İklim değişiyor, sporun kuralları yeniden yazılıyor: COP31 çağrısı
- Antalya’da Gloria Sports Arena ve Yuvam Dünya Derneği tarafından, T.C
- Gençlik ve Spor Bakanlığı ve Türkiye Milli Olimpiyat Komitesinin destekleriyle düzenlenen “Değişen İklimde Sporcu Dayanıklılığı: Bitiş Çizgisinin Ötesinde” çalıştayının sonuçları, COP31’de uluslararası kamuoyuyla paylaşıldı
Antalya’da Gloria Sports Arena ve Yuvam Dünya Derneği tarafından, T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı ve Türkiye Milli Olimpiyat Komitesinin destekleriyle düzenlenen “Değişen İklimde Sporcu Dayanıklılığı: Bitiş Çizgisinin Ötesinde” çalıştayının sonuçları, COP31’de uluslararası kamuoyuyla paylaşıldı.
Çalıştayın bilimsel bulguları ve milli sporcuların saha deneyimleri doğrultusunda hazırlanan 14 maddelik eylem çerçevesi ve İklim ve Spor Bildirgesi taslağı, spor dünyasının iklim değişikliğine karşı ortak adımlar atması çağrısını içeriyor. Bu çağrı, sporcu sağlığının korunması ve spor organizasyonlarının değişen iklim koşullarına göre yeniden düzenlenmesini hedefliyor.
Çalıştay ve COP31 sunumunun kapsamı
Çalıştay, 31 Ekim–1 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya’da gerçekleştirildi ve bilim insanları, sporcular, antrenörler ile kamu temsilcilerini bir araya getirdi. Bu iki günlük programda katılımcılar, iklim risklerine karşı güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir bir spor ekosistemi oluşturmak için yapılması gerekenleri değerlendirdi.
Çalıştayın sonuçları, COP31 kapsamında düzenlenen iki panelde aktarılarak uluslararası gündeme taşındı; 13 Kasım’da Green Zone Sağlık Bakanlığı Pavilyonu’nda düzenlenen panel ve 14 Kasım’da Blue Zone Spor Bakanlığı Pavilyonu’nda gerçekleştirilen panel, çalıştay bulgularının geniş kitlelere iletilmesini sağladı.
Bilim ve sporun buluşması: Temel bulgular
Çalıştayda sunulan bilimsel veriler, sıcaklığın sadece kas gücü ve dayanıklılığı etkilemediğini; dikkat, karar verme, uyku kalitesi ve zihinsel performans üzerinde de önemli etkiler oluşturduğunu gösterdi. Sunumlardan biri, belirli deney koşullarında sıcak ortamda maksimum oksijen kullanma kapasitesinin (VO₂max) ortalama yüzde 11 azalabileceğini aktardı.
Bu tür bulgular, antrenman programlarının, toparlanma süreçlerinin ve zihinsel hazırlığın iklim koşullarına göre yeniden ele alınmasını gerektiriyor.
Uzmanlar ve katkı sağlayan isimler
Çalıştayın bilimsel oturumlarında Prof. Dr. Levent Kurnaz, iklim değişikliğinin sporun kuralları ve coğrafyası üzerindeki etkilerini; Prof. Dr. Haydar A. Demirel, sporcu bedeninin yükselen sıcaklıklara verdiği fizyolojik yanıtları; Dr.
Burçin İkiz, değişen iklim koşullarının elit sporcuların ruh sağlığı ve performansına etkilerini; Doç. Dr. Tuba Melekoğlu ise uluslararası spor organizasyonlarında alınabilecek önlemleri ele aldı. Bu uzman katkıları, çalıştay sonuçlarının hem saha deneyimleri hem de bilimsel perspektifle şekillenmesine zemin hazırladı.
Sporculardan gelen deneyimler
Çalıştaya farklı branşlardan milli sporcular katıldı. Olimpik okçular Mete Gazoz ve Elif Berra Gökkır, olimpik atlet Meryem Bekmez, modern pentatlet İlke Özyüksel Mihreoğlu, yelkenciler Beste Kaynakçı ve Derin Atakan, açık su yüzücüsü Aysu Türkoğlu, tenisçi İlay Yörük, bisikletçi Kaan Soylu Özkalbim ve yürüyüş atleti Salih Korkmaz gibi isimler, uluslararası müsabakalarda karşılaştıkları aşırı sıcaklar ve değişen hava koşullarının performans ile güvenliğe etkilerini paylaştı.
