryolları, eğitim, enerji ve çeşitli sanayi kuruluşlarında iş bırakma eylemleri gerçekleştirildi.

Hayat pahalılığı, ücretler, kamu hizmetlerindeki kesintiler ve gençlerin geleceğine ilişkin kaygılar protestoların başlıca gündemini oluşturdu. Fransız yayın organı Révolution Permanente, 17, 24 ve 31 Ekim gösterilerinin ardından 5 Kasım'daki katılımın önemli ölçüde arttığını bildirdi.

Gazetenin değerlendirmesine göre önceki haftalarda gençlerin öncülüğünde gelişen protestolara işçi kesimlerinin de geniş çapta katılması, hareketin yeni bir aşamaya geçtiğini gösteriyor. PARİS'TE 350 BİN, MARSİLYA'DA 150 BİN KİŞİCGT'nin açıkladığı rakamlara göre başkent Paris'teki gösterilere 350 bin kişi katıldı.

Marsilya'da 150 bin, Bordeaux'da 120 bin, Lille'de 100 bin, Toulouse'da 80 bin ve Lyon'da 55 bin kişi yürüdü. Nantes ve Rennes'de 35'er bin, Rouen'de 30 bin, Grenoble'da 28 bin 600, Caen ve Strazburg'da 26'şar bin gösterici sokağa çıktı.

Brest'te 25 bin, Tours'da 22 bin ve Orléans'ta 20 bin kişinin katıldığı eylemler düzenlendi. Sendikanın ülke genelinde açıkladığı yaklaşık 1,6 milyonluk katılım, 2023'teki emeklilik reformuna karşı düzenlenen büyük gösterileri hatırlattı.

DEMİRYOLLARINDA GREV ORANI YÜZDE 81'E ULAŞTIProtestoların en belirgin etkilerinden biri demiryolu taşımacılığında görüldü. Fransa Ulusal Demiryolları Şirketinin (SNCF) paylaştığı verilere göre bazı hatlarda çalışanların yarısından fazlası greve katıldı.

Pays de la Loire bölgesinde grev oranı yüzde 81'e, Paris banliyö ulaşımındaki RER D ve Transilien R hatlarında yüzde 79'a ulaştı. RER B'nin kuzey kesimi ile Transilien H ve K hatlarında çalışanların yüzde 75'i iş bıraktı.

Occitanie bölgesinde ise grev oranı yüzde 64 olarak açıklandı. Eğitim sektöründe de yüksek katılım kaydedildi. SNES-FSU sendikasına göre ortaöğretim personelinin yüzde 52'si greve çıktı. Bu oran, 29 Eylül'deki yüzde 38'lik katılımın üzerine çıkarak 5 Aralık 2024'ten bu yana eğitim sektöründe görülen ilk çoğunluk katılımlı grev oldu.

Özel sektördeki bazı petrol rafinerilerinde de grev oranının yüzde 50 civarında olduğu bildirildi. Donges, La Mède ve Flandre tesislerinde iş bırakma eylemleri gerçekleştirilirken Disneyland Paris çalışanları da enflasyon ve artan akaryakıt fiyatları karşısında ücret artışı talebiyle harekete geçti.

BİN LİSEDE EĞİTİM DURDU, 50'DEN FAZLA ÜNİVERSİTEDE EYLEM5 Kasım gösterilerinde gençlerin katılımı da dikkat çekti. Öğrenci ve lise örgütlerinin açıklamalarına göre ülke genelinde yaklaşık bin lisede dersler durduruldu veya okulların girişleri kapatıldı.

Üniversitelerde ise 3 Kasım itibarıyla 50'den fazla kampüste giriş engelleme eylemleri başlatıldı. Paris'teki Jussieu ve Toulouse'daki Le Mirail kampüsleri, öğrencilerin protestolarının yoğunlaştığı merkezler arasında yer aldı.

Öğrencilerin talepleri yalnızca eğitim koşullarıyla sınırlı kalmadı. Barınma, ücretler, akaryakıt fiyatları ve kamu hizmetlerinin güçlendirilmesi gibi başlıklar da öne çıktı. Sens kentindeki bir lise öğrencisi, protestolara neden katıldığını şu sözlerle anlattı:"Bunu ailem için de yapıyorum.

