Almanya, Fransa, İtalya, İspanya: Ekimde enflasyon en yüksek nerede?

Euro Bölgesi'nin dört büyük ekonomisi cuma günü yeni enflasyon verilerini yayımladı, bu da Avrupa genelinde fiyat baskılarının bir kez daha yüksek seyrettiği bir aya işaret eden ilk okumayı sundu. Ekim ayındaki enflasyon sıralaması açıktı.

İtalya zirvede yer aldı, fiyatlar bir yıl öncesine göre yüzde 5.4 arttı. İspanya yüzde 4.9 ile onu izledi, Fransa yüzde 3.4 ve Almanya yüzde 2.8'de kaldı. Bununla birlikte asıl önemli olan yön. İtalya ve Fransa'da enflasyon keskin biçimde hızlanırken, İspanya'da sabit kaldı ve Almanya'da geriledi, üstelik dört büyük ekonominin tamamı enerji maliyetlerindeki aynı sıçramayla karşı karşıya.

Peki aynı baskılar neden bu kadar farklı faturalar üretiyor ve bu durum Avrupa Merkez Bankası için ne anlama geliyor? İtalya: Fiyatlar neden en çok sıçradı? İtalyan enflasyonu, ulusal istatistik ofisi Istat'ın öncü verilerine göre, eylülde yüzde 4.2 iken ekimde yüzde 5.4'e yükseldi.

Bu, oranı Ağustos 2023 düzeyine geri taşıdı ve ekonomistlerin beklediği yüzde 4.6'nın oldukça üzerine çıkardı. AB genelinde ülkeleri karşılaştırmak için kullanılan uyumlaştırılmış ölçüte göre İtalya'da enflasyon yüzde 5.6'ya ulaştı.

Zararın büyük kısmını enerji verdi. Istat, enerji fiyatlarının bir yıl öncesine göre yüzde 31.4 daha yüksek olduğunu, bunun önceki yüzde 22.6'lık orandan artış anlamına geldiğini ve hâlâ uluslararası jeopolitik ortam tarafından şekillendirildiğini belirtti.

Piyasa tarafından serbestçe belirlenmeyen tarifeleri ifade eden düzenlemeye tabi enerji, yıllık bazda yüzde 59.5 arttı, bu da bir önceki ayın oranının iki katından fazla. Bu kategorideki fiyatlar yalnızca ekim ayında yüzde 18.8 yükseldi.

Baskı süpermarket raflarına da yansıyor. İtalyanların en sık satın aldığı gıda, ev ve kişisel bakım ürünlerinden oluşan,'alışveriş sepeti' olarak adlandırılan sepet yüzde 1.5'ten yüzde 2.5'e yükseldi. İşlenmemiş gıda fiyatları yüzde 7.5'e hızlanırken, ulaştırma hizmetleri yüzde 3.1'e çıktı.

Enerji ve taze gıdayı dışlayarak alttaki fiyat eğilimlerini gösteren çekirdek enflasyon ise yüzde 1.6'dan yüzde 2'ye yükseldi. İtalyan hanehalkları için zamanlama zor. Istat ayrıca ekonominin üçüncü çeyrekte büyümediğini de cuma günü bildirdi.

Pantheon Macroeconomics'te kıdemli Avrupa ekonomisti Melanie Debono, bir notta, gelecek ay açıklanacak ayrıntılı dökümün, enerji şokunun tüketici harcamaları üzerinde, aylık perakende verilerinin ima ettiğinden daha fazla ağırlık yarattığını göstereceğinin muhtemel olduğunu yazdı. İspanya: Enflasyon neden yükselmeyi durdurdu?

İspanya'nın enflasyon oranı, Ulusal İstatistik Enstitüsü (INE) tarafından yayımlanan hızlı tahmine göre, ekimde de eylül ile aynı düzey olan yüzde 4.9'da kaldı. Bu oran, 2023 başından bu yana görülen en yüksek seviyenin yakınında kalıyor.

Fiyatlar eylüle kıyasla yine de yüzde 0.6 arttı. Yıllık enflasyonun yatay seyretmesinin başlıca nedeni, benzin ve dizel fiyatlarının yükseldiği geçen ekime göre akaryakıtın daha ucuz olmasıydı. Daha yüksek doğalgaz tarifeleri bu rahatlamanın bir kısmını götürdü.

Enerji ve işlenmemiş gıdayı hariç tutan temel enflasyon yüzde 3.1'de kaldı. Uyumlaştırılmış oran ise yüzde 5'ten yüzde 4.9'a hafifçe geriledi. İspanya şu anda bloktaki büyük ekonomiler arasında en güçlü olanı. Danışmanlık şirketi MHA'de ekonomik araştırma başkanı Joe Nellis, e-posta ile ilettiği yorumlarda, iç talepteki güçlenmenin desteğiyle İspanya ekonomisinin üçüncü çeyrekte yüzde 0.6 büyüdüğünü belirtti.

Fransa: Stagflasyon mu yerleşiyor? Fransa'da enflasyon, istatistik kurumu Insee'nin verilerine göre, yüzde 3.1'den yüzde 3.4'e yükselerek Ocak 2024'ten bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktı. Ekonomistler yüzde 3.2 bekliyordu.

