Küçük Bedenlerin Büyük İsyanı

Bir sabah uyanıyorsunuz ve evinizdeki o minicik insanın artık kendi fikirleri, kendi kararları ve hatta size karşı geliştirdiği küçük çaplı bir muhalefeti olduğunu fark ediyorsunuz. Daha dün ayakkabılarını sizin giydirdiğiniz çocuk, bugün hangi ayakkabıyı giyeceğine kendisi karar vermek istiyor.

Üstelik yanlış ayağına giydiği ayakkabının yanlış olduğunu kabul etmeye de hiç niyeti yok.

Tebrikler! Çocuğunuzun özerklik dönemine hoş geldiniz. Artık evinizde demokrasi var ama sandıktan sürekli aynı kişi çıkıyor!

“BEN YAPACAĞIM!” DİYEN KÜÇÜK İNSAN

Çocuk gelişiminde özerklik dönemi, özellikle bir ile üç yaş arasında belirginleşen, çocuğun bağımsızlığını keşfetmeye başladığı önemli bir süreç. Ancak bu dönemin etkileri sonraki yaşlarda da karşımıza çıkabiliyor.

O meşhur “Ben yapacağım!” cümlesi var ya… İşte o, bir çocuğun kendi kimliğini inşa etmeye başladığının ilanıdır. Biz yetişkinler için bazen sabır sınavı olan bu süreç, aslında küçücük bir insanın dünyada kendisine ait bir yer açma mücadelesidir.

PEMBE ÇORAPLA BAŞLAYAN DİPLOMATİK KRİZ

Bir anne düşünün. Sabah işe yetişecek, çocuğunu okula bırakacak, akşam yemeğini planlayacak. Fakat evin dört yaşındaki yöneticisi o sabah pembe çorabını giymek istemediğine karar vermiş.

Neden mi? Çünkü pembe çorap bugün ona göre yeterince pembe değil!

İşte tam o anda bütün kişisel gelişim kitapları, sabır üzerine yazılmış makaleler ve nefes egzersizleri zihninizden birer birer siliniyor. Geriye yalnızca işe geç kalmak üzere olan bir anne ve çoraplarıyla diplomatik kriz yaşayan bir çocuk kalıyor.

“HAYIR” DEMEYİ ÖĞRETİRKEN…

Ama mesele yalnızca çorap değil. Mesele, çocuğun kendi hayatı üzerinde söz sahibi olmayı öğrenmesi.

Bizler çoğu zaman çocuklarımızın sözümüzü dinlemesini, uslu durmasını, itiraz etmemesini istiyoruz. Oysa bugün her söylediğimize sorgusuz boyun eğen bir çocuğun, yarın başkalarına karşı kendi sınırlarını koruyabilmesini bekliyoruz.

Bir yandan “Hayır deme hakkın var.” diyoruz, diğer yandan bize söylediği ilk hayırda sabrımızı kaybediyoruz. İşte yetişkinliğin en büyük çelişkilerinden biri tam da burada başlıyor.

DÖKÜLEN SUDAKİ ÖZGÜVEN DAMLALARI

Elbette özerklik, çocuğun her istediğini yapması demek değil. Sınırlar hâlâ gerekli. Çünkü çocuklar yalnızca özgürlüğe değil, kendilerini güvende hissedecekleri sınırlara da ihtiyaç duyarlar.

Önemli olan, o sınırları çizerken çocuğun kişiliğini ezmemek. Her itirazı saygısızlık, her ağlamayı şımarıklık, her bağımsızlık girişimini inat olarak görmemek.

Bazen bir çocuğun istediği tek şey, kendi suyunu bardağa dökebilmek. Evet, muhtemelen yarısını masaya dökecek. Ama belki de o dökülen suyun içinde özgüveninin ilk damlaları olacak.

ÇOCUK OLSUN AMA ÇOCUKLUK YAPMASIN!

Toplum olarak çocuklardan çok erken yaşta olgunluk bekliyoruz. Ağlamasınlar, bağırmasınlar, koşmasınlar, itiraz etmesinler… Kısacası çocuk olsunlar ama çocukluk yapmasınlar istiyoruz.

Oysa duygularını yönetmeyi henüz öğrenen küçücük bir insandan, kırk yaşındaki bir yetişkinin bile zaman zaman başaramadığı sakinliği beklemek ne kadar adil?

Biz bile bazen istediğimiz olmayınca surat asarken, onlar neden her hayal kırıklığını sessizce karşılamak zorunda olsun?

ÇOCUĞUNU BÜYÜTÜRKEN KENDİNİ KEŞFETMEK

Annelik de tam burada başka bir anlam kazanıyor. Çocuğunu büyütürken kendi sabrını, kendi çocukluğunu, hatta bazen kendi yaralarını keşfediyorsun.

Bir zamanlar sana söylenen “Sus, büyükler konuşuyor!” cümlesini kendi çocuğuna söylememek için kendinle mücadele ediyorsun.

Çünkü fark ediyorsun ki mesele yalnızca iyi bir çocuk yetiştirmek değil; bir gün kendi kararlarını verebilen, gerektiğinde hayır diyebilen, hata yapmaktan korkmayan bir insan yetiştirebilmek.

ONLARIN GÖZ HİZASINDAN BAKABİLMEK

Belki bugün ayakkabısını ters giyiyor. Belki kıyafetini kendi seçmekte ısrar ediyor. Belki de sizin için önemsiz olan bir konuda bütün dünyası yıkılmış gibi ağlıyor.

Ama unutmayalım, bizim küçük gördüğümüz meseleler onların kocaman dünyasının en önemli olayları olabilir.

Bir çocuğu anlamak, her isteğini kabul etmek değildir. Bazen yalnızca onun göz hizasına inip dünyaya oradan bakabilmektir.

BİR GÜN YARDIMINIZA İHTİYAÇ DUYMAYACAK

Ve sevgili ebeveynler… Bir gün o sürekli “Ben yapacağım!” diyen çocuk gerçekten her şeyi kendi başına yapabilecek. Ayakkabılarını bağlayacak, çantasını hazırlayacak, kendi yolunu çizecek.

Belki de bir sabah kapıdan çıkarken yardımınıza hiç ihtiyaç duymayacak. İşte o gün, bugün bizi çileden çıkaran o küçük bağımsızlık savaşlarını özlemle hatırlayacağız.

Çünkü çocuk yetiştirmek, bize bağımlı bir insan büyütmek değil; bir gün bize ihtiyaç duymadan da ayakta kalabilecek bir insanın elini, zamanı geldiğinde bırakabilme cesaretidir.

Ve belki de anneliğin en zor tarafı budur: Bir ömür korumak istediğin çocuğa, sensiz de güçlü olmayı öğretmek.

KÜÇÜK BEDENLERİN BÜYÜK İSYANI yazısı ilk önce Manavgat Gerçek üzerinde ortaya çıktı.