Bakan Bayraktar Milli Enerji 2040 Vizyonu ile Enerjide Bağımsızlık Hedefini Açıkladı

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İstanbul'da gerçekleştirilen ‘Millî Enerji 2040 Lansmanı’ programı kapsamında Türkiye'nin gelecek vizyonunu ve enerji hedeflerini kamuoyuyla paylaştı. Bakan Bayraktar, 2040 yılına kadar uzanan stratejik plan dahilinde ülkenin enerji ihtiyacının yüzde 36'lık bir kısmının elektrik kaynaklı üretimi karşılayacağını belirtti.

Bu çerçevede kurgulanan vizyonun temel amaçlarından birinin, Türkiye'nin enerji alanındaki dışa bağımlılığını mevcut yüzde 68 seviyesinden yüzde 50'nin altına çekmek olduğu vurgulandı. Söz konusu bağımlılığın azaltılmasının, doğrudan cari açığın minimize edilmesine ve ekonominin güçlenmesine büyük katkı sağlayacağı ifade edildi.

Bakan Bayraktar, enerji ithalatının ülke ekonomisi üzerindeki yükünü somut rakamlarla açıklayarak, 2022 yılında Türkiye'nin enerji ithalatı için ödenen toplam bedelin 96,5 milyar dolara ulaştığını dile getirdi. Geçmişe dönük bir değerlendirme yaparak, son beş yılın ortalama maliyetinin 65-70 milyar dolar bandında gerçekleştiğini bildirdi.

2022-2025 dönemini kapsayan süreçte 33 milyar dolarlık bir cari açığın mevcut olduğunu ifade eden Bakan, bu dönemde enerji dışa bağımlılığının yüzde 67-68 seviyelerinde seyrettiğini hatırlattı. Bu tabloya dayanarak, dışa bağımlılığın yüzde 48-50 seviyelerine çekilmesinin cari açığın sıfırlanması noktasında kritik bir eşik oluşturacağı öngörüldü.

2030 yılına kadar bu bağımlılığın yüzde 50'nin altına indirilmesi hedeflenirken, son 24 yılda enerji ve maden ithalatı için harcanan 1,1 trilyon dolarlık bütçenin, büyüyen ekonominin bir sonucu olduğu ancak 2040 vizyonuyla bu durumun yerli üretimle değiştirileceği aktarıldı.

Nükleer enerjinin modern dünyada iklim değişikliğiyle mücadeledeki kritik rolüne değinen Bakan Bayraktar, Türkiye'nin bu alandaki uluslararası girişimlerde aktif bir konumda olduğunu belirtti. Dubai'de düzenlenen COP28 zirvesinde gelişmiş ülkelerin 2050 yılına kadar nükleer güç kapasitesini üç katına çıkarma kararı aldığını ve Türkiye'nin bu ittifakın bir parçası olduğunu vurguladı.

Özellikle veri merkezlerinin artışıyla birlikte kesintisiz, kaliteli ve temiz enerji ihtiyacının hızla yükseldiği bir dönemde, nükleer enerjinin vazgeçilmez bir unsur olarak konumlandırıldığı kaydedildi.

Yenilenebilir Enerji ve Yerli Üretim Odağı

Yenilenebilir enerji kaynaklarının hem çevresel faydaları hem de arz güvenliğini sağlamadaki gücü üzerinde duran Bayraktar, bu kaynakları adeta "her derde deva bir ilaç" olarak tanımladı. Temiz enerjinin dışa bağımlılığı azaltan ve rekabetçi maliyetler sunan yapısına dikkat çeken Bakan, bu alandaki yerli üretimin önemini vurguladı.

Bu kapsamda, güneş panelleri ve rüzgar türbinlerinin Türkiye içerisinde üretilmesi süreçlerine büyük önem verildiği ifade edildi.

Fosil Yakıtlar ve Geçiş Dönemi Stratejisi

Enerji dönüşüm sürecinde fosil yakıtların rolünün devam edeceği belirtilirken, özellikle doğal gazın bir "geçiş yakıtı" olarak kritik önem taşıdığı ifade edildi. Bayraktar, petrol ve doğal gazın, özellikle de doğal gazın Türkiye ekonomisi için hayati birer ithalat kalemi olduğunu dile getirdi.

Bu nedenle, Türkiye'nin petrol ve doğal gas aramacılığında çok daha aktif ve üretken bir konumda yer almasının hedeflendiği açıklandı.

Milli Enerji 2040 vizyonu çerçevesinde elektrikleşme hedeflerini detaylandıran Bakan Bayraktar, 2040 yılında ulaşım sektöründe elektrikleşme oranının yüzde 1'den yüzde 24'e, sanayide yüzde 33'e ve konutlarda yüzde 30'a çıkarılacağını belirtti. Bu hedefler doğrultusunda 2040 yılında 20 milyon elektrikli araç ve 1,5 milyon adet soket sayısına ulaşılması planlanıyor.

Enerji tüketim tahminlerinde ise çarpıcı veriler paylaşıldı: 2025 yılında 993 bin varil/gün olan petrol tüketiminin, elektrikleşme etkisiyle 2040'ta 718 bin varil/güne düşeceği ve bu miktarın%100 oranında yerli imkanlarla karşılanacağı belirtildi. Benzer şekilde, 2025'te 59 milyar metreküp olan doğal gaz tüketiminin 2040'ta 57 milyar metreküpe çekilmesi ve bu miktarın da tamamen yerli kaynaklardan sağlanması hedeflenmektedir.

Yatırım, İstihdam ve Üretim Projeksiyonları

Bakan Bayraktar, Milli Enerji 2040 vizyonunun hayata geçirilmesi için planlanan yatırımların ve yaratacağı istihdamın büyüklüğünü de rakamlarla ortaya koydu. Hedefler doğrultusunda toplam 500 milyar dolarlık yatırımın gerçekleştirilmesi ve 108 bin doğrudan istihdamın sağlanması öngörülüyor.

Bu stratejik yatırımlar neticesinde; milli üretimin yüzde 92'ye, yenilenebilir kurulu gücün yüzde 77'ye, elektrikleşme oranının yüzde 36'ya ve emisyon azaltımının yüzde 40'a ulaşması planlanırken, petrol ve doğal gaz üretiminin 1,7 milyon varil/gün seviyesine ulaşması hedeflenmektedir.