Enerji fiyatları, gaz ve petrol ürünlerinin etkisiyle art arda dördüncü ay hızlanarak yıllık bazda yüzde 24.1 yükseldi. Fransız sepetinin en büyük bileşeni olan hizmetler enflasyonu, otel ve ulaşım fiyatlarının artmasıyla yüzde 2.7'ye çıktı.

Uyumlaştırılmış ölçüye göre Fransa'da enflasyon yüzde 3.8'e ulaştı. Veriler, Fransız ekonomisinin üçüncü çeyrekte yüzde 0.1 daraldığını gösteren rakamlarla birlikte açıklandı. Pantheon Macroeconomics'in baş euro bölgesi ekonomisti Claus Vistesen, bir raporda, Fransa'nın stagflasyonla karşı karşıya olduğunu söyledi.

Bu terim, yükselen fiyatların durgun bir ekonomiyle aynı anda görülmesini ifade ediyor. Vistesen, Fransa'da uyumlaştırılmış enflasyonun kasıma kadar yüzde 4'ün üzerine çıkmasını bekliyor. Almanya: Enflasyon neden düştü? İstisna Almanya oldu.

Federal İstatistik Ofisi (Destatis), enflasyonun yüzde 3.3'ten yüzde 2.8'e gerileyerek ekonomistlerin öngördüğü yüzde 3'ün altına düştüğünü bildirdi. Başlıca neden, 1 Ekim'de yürürlüğe girip yıl sonuna kadar sürecek olan akaryakıt vergisi indirimi oldu.

Enerji enflasyonu yüzde 14.9'dan yüzde 12.2'ye yavaşladı. Tüketici fiyatları eylüle kıyasla yüzde 0.2 geriledi. Gıda ve enerjiyi hariç tutan çekirdek enflasyon yüzde 2.4'ten yüzde 2.1'e indi. Ekonomistler bu rahatlamanın kısa ömürlü olabileceği uyarısında bulunuyor.

Vistesen, enerji enflasyonunun yıl sonuna kadar baskılanmış kalmasının muhtemel olduğunu, ancak akaryakıt vergileri yeniden artarsa ocak ve şubatta yeniden yükselişe geçebileceğini yazdı. Vistesen,'Mevcut Alman çekirdek enflasyon rakamları yumuşak görünüyor, ancak bu zayıflık uzun sürmeyecek' dedi.

Bu, euro bölgesi genelinde ne anlama geliyor? Eurostat, para bloğunun tamamına ilişkin hızlı tahminini gelecek hafta yayımlayacak ve cuma günkü veriler yeni bir rahatsız edici okuma ihtimaline işaret ediyor. İtalya verileri açıklanmadan önce BofA Global Research, ekim ayında euro bölgesi enflasyonunun yüzde 3.7 olmasını bekliyordu.

İtalya'daki sürprizin ardından Pantheon, kendi tahminini yüzde 3.8 olan eylül seviyesinden yukarı çekerek yüzde 4'e yükseltti; bu da ECB'nin yüzde 2'lik hedefinin iki katı. Oxford Economics'te kıdemli ekonomist Paolo Grignani, günün verilerinin'stagflasyonist eğilimlerle karışık bir euro bölgesi tablosu' çizdiğini söyledi.

Enerjinin hâlâ asıl yükü taşıdığını belirten Grignani, enerji şokunun daha yapışkan bileşenlere hızla yayıldığına dair'kaygı verici işaretler' olduğunu ekledi. Euro bölgesinde büyümenin üçüncü çeyrekte yüzde 0.4'te kalmasıyla Oxford Economics, ECB'nin faizleri iki kez daha artırmasını bekliyor.

ECB faizleri yeniden artıracak mı? ECB, perşembe günü, eylüldeki artışın ardından mevduat faiz oranını yüzde 2.5'te tuttu. Christine Lagarde, politika yapıcıların yeni bir artışı görüştüğünü ancak oybirliğiyle beklemeye karar verdiklerini söyledi.

Toplantıya, Lagarde'ın görev süresi dolmadan dokuz ay önce, şubat ayında görevden ayrılacağını açıklaması damgasını vurdu. Finansal hizmetler şirketi Ebury'nin piyasa stratejisi başkanı Matthew Ryan, e-posta ile ilettiği değerlendirmede, aralık ayında bir artışın hâlâ fazlasıyla'gündemde' olduğunu söyledi.

Ryan, Lagarde'ın halefini bulma sürecinin uzamasının,'zaten kırılgan olan bir dönemde piyasalara oynaklık enjekte edebileceğini' de sözlerine ekledi. Nellis, ECB'nin zor bir konumda olduğunu söyledi. Yıllarca süren zayıf büyüme, borçlanma maliyetlerinin destekleyici kalması gerektiğini gösteriyor, ancak fiyat baskıları artarken merkez bankası aralık toplantısında faizleri daha da artırmaya zorlanabilir.

Cuma günkü rakamlar bu açmazın iki tarafını da ortaya koyuyor. Almanya'da hedefli bir vergi indirimi, enflasyonu düşürmeye yetti. İtalya'da ise enerji şoku, ailelerin gıda ve seyahat için ödediği paralara şimdiden yansıyor.

Bu iki hikayeden hangisinin euro bölgesinin geri kalanına yayılacağı, ECB'nin ne kadar ileri gitmek zorunda kalacağını belirleyebilir.