Dünyanın ilk çinko yakıtlı Hall-etkili itici motoru uzayda ilk denemesinde ateşlendi

Muon Space, SERT-III test uydusunda katı çinko kullanan Starlight Hall-etkili iticisini yörüngede ilk kez ateşledi. Sistem, ksenon ve kripton gibi basınçlı soy gazlara alternatif olarak daha kolay tedarik edilen ve daha düşük maliyetli bir yakıt seçeneği sunuyor.

N Google'da bizi tercih edilen kaynak olarak ekleyin İstanbul Ticaret Gazetesi 'i tercih edilen kaynak olarak ekleyerek haberlerimizi Google'da daha sık görebilirsiniz. Uzay teknolojileri şirketi Muon Space, katı haldeki çinkoyu buharlaştırarak çalışan Starlight Hall-etkili itki sistemini SERT-III test uydusu üzerinde yörüngede başarıyla çalıştırdı.

Elektrikli itki sistemlerinde yaygın olarak kullanılan ksenon ve kripton gibi soy gazların yerine çinko kullanan sistem, yüksek basınçlı depolama tanklarına duyulan ihtiyacı ortadan kaldırmayı hedefliyor. Şirket, elde edilen uçuş verilerini ticari uydu platformlarında kullanılacak yeni nesil itki sistemlerinin geliştirilmesinde değerlendirmeye başladı.

Hall-etkili iticiler, uydu sektöründe yüksek verimlilikleri nedeniyle yaygın biçimde kullanılırken geleneksel sistemler çoğunlukla ksenon veya kripton gibi soy gazlara dayanıyor. Bu yakıtların yüksek basınç altında depolanması gerekiyor ve tedarik maliyetleri de uydu sistemlerinin bütçesine ek yük getiriyor.

Muon Space’in geliştirdiği Starlight sistemi ise oda sıcaklığında katı ve kararlı halde bulunan çinkoyu kullanıyor. Basınçlı tank ihtiyacının ortadan kalkması, uydu entegrasyonu ile yer operasyonlarının daha sade bir yapıya kavuşmasına imkan tanıyor.

Çinkonun soy gazlara göre daha düşük maliyetli ve daha geniş bir küresel tedarik tabanına sahip olması, özellikle yüzlerce uydudan oluşan takımyıldızlar açısından yakıt ve donanım maliyetlerinin azaltılmasını hedefleyen bir alternatif oluşturuyor. SERT-III uydusu, elektrikli itki sistemlerinin uzay aracındaki diğer bileşenlerle etkileşimini ve mikro yerçekimi ortamındaki performansını ölçmek amacıyla tasarlandı.

Yörüngede gerçekleştirilen testte katı çinkonun kontrollü biçimde buharlaştırıldığı ve hedeflenen itkinin üretildiği doğrulandı. Telemetri ve yörünge takip verilerinin yer testleriyle uyumlu olduğu belirtildi. Termoelektrik Kuvars Kristal Mikroterazi sensörleriyle yapılan ölçümlerde, uzay aracı yüzeylerinde beklenenden daha düşük miktarda çinko birikimi tespit edildi.

Yörünge testindeki düşük çinko birikimi, uçuş öncesinde hazırlanan kirlilik ve duman modelleri açısından da önemli bir veri sağladı. Elektrikli itki sistemlerinde kullanılan yakıtın uzay aracının hassas optik ve elektronik bileşenlerine taşınması, uzun süreli görevlerde dikkate alınması gereken başlıklardan biri.

SERT-III’den elde edilen ölçümler, katı metal yakıtın kontrollü biçimde kullanılabildiğini ve çinko birikiminin öngörülen seviyelerin altında kaldığını gösterdi. Bu veriler, teknolojinin yörünge yükseltme ve istasyon koruma gibi uzun süreli görevlerde kullanılmasına yönelik çalışmalar için temel oluşturuyor.

Muon Space CEO’su Jonny Dyer liderliğinde yürütülen Starlight programında şirket, yörüngeden elde edilen verileri üretim ve duman yönetimi süreçlerine aktarmaya başladı. Mevcut nesil çinko tabanlı itki sistemlerinin 2026 yılı sona ermeden ticari müşterilere ait uzay araçlarına entegre edilmesi hedefleniyor.

Şirket, daha büyük ticari uydular için geliştirilen ikinci nesil ve daha yüksek güçlü Gen2 sistemini ise 2027’nin ilk çeyreğinde yörüngede test etmeyi planlıyor. Programın ilerleyen aşamalarında katı metal yakıtlı itki sistemlerinin farklı uydu sınıflarına uyarlanması amaçlanıyor.