Uzaydan her 8 dakikada bir gizemli sinyal geliyor: Kaynağı ortaya çıktı

Gökbilimciler, uzaydan düzenli aralıklarla gelen gizemli radyo sinyallerinin kaynağını araştırırken sıra dışı bir yıldız sistemi keşfetti. Yaklaşık sekiz dakikada bir tekrarlanan sinyallerin, birbirinin çevresinde dolanan iki yıldızın oluşturduğu sistemden kaynaklandığı ortaya çıktı.

Avustralya’daki Uluslararası Radyo Astronomi Araştırma Merkezi (ICRAR) ve Curtin Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü çalışma, bilim dergisi Nature Astronomy’de yayımlandı.

GPM J071507−114153 adı verilen sistemde, ömrünü tamamlamış bir yıldızın geride bıraktığı yoğun çekirdek olan beyaz cüce ile Güneş’e benzeyen bir yıldız bulunuyor.

Araştırmacılar, radyo teleskoplarıyla yaptıkları gözlemlerde sistemden her 7,9 dakikada bir güçlü radyo atımları geldiğini belirledi.

Sinyallerin zamanlamasındaki değişimleri inceleyen bilim insanları, bunların beyaz cücenin yakınından, hatta doğrudan yıldızın kendisinden kaynaklanabileceği sonucuna ulaştı.

Gözlemler ayrıca yaklaşık 1,3 günlük ikinci bir döngü ortaya koydu. Araştırmacılar, bu sürenin iki yıldızın birbirlerinin çevresindeki dolanım hareketiyle bağlantılı olduğunu düşünüyor.

Keşfi önemli kılan ayrıntı ise yıldızlardan birinin Güneş’e benzemesi. Daha önce benzer radyo sinyalleriyle ilişkilendirilen beyaz cücelerin genellikle daha küçük ve soğuk kırmızı cüce yıldızlarla birlikte bulunduğu biliniyordu.

Araştırmacılar, Avustralya’daki Murchison Widefield Array ve Güney Afrika’daki MeerKAT radyo teleskoplarının yanı sıra Hawaii’deki Keck Gözlemevi’nin verilerinden yararlandı.

Beş bin ışık yılından daha uzak bir mesafede bulunan sistemdeki radyo sinyallerinin, Güneş’e benzeyen yıldızın atmosferinden geçerken değişime uğradığı da belirlendi.

Bu sayede bilim insanları, uzak yıldızın çevresindeki güçlü manyetik alanlara ve yıldız patlamalarına ilişkin ipuçları elde etti.

Gökbilimciler, dakikalar veya saatler arayla tekrarlayan bu tür radyo kaynaklarını uzun dönemli geçici radyo kaynakları olarak adlandırıyor.

İlk örnekleri 2021’de keşfedilen bu kaynakların nasıl çalıştığı henüz bütünüyle açıklanabilmiş değil.

Yeni araştırma, beyaz cüceler ile onlara eşlik eden yıldızlar arasındaki etkileşimin radyo sinyallerinin oluşumunda önemli rol oynayabileceğini gösteriyor.

Ancak araştırmacılar, sinyallerin üretim mekanizmasının tam olarak anlaşılması için yeni gözlemlere ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor.