Mühendisler mimarlar yeşil pasaport alabilecek mi, 10 yıl mı 15 yıl mı gerekiyor? Muhtarlar kapsamda mı?

Yeşil pasaport kapsamının genişletilmesi için TBMM’ye sunulan teklifler pilotları, sağlık çalışanlarını, mühendisleri, mimarları, muhtarları, mali müşavirleri ve öğretmenleri ilgilendiriyor. Meslek gruplarına göre 5, 10 veya 15 yıllık çalışma şartları öneriliyor ancak düzenlemeler henüz yasalaşmadı.

Hususi damgalı pasaport olarak bilinen yeşil pasaport için yeni meslek gruplarını kapsayan düzenleme önerileri Meclis gündeminde bulunuyor. Farklı milletvekilleri tarafından sunulan kanun tekliflerinde, kamu görevlileri dışında kalan bazı meslek mensuplarının da belirli kıdem koşullarını yerine getirmeleri hâlinde bu haktan yararlanması isteniyor.

Tekliflerdeki çalışma süreleri mesleğe göre değişirken, başvuruların ne zaman başlayacağı konusunda henüz kesinleşmiş bir takvim bulunmuyor.

Yeşil pasaport teklifinde hangi 10 meslek grubu bulunuyor? TBMM’ye sunulan düzenleme önerilerinde toplam 10 meslek grubu öne çıkıyor. Bunlar pilotlar, doktorlar, diş hekimleri, veteriner hekimler, eczacılar, mühendisler, mimarlar, köy ve mahalle muhtarları, mali müşavirler ve öğretmenler olarak sıralanıyor.

Her meslek için aynı koşulların uygulanması öngörülmüyor. Bazı tekliflerde fiilî çalışma süresi, bazılarında meslek odasına kayıt veya belirli bir mesleki kıdem şartı bulunuyor.

Pilotlara yönelik teklif, lisans alındıktan sonra en az 5 yıl fiilen uçuş hizmetinde bulunulmasını esas alıyor. Sağlık alanındaki düzenlemede ise hekim, diş hekimi, veteriner hekim ve eczacılar için en az 15 yıl fiilî meslek hizmeti şartı gündeme getiriliyor.

Bu süreyi kamu veya özel sektörde tamamlayan meslek mensuplarının kapsamda değerlendirilmesi isteniyor.

Mühendis ve mimarlara ilişkin önerilerde Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği bünyesindeki odalara üyelik öne çıkıyor. Bu meslekler için farklı kanun tekliflerinde 10 veya 15 yıllık kıdem süreleri yer alıyor. Dolayısıyla bütün mühendis ve mimarlar için tek bir süre üzerinde uzlaşılmış değil.

Pilotlar ile sağlık çalışanları kaç yıl çalışmalı? Pilotlara yeşil pasaport verilmesini amaçlayan teklif, 30 Eylül 2026 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu. Öneride pilot lisansının alınmasının ardından en az 5 yıl fiilen uçuş hizmeti verilmesi şartı bulunuyor.

Bu yaklaşımda yalnızca mesleki unvana sahip olmak yeterli görülmüyor; uçuş faaliyetinde geçirilen sürenin de karşılanması isteniyor.

Sağlık meslekleri için hazırlanan düzenleme ise 9 Ekim 2026 tarihinde Meclis gündemine geldi. Teklif; tabip, diş hekimi, veteriner hekim ve eczacıları kapsıyor. İlgili meslek kuruluşuna kayıtlı olma ve en az 15 yıl fiilen mesleği icra etme şartları öngörülüyor.

Düzenlemenin kabul edilmesi hâlinde kamu kurumlarında çalışanların yanı sıra gerekli koşulları sağlayan özel sektör çalışanlarının da kapsamda bulunması amaçlanıyor.

Öğretmenler, muhtarlar, mühendisler yeşil pasaport alabilecek mi? Öğretmenler için sunulan ayrı kanun teklifinde, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî veya özel eğitim kurumlarında fiilen görev yapan kişilerin en az 10 yıllık hizmet süresini tamamlaması isteniyor.

Böylece düzenleme kabul edilirse özel okul öğretmenlerinin de kapsamda yer alabilmesi hedefleniyor.

Muhtarlar ve mali müşavirler için hazırlanan tekliflerde ise köy ve mahalle muhtarları, yeminli mali müşavirler ile en az 15 yıl kıdemi bulunan serbest muhasebeci mali müşavirler bulunuyor. Ancak bütün bu meslek grupları için yeşil pasaport hakkı henüz yürürlüğe girmiş değil.

Tekliflerin komisyon ve Genel Kurul aşamalarından geçerek kabul edilmesi, ardından yürürlüğe girmesi gerekiyor. Mevcut durumda bu meslek mensupları yalnızca söz konusu teklifler nedeniyle yeni bir yeşil pasaport başvurusu yapamıyor.