Kapadokya'da Kaya Faciası: Uzmanlardan 'Kontrolsüz Yapılaşma' Uyarısı

Nevşehir Göreme Açık Hava Müzesi girişinde, perşembe günü saat 15.15 sularında meydana gelen trajik olayda, şiddetli yağışların tetiklediği kaya kopması sonucu 3 kişi yaşamını yitirdi, 5 kişi ise yaralandı. Hayatını kaybedenler arasında, 5 Temmuz'da dünyaevine giren ve bölgede tatil yapan gazeteci Fatih Eray Tuna ile muhasebeci eşi Begüm Çetinkaya Tuna da bulunuyor.

Çift, Sakarya'nın Adapazarı ilçesindeki Orhan Camii'nde düzenlenen törenle son yolculuklarına uğurlandı. Kazada yaşamını yitiren Fransız turist Cynthia Francine Marie Madeleine Houpert'in cenazesi için ise yakınlarının Türkiye'ye intikali bekleniyor.

Olayın ardından bölgede güvenlik önlemleri en üst seviyeye çıkarıldı. Yaralanan 5 kişiden 4'ü tedavilerinin ardından taburcu edilirken, 8 yaşındaki Fransız uyruklu Nael Mgattaf'ın sağlık durumunun iyiye gittiği açıklandı.

Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılan çok yönlü soruşturma kapsamında, çöküşün teknik nedenlerini ve olası ihmalleri belirlemek üzere 5 ayrı bilirkişi görevlendirildi. Hazırlanacak rapor, adli sürecin geleceği açısından belirleyici olacak.

TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası, felaketin ardından yaptığı açıklamada bölgedeki kontrolsüz yapılaşma ve turistik faaliyetlerin yarattığı tahribata dikkat çekti. Açıklamada, otel ve benzeri tesisler için yapılan kazıların, kaya içindeki boşlukları genişleterek taşıyıcı kısımları zayıflattığı vurgulandı.

Titreşimler, su sızıntıları ve ilave yapı yüklerinin kaya kütlelerinin dengesini bozduğu belirtilerek, bölgenin jeolojik ve jeoteknik etütlerden geçirilmesi gerektiği ifade edildi. Uzmanlar, Kapadokya'daki peribacalarının doğal aşınmanın yanı sıra insan eliyle yapılan oyuklar nedeniyle de savunmasız kaldığını belirtiyor.

Sismolog Dr. Ramazan Demirtaş, bölgede benzer risk taşıyan çok sayıda peribacası bulunduğuna dair uyarılarda bulundu. Özellikle son yağışların, zayıflamış kaya bloklarını çatlaklar boyunca harekete geçirdiğini belirten Demirtaş, benzer felaketlerin tekrarlanabileceği konusunda yetkilileri uyardı.

Jeoloji Mühendisleri Odası, Kapadokya Alan Başkanlığı bünyesinde bir 'Jeolojik Risk İzleme Birimi' kurulmasını önerdi. Bu birimin, düzenli incelemelerle deformasyonları takip etmesi ve riskli alanlarda kullanım kısıtlamasına gitmesi gerektiği savunuldu.

Ayrıca, koruma ve ruhsatlandırma süreçlerinde jeoloji mühendislerinin daha etkin görev alması gerektiği vurgulandı. Bölgedeki turizm faaliyetlerinin, bilimsel veriler ışığında ve doğal dokuya en az müdahale ilkesiyle yeniden düzenlenmesi bekleniyor.