Sporcuların aktardığı saha deneyimleri, çalıştayın öneri ve karar mekanizmalarının belirlenmesinde doğrudan rol oynadı.
Tartışmalarda öne çıkan kritik bir soru, hava koşulları sporcu sağlığı için tehlikeli hale geldiğinde müsabakanın durdurulmasına karar verme yetkisinin kimde olacağı ve hangi bilimsel verilere dayanılacağı oldu. Bu soru, çalıştayın temel sonuçlarından birini oluşturdu: Sporcuların güvenliğini sağlamak için ölçüme dayalı koruma standartları ve sorumlulukların açıkça tanımlandığı karar mekanizmalarına ihtiyaç var.
Bildirge ve eylem çerçevesi
Çalıştay sonuçlarından hareketle hazırlanan 14 maddelik eylem çerçevesi ile “Sağlıklı Sporcular, Güvenli Spor, Sürdürülebilir Gelecek” başlıklı İklim ve Spor Bildirgesi taslağı COP31’de paylaşıldı. Bildirge, sporcu sağlığı ve güvenliğinin önceliklendirilmesini, iklim risklerinin karar süreçlerine dahil edilmesini, spor organizasyonlarının değişen koşullara hazırlanmasını ve sporun karbon ayak izinin azaltılmasına ilişkin ortak adımların geliştirilmesini hedefliyor.
Bu çerçeve, spor dünyasının bilimsel veriler doğrultusunda birlikte hareket etmesi için başlangıç niteliği taşıyor.
Yerel pilot uygulama planı
Çalıştayda önerilen adımlar arasında, T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığının koordinasyonunda federasyonlar, ilgili kamu kurumları, Meteoroloji Genel Müdürlüğü ve bilim insanlarının katılımıyla bir İklim ve Spor Çalışma Grubu oluşturulması yer alıyor.
Bu çalışma grubunun koordinasyonunda Antalya’da seçilecek bir spor organizasyonunda pilot uygulama yapılması hedefleniyor. Pilot uygulama; sporcuların çevresel riskler hakkında önceden bilgilendirildiği, meteorolojik koşulların anlık izlendiği, sağlık önlemlerinin planlandığı ve müsabaka kararlarının bilimsel verilere dayandırıldığı bir modeli test etmeyi amaçlayacak.
Gloria Sports Arena ve Yuvam Dünya Derneği, modelin hazırlanmasına ve bilimsel değerlendirme sürecine katkı sunmaya hazır olduklarını bildirdi. Pilot uygulamanın kapsamı ve takvimi, ilgili kurumlarla yürütülecek görüşmeler sonucunda belirlenecek.
Projenin hedefi, pilot modelin farklı branşlara ve organizasyonlara yaygınlaştırılarak Türkiye’den dünyaya örnek olacak bir dönüşümü başlatmak.
Sektör ve toplum için sonuçları
Gloria Sports Arena CEO’su ve Özaltın Holding Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Elif Özdemir Şankaya, COP31’e yaklaşımlarını turizmin ve sporun doğal değerlerle ve insan sağlığıyla ilişkisinin önemine vurgu yaparak değerlendirdi ve ortaya çıkan bilgi, öneri ve iş birliklerinin konferans sonrasında somut adımlara dönüşmesi gerektiğini belirtti. Yuvam Dünya Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Kıvılcım Pınar Kocabıyık ise İklim Dostu Spor Hareketi kapsamında sporun dönüştürücü gücünün iklim krizine karşı kullanılmasının önemine dikkat çekti ve çalışmanın yol haritasını sahaya taşımayı amaçladıklarını ifade etti.
Çalıştayın ve COP31 sunumunun ardından atılacak adımlar, spor organizasyonları, sporcular ve kamu kurumlarının koordinasyonuyla şekillenecek. Hedeflenen pilot uygulamalar ve oluşturulacak çalışma grubu, spor dünyasında iklim değişikliğine karşı ölçülebilir, bilimsel temelli ve uygulamaya dönük çözümler geliştirilmesine zemin hazırlayacak.
Bu süreç, sporun geleceğinde hem performansın korunması hem de sporcuların güvenliğinin sağlanması açısından önem taşıyor.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Sağlık · Bölge: Antalya
Yayın: 17 Kasım 2026 13:31 · Kaynak: haberege.com.tr