Japon Uzay Aracı, Hareketleri Açıklanamayan Gizemli Bir Göktaşının Peşinde

Japonya’nın Hayabusa2 uzay aracı, 2031 yılında 1998 KY26 adlı küçük bir gökcismiyle buluşmaya hazırlanıyor. Ancak yeni araştırmalar, hedefin hareketlerinin neden alışılmadık olduğunu açıklamayı daha da zorlaştırdı.

Fakat Icarus dergisinde yayımlanan yeni çalışma, cismin yüzeyinin ve iç bölgelerinin buz barındırmak için fazla sıcak olduğunu gösteriyor. Böylece sıra dışı hareketinin en güçlü açıklamalarından biri de zayıflamış oldu.

Hayabusa2, ilk görevi kapsamında Ryugu asteroidinden örnek toplamış ve bunları 6 Aralık 2020’de Avustralya’ya bırakmıştı.

Uzay aracı daha sonra uzatılmış görevine başladı. Bir sonraki büyük hedefi ise 1998 KY26.

Hayabusa2’nun bu cisimle 2031 yılında buluşması planlanıyor. Ancak hedef, Ryugu’ya kıyasla çok daha küçük ve çok daha hızlı dönüyor.

Ryugu yaklaşık 900 metre genişliğindeyken 1998 KY26’in çapının yalnızca yaklaşık 11 metre olduğu düşünülüyor. Bu, gökcismini Hayabusa2’nun güneş panellerinin açıklığının yalnızca birkaç katı büyüklüğünde yapıyor.

Üstelik 1998 KY26 kendi ekseni etrafındaki bir turunu yaklaşık 5 dakikada tamamlıyor.

Bu özellikler, olası bir yakın yaklaşma veya yüzeye temas girişimini son derece zorlaştırıyor.

1998 KY26’i sıra dışı yapan asıl özellik ise yörüngesinde gözlenen beklenmedik hızlanma.

Asteroitlerin yörüngeleri yalnızca kütleçekiminden etkilenmiyor. Güneş ışığının yüzeyi ısıtıp soğutması da çok küçük kuvvetler oluşturarak zaman içinde yörüngelerinde değişiklik yaratabiliyor. Buna Yarkovsky etkisi adı veriliyor.

Ancak 1998 KY26’teki hızlanmanın, bu bilinen mekanizmayla açıklanamayacak kadar büyük olduğu hesaplandı.

Bu nedenle araştırmacılar daha önce cismin sıradan bir asteroit olmayabileceğini öne sürmüştü.

Öne çıkan açıklamalardan biri, 1998 KY26’in “karanlık kuyrukluyıldız” olmasıydı.

Bu tür cisimler dışarıdan asteroit gibi görünse de hareketleri kuyrukluyıldızlara benziyor. Bunun nedeni yüzeylerinin altında bulunan buzların ısınarak gaza dönüşmesi olabilir.

Uzaya püsküren gaz, cisme çok küçük bir itme kuvveti uygulayarak yörüngesini değiştirebilir.

Bu mekanizma 1998 KY26’in açıklanamayan hızlanmasını da açıklayabilecek bir seçenek olarak görülüyordu.

Yeni çalışma ise bu ihtimale ciddi bir sorun getiriyor.

Araştırmacılar daha önce toplanan verilerden yararlanarak 1998 KY26’in sıcaklığını modelledi.

Sonuçlara göre cismin en soğuk bölgelerinin bile yörünge boyunca ortalama sıcaklığı en az -61 santigrat derece.

Araştırmacılara göre 1998 KY26’in hem yüzeyi hem de iç bölgeleri bu sınırın oldukça üzerinde.

Bu nedenle cisim geçmişte buz içermiş olsa bile rezervlerinin uzun zaman önce buharlaşmış olması bekleniyor.

Başka bir deyişle, günümüzde yüzey altındaki buzun gaza dönüşerek gökcismini itmesi pek olası görünmüyor.

Yeni sonuçlar, 1998 KY26’in büyük ölçüde susuz bir asteroit türüne ait olabileceğini düşündürüyor.

Ancak bu durumda geriye temel bir soru kalıyor: Gökcismi neden kütleçekimi ve bilinen ışınım etkilerinin açıklayabileceğinden daha fazla hızlanıyor?

Şimdilik buna kesin bir yanıt bulunmuyor.

1998 KY26’in alışılmadık hareketleri geçmişte farklı ve daha spekülatif açıklamaların da ortaya atılmasına neden olmuştu. Ancak bunları destekleyen herhangi bir doğrudan kanıt bulunmuyor.

Bilim insanları için en güçlü fırsat, Hayabusa2’nun 2031’de gerçekleştireceği yakın inceleme olacak.

Uzay aracının hedefe ulaşması hâlinde cismin şekli, yapısı, yüzeyi ve hareketi doğrudan incelenebilecek. Böylece 1998 KY26’in neden bilinen asteroitlerden farklı davrandığına ilişkin gizem ilk kez yerinde çözülebilir.

: Mars’ta Hâlâ Aktif Volkanlar Bulunuyor Olabilir

Ankara doğumlu, Antalya'da yaşıyor. Hacettepe Üniversitesi'nde İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun. Hayalleri arasında iyi bir İngilizce öğretmeni olmak veya çevirmenlik yapmak var. İngilizce dışında Almanca da bilmekte. Boş zamanlarında kitap okumayı, yürüyüş yapmayı ve arkadaşlarıyla vakit geçirmeyi sever.