Habermetrik
← Ana Sayfa
Balıkesir/Burhaniye 19 Kasım 2026 09:15
✍ Editör: Habermetrik · Editör Politikası

Balıkesir'in Çerkes Köylerinde 160 Yıllık Kültürel Miras

Balıkesir'in Çerkes Köylerinde 160 Yıllık Kültürel Miras
⏱️ 2 dk okuma 🛡️ %85 Doğruluk · 1 Kaynak
WhatsApp Paylaş
⚡ 30 Saniyede Özet Habermetrik Yapay Zeka Özeti
  • 1864 Büyük Çerkes Sürgünü sonrası Balıkesir'e yerleşen Kuzey Kafkasyalılar, 160 yılı aşkın süredir kültürel miraslarını koruyor
  • Bölgedeki 70'ten fazla köyde Xabze kuralları, özgün mutfak kültürü ve geleneksel düğün ritüelleri titizlikle yaşatılıyor

Balıkesir, 1864 Büyük Çerkes Sürgünü ve 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi (93 Harbi) dönemlerinde Anadolu'ya göç eden Şapsığ, Abzeh, Ubıh, Kabardey ve Abhaz boylarına kucak açtı. Şehrin bereketli topraklarına yerleşen bu topluluklar, aradan geçen 160 yıla rağmen dillerini, mutfaklarını ve Xabze olarak bilinen toplumsal yaşam kurallarını günümüze taşımayı başardı.

Bugün il genelinde 70'in üzerinde Çerkes köyü veya bu kültürün yaşatıldığı mahalle statüsündeki yerleşim yeri bulunuyor. Kafkas kültürünün Balıkesir'deki merkezi konumunda Manyas, Gönen, Susurluk, Bandırma ve Bigadiç ilçeleri yer alıyor.

Özellikle Manyas; Bölgeağaç, Çakırca, Çavuş, Darıca, Değirmenboğazı, Eşen, Hacıosman, Kızık, Salur, Süleymanlı ve Tepecik gibi 20'yi aşkın yerleşim yeriyle en yoğun nüfusa ev sahipliği yapıyor. Bu geleneksel doku, Gönen'in Ayvalıdere ve Tuzakçı köylerinden, Susurluk'un Aziziye ve Sultançayırı mahallelerine, Bandırma'nın Ergili ve Yenisığırcı bölgelerinden Karesi ve Altıeylül'deki Ortaca, Boğazköy ve Yaylacık yerleşimlerine kadar geniş bir coğrafyada varlığını sürdürüyor.

Toplumu bir arada tutan Xabze, saygı, nezaket ve özdenetim üzerine kurulu yazılı olmayan bir anayasa işlevi görüyor. Bu kültürde yaşça büyüklerin odaya girmesiyle ayağa kalkmak zorunlulukken, Thamate adı verilen en yaşlı kişi yemeğe başlamadan kimse sofraya elini sürmüyor.

Misafirperverliğin en somut göstergesi olan Haçeş odaları, eve gelen konuğun kimliği sorgulanmadan en iyi şekilde ağırlanmasını sağlıyor. Ayrıca kadına verilen değer, eski dönemlerde bir kadının başörtüsünü yere atmasıyla en büyük husumetlerin dahi son bulduğu bir barış geleneğiyle taçlanıyor.

Çerkes düğünleri (Cegu), estetik kuralları olan bir sahne gösterisini andırıyor. Hatıyakue adlı yöneticinin idaresindeki düğünlerde, Kafe, Şeşen ve Leperuj dansları akordeon (pşıne) ve tahta ritim aleti (phaçiç) eşliğinde icra ediliyor.

Erkek dansçıların partnerlerine dokunmadan sergilediği bu danslar, zarafetin simgesi kabul ediliyor. Düğünlerin en dikkat çeken ritüeli ise damadın kendi eğlencesine katılmaması; damat, saygı gereği düğün boyunca sağdıcının evinde gizleniyor ve tören sonunda arkadaşları tarafından evine getiriliyor.

Balıkesir Çerkes mutfağı, ceviz, sarımsak ve tavuk suyu gibi temel malzemelerle zenginleşiyor. Haluj (Çerkes mantısı), mısır unundan yapılan Pasta ve ona eşlik eden baharatlı Şıpsı sosu, sofraların vazgeçilmezleri arasında yer alıyor.

Geleneksel Çerkes tavuğu, etli Fıccın böreği ve isli Çerkes peyniri ise bölgenin gastronomi kültürünün en önemli parçalarını oluşturuyor. Bu köklü miras, nesilden nesile aktarılarak Balıkesir'in kültürel mozaiğini zenginleştirmeye devam ediyor.

💬 Habere Tepkinizi Belirtin:
Habermetrik WhatsApp Kanalına Katılın

Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.

Kanalı Takip Et →
Kaynaklar: habercigazetesi.net
Haber metni ve görseller habercigazetesi.net sitesine aittir; tam içerik kaynak sitede yayınlanır.
Haber Künyesi
Kategori: Genel · Bölge: Balıkesir/Burhaniye
Yayın: 19 Kasım 2026 09:15 · Kaynak: habercigazetesi.net
Kaynağı Oku ↗