115 milyon yıllık dinozor fosilinde çarpıcı keşif: Kırmızı kan hücreleri korunmuş!

Avustralya'daki Curtin Üniversitesi'nin yaptığı açıklamaya göre araştırmacılar, Brezilya'nın kuzeydoğusunda bulunan bir teropod dinozoruna ait uzuv kemiklerinde mineral yapılar içinde korunmuş kırmızı kan hücreleri ve bozulmamış heme biyomolekülleri keşfetti.

Fosilin kemiklerinde, damar kanallarının içinde korunmuş çok sayıda kırmızı kan hücresi benzeri yapı tespit edildi. Önceki araştırmalarda da dinozor fosillerinde benzer hücre yapılarına rastlanmıştı. Ancak bu çalışma, söz konusu yapıların içinde hemoglobin türevi moleküllerin bulunduğunu kimyasal analizlerle ortaya koyması bakımından önem taşıyor.

Ulusal Bilimler Akademisi Bildirileri (PNAS) dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, kırmızı kan hücresi benzeri yapılar hausmannit adı verilen bir mineral sayesinde korunmuş olabilir. Bu mineralin, hücrelerin yapısını ve içerdikleri biyomolekülleri milyonlarca yıl boyunca muhafaza etmeye yardımcı olduğu düşünülüyor.

Avustralya, Japonya, Brezilya ve ABD'den bilim insanlarının katıldığı araştırmada, bu olağanüstü korunmanın dinozorun ölümünden kısa süre sonra hızla gömülmesiyle bağlantılı olduğu değerlendiriliyor. Araştırmacılara göre düşük oksijenli ve mikroorganizmaların yoğun olduğu ortam, biyolojik kalıntıların korunmasını sağlamış olabilir.

Araştırmanın başyazarı, Curtin Üniversitesi'nden seçkin profesör Kliti Grice, elde edilen bulguların hemoglobin gibi biyomoleküllerin çok uzun zaman dilimleri boyunca korunamayacağı yönündeki geleneksel bilimsel görüşlere meydan okuduğunu belirtti.

Bilim insanları, keşfin yalnızca dinozorların biyolojisinin anlaşılması açısından değil, geçmişte yaşamış hayvanların kan yapısı, metabolizması ve fiziksel aktivite düzeylerinin araştırılması bakımından da yeni fırsatlar sunabileceğini vurguluyor.

Araştırmacılara göre bu bulgular, Dünya'daki eski yaşamın izlerini incelemenin yanı sıra evrende geçmişte var olmuş olası yaşam biçimlerinin araştırılmasına yönelik çalışmalara da katkı sağlayabilir.