Kocaeli'den Avrupa'ya uzanacak: 10 milyar dolarlık hamle

Türkiye, küresel ticaret yollarında yaşanan değişimlere karşı demiryolu yatırımlarını hızlandırıyor. Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gelişmelerin uluslararası taşımacılık üzerindeki etkileri sürerken, Türkiye'nin Çin ile Avrupa arasındaki Orta Koridor'daki rolünü güçlendirecek projeler öne çıkıyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun Japon ekonomi gazetesi Nikkei Asia'ya yaptığı açıklamalar, 30 Ekim 2026 tarihinde Türkiye Today tarafından da haberleştirildi. Uraloğlu, Türkiye'nin doğu ve batı sınırları arasında 2 bin kilometreyi aşan kesintisiz bir yük demiryolu bağlantısı oluşturmayı hedeflediğini söyledi.

Yeni ulaşım koridorunda Kocaeli de önemli bir noktada bulunuyor. Çünkü Türkiye'nin Asya ile Avrupa arasındaki demiryolu yük taşımacılığı kapasitesini artıracak Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi'nin başlangıç noktası Çayırova olacak.

KOCAELİ'DEN BAŞLAYACAK 127 KİLOMETRELİK DEMİRYOLUUlaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen İstanbul Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi (INRAIL), yaklaşık 127 kilometrelik yeni bir demiryolu hattını kapsıyor. Proje, Kocaeli'nin Çayırova ilçesinden başlayarak Sabiha Gökçen Havalimanı, Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve İstanbul Havalimanı güzergâhından geçerek Çatalca'ya ulaşacak.

Çift hatlı, elektrikli ve sinyalizasyon sistemlerine sahip olması planlanan demiryolu, hem yolcu hem de yük taşımacılığına uygun şekilde tasarlanıyor. Hattın özellikle Yavuz Sultan Selim Köprüsü üzerinden İstanbul Boğazı'nı geçmesi, Türkiye'nin Asya ve Avrupa arasındaki demiryolu taşımacılığında yeni bir kapasite oluşturmasını sağlayacak.

Böylece Kocaeli'nin mevcut demiryolu ağına, İstanbul'un kuzeyinden Avrupa yakasına uzanan yeni bir bağlantı eklenmesi hedefleniyor.

BAKAN URALOĞLU: 10 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM YAPIYORUZNikkei Asia'ya konuşan Bakan Uraloğlu, Türkiye'nin Orta Koridor üzerindeki demiryolu altyapısını geliştirmek amacıyla yaklaşık 10 milyar dolarlık yatırım yürüttüğünü belirtti. Uraloğlu'nun açıklamasına göre yapımı süren veya ihalesi planlanan projelerle 2030-2031 döneminde Türkiye'nin doğu ve batı sınırları arasında 2 bin kilometreden uzun kesintisiz bir yük taşımacılığı koridoru oluşturulması hedefleniyor.

Yeni demiryolu ağında yıllık yük taşıma kapasitesinin 30 milyon tona ulaşması öngörülüyor. Bakan Uraloğlu, Türkiye'nin coğrafi konumunu uluslararası lojistik avantajına dönüştürmeyi amaçladıklarını ifade etti.

8 MİLYAR DOLARLIK PROJENİN BAŞLANGIÇ NOKTASI ÇAYIROVAUluslararası basında yer alan haberde, Kocaeli'den başlayacak Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi'nin yaklaşık 8 milyar dolarlık yatırım büyüklüğüne sahip olduğu aktarıldı. Projenin finansmanında Dünya Bankası, Asya Kalkınma Bankası ve Asya Altyapı Yatırım Bankası gibi uluslararası kuruluşların rol üstlenmesi planlanıyor.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ise 27 Şubat 2026 tarihli açıklamasında, proje için altı uluslararası finans kuruluşuyla toplam 6,75 milyar dolarlık finansman konusunda ön mutabakata varıldığını duyurmuştu. Burada iki farklı tutar öne çıkıyor.

Yaklaşık 10 milyar dolarlık yatırım, Türkiye'nin Orta Koridor kapsamındaki daha geniş demiryolu hamlesini ifade ederken, yaklaşık 8 milyar dolarlık tutar Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi'nin uluslararası basında aktarılan yatırım büyüklüğünü gösteriyor. Bu rakamlar birbirinden bağımsız iki yatırım olarak toplanmıyor.

GÖZLER 11 KASIM'DAKİ İHALEYE ÇEVRİLDİKocaeli'nin Çayırova ilçesinden başlayacak Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi'nin yapım ihalesinde kritik aşamaya yaklaşıldı. Daha önce 14 Ekim 2026 olarak açıklanan son teklif verme tarihi, yapılan düzenlemeyle 11 Kasım 2026 Çarşamba gününe ertelendi.

Uluslararası ihalede tekliflerin saat 14.30'a kadar teslim edilmesi, teknik tekliflerin ise aynı gün saat 14.45'te açılması planlanıyor. İhaleyle ilgilenen firmalar arasında Cengiz İnşaat, Kalyon İnşaat, Limak İnşaat, Kolin İnşaat, Yapı Merkezi, Gülermak ve Çin merkezli COVEC gibi şirketlerin de bulunduğu bildirildi.

Ancak 11 Kasım'da teknik tekliflerin açılması, ihalenin aynı gün sonuçlanacağı anlamına gelmiyor. Yüklenicilerin belirlenmesi için teknik ve mali değerlendirme süreçlerinin tamamlanması gerekecek.

