Et Ürünlerinde Yeni Dönem! Bu Artık Yasak

Tarım ve Orman Bakanlığı, et ürünleri konusunda tüketicileri ve işletmeleri yakından ilgilendiren yeni düzenlemeyi yürürlüğe koydu. Kıyma, köfte, burger, döner, sucuk, pastırma ve kavurma gibi birçok üründe standartlar yeniden belirlenirken, ürün etiketlerinde “%100” ifadesinin kullanılmasına yasak getirildi. Mevcut işletmelere yeni kurallara uyum sağlamaları için 31 Mart 2027’ye kadar süre tanındı.16 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe giren Türk Gıda Kodeksi Et, Hazırlanmış Et Karışımları ve Et Ürünleri Tebliği; üretimden ambalajlamaya, içerikten satış ve etiketlemeye kadar birçok alanda değişiklik içeriyor.KIYMA VE KÖFTEDE YENİ DÖNEMYeni düzenlemeye göre çiğ et ve kıymaya, mevzuatta belirtilen istisnalar dışında gıda katkı maddeleri dahil herhangi bir gıda bileşeni veya farklı madde eklenemeyecek.Kıyma kullanılarak üretilen köfte ve burger gibi kırmızı et karışımlarında toplam et proteini en az yüzde 10 olacak. Yağ oranı yüzde 25'i, tuz oranı ise yüzde 2'yi geçemeyecek.Protein tozu ve benzeri azot kaynakları ile nişasta, soya ve soya ürünleri gibi dolgu maddelerinin kullanımına da izin verilmeyecek. Baharat, ekmek ve galeta unundan gelen nişasta ile bitkisel proteinin toplam oranı yüzde 5'i aşamayacak.Mantı, içli köfte, çiğ köfte, kadınbudu köfte, lahmacun, pide, kebap, pizza, hazır yemek ve mezelerde kullanılan et ve kıymanın da tebliğde belirtilen şartları karşılaması gerekecek.DÖNER ARTIK ÜÇE AYRILACAKYeni et ürünleri düzenlemesi döner konusunda da dikkat çeken kurallar getiriyor. Kırmızı et döneri bundan sonra yaprak döner, kıyma döner ve yaprak-kıyma döner olmak üzere üç grupta değerlendirilecek.Yaprak döner yalnızca yaprak haline getirilmiş çiğ kırmızı et kullanılarak üretilecek.Kıyma dönerde kıyma oranı en fazla yüzde 90 olurken, yaprak et oranının en az yüzde 10 olması gerekecek. Yaprak-kıyma dönerde ise en az yüzde 60 yaprak et ve en fazla yüzde 40 kıyma kullanılabilecek.Dönerde toplam et proteini en az yüzde 12 olacak. Yağ oranı yüzde 25'i, tuz oranı ise yüzde 2'yi aşamayacak.Ayrıca döner üretiminde fıstık ve peynir kullanılamayacak.ÇİĞ DÖNERDE 12 SAAT SINIRIDöner satan işletmeleri doğrudan ilgilendiren önemli değişikliklerden biri de süre sınırlaması oldu.Perakende satış noktasında çiğ dönerin raf ömrü, pişirme işleminin başladığı andan itibaren en fazla 12 saat olacak. Aynı süre çiğ kanatlı döner için de uygulanacak.Kanatlı eti döneri ise “yaprak” ve “yaprak-kıyma” olarak iki gruba ayrılacak. Yaprak-kıyma kanatlı dönerinde en az yüzde 60 yaprak kanatlı eti bulunması gerekecek.TAVUK KIYMASINDA DONDURMA ŞARTIKanatlı kıyma ve kanatlı kıyma kullanılarak hazırlanan et karışımları yalnızca dondurulmuş olarak piyasaya sunulabilecek.Kanatlı kıymadan hazırlanan köfte ve burgerlerde toplam et proteini en az yüzde 10 olacak. Yağ oranı ise yüzde 15'i geçemeyecek.Çiğ kanatlı eti de perakende satış noktalarında hazır ambalajlı olarak tüketiciye sunulacak. Tüketicinin talep etmesi halinde ürün satış sırasında parçalanabilecek.SUCUK VE PASTIRMADA YENİ ŞARTLARYeni tebliğ sucuk, pastırma ve kavurma için de önemli standartlar getiriyor.Sucukta toplam et proteini en az yüzde 15, ısıl işlem görmüş sucukta ise en az yüzde 13 olacak. Pastırmada çemen hariç nem oranı yüzde 50'yi, çemen miktarı ise yüzde 10'u geçemeyecek.Sucuk, ısıl işlem görmüş sucuk ve pastırmada protein tozu, nişasta, nişasta içeren maddeler, soya ve soya ürünleri kullanılamayacak.Kavurma ve kıyma kavurmada da protein tozu, nişasta ve soya gibi dolgu maddelerine izin verilmeyecek. Bu ürünlere ayrıca herhangi bir gıda katkı maddesi eklenemeyecek.ETİKETLERDE “%100” YASAKLANDITüketicilerin market raflarında en fazla fark edeceği değişikliklerden biri etiketlerde yaşanacak.Yeni düzenlemeyle çiğ et, kıyma, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerinin marka ve etiketlerinde “%100”, “%100 Dana Eti” veya “%100 Göğüs Eti” gibi ifadeler ve logolar kullanılamayacak.Ürün adı hayvan türüyle birlikte belirtilecek ve ürün adının bütün halinde aynı renk, yazı karakteri ve puntoda gösterilmesi gerekecek.Döner ambalajlarında da ürünün niteliğine göre “yaprak”, “kıyma” veya “yaprak-kıyma” ifadeleri açıkça yer alacak.TAVUK ETİKETİNDE 72 DERECE UYARISIKanatlı ürünlerinde tüketicilere yönelik yeni uyarılar da zorunlu hale geliyor.Çiğ kanatlı eti, kanatlı kıyma ve hazırlanmış kanatlı eti karışımlarının etiketlerinde “Pişirme sırasında merkezi sıcaklık en az 72 °C’ye ulaşmalıdır” uyarısı bulunacak.Dondurulmuş çiğ et ve kıyma gibi ürünlerde ise “Çözündürüldükten sonra tekrar dondurulmaz” uyarısına yer verilecek.Yeni etiketleme şartları yalnızca ürün ambalajlarını kapsamayacak. Satış reyonları, market katalogları, reklam panoları, gazete ilanları ve internet reklamlarında yapılan tanıtımlar da kurallara uygun olmak zorunda olacak.İŞLETMELERE 31 MART'A KADAR SÜREYeni tebliğin yayımlanmasından önce faaliyet gösteren gıda işletmeleri, düzenlemelere 31 Mart 2027 tarihine kadar uyum sağlayacak.Bu tarihten önce mevzuata uygun şekilde piyasaya sunulmuş ürünler ise raf ömürleri sona erene kadar satışta kalabilecek.Yeni dönemle birlikte tüketiciler özellikle döner, kıyma, sucuk ve diğer et ürünleri satın alırken etiketlerde ve ürün isimlerinde önemli değişikliklerle karşılaşacak. İşletmeler açısından ise önümüzdeki aylarda üretim reçetelerinden ambalajlara ve reklam materyallerine kadar geniş kapsamlı bir uyum süreci başlayacak.