Benzin fiyatları, genel olarak hayat pahalılığı için."İŞÇİLER VE ÖĞRENCİLER ORTAK EYLEMLER DÜZENLEDİGösteriler sırasında farklı meslek gruplarının öğrencilerle birlikte hareket etmesi, önceki protestolardan ayrılan önemli gelişmelerden biri oldu. Paris yakınlarındaki Saint-Denis'de Paul-Éluard Lisesi çalışanları, RATP otobüs deposundaki grevciler ve Paris 8 Üniversitesi öğrencileri ortak bir yürüyüşte buluştu.

Lisede çalışanların yüzde 80'inin greve katıldığı bildirildi. Göstericiler daha sonra Kuzey Garı üzerinden Cumhuriyet Meydanı'na yürüdü. Paris'in güneyindeki Châtillon demiryolu bakım merkezinde yaklaşık 100 kişi sabah saatlerinde toplanarak ortak eylem düzenledi.

Montpellier'de ise demiryolu, sağlık ve eğitim çalışanları lise öğrencilerinin protestolarına destek verdi. Le Havre'da dört lise öğrencisinin gözaltına alınmasının ardından işçilerle öğrencilerin katıldığı dayanışma gösterileri gerçekleştirildi.

Révolution Permanente, kentte bazı eylemlere yaklaşık bin kişinin katıldığını aktardı. Toulouse'daki gösterilerde ise polis müdahalesi sonucu yaralananlar olduğu bildirildi. Yayına göre güvenlik güçleri, sendikaların ortak yürüyüşüne de müdahale etti.

HÜKÜMETTEN'SOSYAL KONFERANS' ÖNERİSİEylemlerin büyümesi üzerine Başbakan Sébastien Lecornu, 9 Kasım Pazartesi günü bir sosyal konferans düzenleneceğini açıkladı. Hükümetin girişimi, başta Fransa Demokratik İşçi Konfederasyonu (CFDT) olmak üzere bazı sendikaların müzakere taleplerinin ardından geldi.

Konferansta ücretler ve çalışanların ekonomik koşullarının ele alınması bekleniyor. Hükümetin asgari ücrette sınırlı bir erken artışı değerlendirdiği belirtilirken CFDT Genel Sekreteri Marylise Léon, net asgari ücretin 100 avro artırılmasını talep ediyor.

Ancak Révolution Permanente, hükümetin müzakere girişimini protestoları yatıştırma çabası olarak değerlendirdi. Yayın organı, sınırlı ücret artışlarının hayat pahalılığı karşısında yeterli olmayacağını savunarak sendikalara grevleri genişletme çağrısında bulundu.

GENEL GREV ÇAĞRILARI YÜKSELİYOR5 Kasım gösterilerinin ardından protesto hareketinin nasıl devam edeceği tartışılmaya başlandı. Farklı meslek gruplarından çalışanlarla öğrencileri bir araya getiren meslekler arası genel kurullar (Interpros), ortak eylemlerin ülke genelinde yaygınlaştırılması için çalışmalar yürütüyor.

Toulouse'da 800'den fazla kişinin katıldığı toplantılarda süresiz grev hazırlıkları, Airbus çalışanları, belediye temizlik işçileri ve toplu taşıma personeliyle ortak hareket edilmesi ele alındı. Bordeaux'da da üniversite öğrencileri, işçilerle birlikte meslekler arası toplantılar düzenlenmesi çağrısında bulundu.

Révolution Permanente, genel grev çağrısı yapan kesimlerin taleplerini net asgari ücretin 2 bin avroya çıkarılması, tüm çalışanlara 400 avro ücret artışı, işten çıkarmaların yasaklanması ve kamu hizmetlerine daha fazla kaynak ayrılması olarak sıraladı. Üniversiteye giriş sistemi Parcoursup'ın kaldırılması, gösteriler nedeniyle haklarında işlem yapılanlara af çıkarılması ve hükümetin istifası da dile getirilen talepler arasında bulunuyor.

Fransa'da 5 Kasım'daki kitlesel katılım, ekim ayından bu yana süren gösterilerin iş bırakma eylemleriyle daha fazla birleştiğini ortaya koydu. Hükümet sendikalarla müzakere arayışındayken protestoların genel greve dönüşmesini savunan gruplar ise hareketin işyerlerinde ve üniversitelerde daha geniş bir örgütlenmeyle sürdürülmesini istiyor.