BOĞAZ'DA YÜK TAŞIMA KAPASİTESİ 50 MİLYON TONA ÇIKABİLECEKTürkiye'nin Asya ile Avrupa arasındaki yük trenleri, mevcut durumda İstanbul Boğazı'nı Marmaray demiryolu tüneli üzerinden geçiyor. Nikkei Asia'ya konuşan Bakan Uraloğlu, Kuzey Demiryolu Geçişi Projesi'nin tamamlanmasıyla Boğaz'daki demiryolu yük taşımacılığında yaşanan kapasite sorununun büyük ölçüde giderilmesinin hedeflendiğini belirtti.

Haberde aktarılan açıklamaya göre yeni bağlantıyla yıllık yük taşıma kapasitesinin yaklaşık 3 milyon tondan 50 milyon tona kadar yükselmesi öngörülüyor. Uraloğlu, projenin dört ila beş yılda tamamlanmasını beklediklerini ifade etti.

Bu takvim bir hedef niteliği taşıyor. Projenin kesin hizmete ise ihale ve yapım süreçlerinin ardından netleşecek.

KOCAELİ'NİN SANAYİ VE LİMANLARI İÇİN NEDEN ÖNEMLİ?Kocaeli, Türkiye'nin önemli sanayi üretim merkezleri arasında yer alırken limanları, organize sanayi bölgeleri ve lojistik tesisleriyle uluslararası ticarette de rol üstleniyor. Çayırova'dan başlayacak yeni demiryolu, Kocaeli'nin mevcut ulusal demiryolu ağına İstanbul'un kuzeyinden yeni bir Avrupa bağlantısı kazandıracak.

Bu bağlantı sayesinde sanayi ürünlerinin demiryoluyla Avrupa'ya taşınmasında alternatif bir güzergâh oluşturulması ve mevcut Boğaz geçişindeki kapasite baskısının azaltılması hedefleniyor. Ancak Kocaeli'deki belirli organize sanayi bölgelerine veya limanlara doğrudan yeni bağlantı yapılacağına ilişkin ayrıntılar, açıklanan 127 kilometrelik ana hat projesinden ayrı değerlendirilmeli.

Projenin Kocaeli'nin toplam ihracatına veya yük taşımacılığı maliyetlerine sağlayacağı ekonomik katkı için de henüz kent özelinde açıklanmış bir hesaplama bulunmuyor.

ÇİN'DEN AVRUPA'YA 14 GÜNDE TAŞIMACILIK HEDEFİBakan Uraloğlu, Orta Koridor'un yalnızca Türkiye'nin demiryolu altyapısıyla sınırlı olmadığını, güzergâh üzerindeki ülkeler arasında gümrük ve lojistik koordinasyonunun da önemli olduğunu vurguladı. Orta Koridor, Çin'den başlayarak Orta Asya, Hazar Denizi, Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye üzerinden Avrupa'ya uzanan taşımacılık bağlantılarını kapsıyor.

Uraloğlu, sınır geçişleri ve bürokratik işlemlerin etkin şekilde yönetilmesi halinde Çin ile Londra arasındaki taşımacılık süresinin 14 güne kadar düşebileceğini söyledi. Bu süre mevcut bütün sevkiyatlar için geçerli bir yolculuk süresi değil, altyapı ve sınır geçişlerinin iyileştirilmesiyle ulaşılması hedeflenen bir değer olarak ifade ediliyor.

DÜNYA BANKASINDAN ORTA KORİDOR İÇİN DİKKAT ÇEKEN TAHMİNHaberde yer verilen Dünya Bankası araştırmasına göre Orta Koridor'da ülkeler arasında koordineli yatırımlar gerçekleştirilmesi halinde yük hacminin 2040 yılına kadar 3,6 katına çıkabileceği öngörülüyor. Aynı değerlendirmede Türkiye'nin uzun vadeli ekonomik büyümesine yüzde 4,1 oranında, yaklaşık 47 milyar dolarlık ek katkı sağlanabileceği tahmin ediliyor.

Bu rakamlar gerçekleşmiş ekonomik kazanımlar değil, belirli yatırım ve koordinasyon koşullarına dayanan uzun vadeli tahminler olarak öne çıkıyor.

TÜRKİYE YENİ TİCARET KORİDORLARINA HAZIRLANIYORBakan Uraloğlu, Orta Koridor'un yanı sıra Irak'ın Büyük Faw Limanı'nı Türkiye'ye bağlaması planlanan Kalkınma Yolu Projesi ve Hicaz Demiryolu'nun yeniden canlandırılmasına yönelik çalışmalar hakkında da açıklamalarda bulundu. Yaklaşık 25 milyar dolarlık Kalkınma Yolu Projesi için Türkiye ve Irak arasında finansman modeli üzerinde görüşmeler yürütüldüğünü belirten Uraloğlu, sürecin Irak Parlamentosunun onayına bağlı olduğunu ifade etti.

Suriye, Ürdün ve Suudi Arabistan'ı birbirine bağlaması amaçlanan Hicaz Demiryolu da Türkiye'nin gündemindeki diğer uluslararası ulaşım projeleri arasında bulunuyor. Türkiye'nin doğu-batı ve kuzey-güney yönlerindeki demiryolu bağlantılarını genişletme hedefinde, Kocaeli'den başlayacak Kuzey Demiryolu Geçişi de önemli yatırımlardan biri olarak öne çıkıyor.