ICAO’dan havacılık hukukunda yeni dönem

Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO), küresel havacılık sektöründeki teknolojik dönüşüme ayak uydurmak amacıyla hukuk kurallarını yeniden yapılandırma kararı aldı. Kanada'nın Montreal kentinde 26-30 Ekim 2026 tarihleri arasında toplanan ICAO Hukuk Komitesi, 40'ıncı oturumunda mevcut düzenlemelerin güncel ihtiyaçlar karşısındaki yeterliliğini detaylıca inceledi.

Toplantının ana gündem maddelerinden biri, pilotsuz uçuş operasyonlarının hukuki statüsü oldu. 1944 tarihli Şikago Sözleşmesi'nin insansız hava araçlarına nasıl uyarlanacağı tartışılırken, ülkelerin birbirinden bağımsız ve çelişkili düzenlemeler yapmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Bu sayede yeni teknolojilerin mevcut hava sahasına daha güvenli ve uyumlu bir şekilde entegre edilmesi amaçlanıyor. Siber güvenlik ve veri gizliliği de komitenin öncelikli konuları arasında yer aldı. Sivil havacılığa yönelik siber saldırıların artmasıyla birlikte, mevcut hukuki altyapının bu tehditleri karşılamada yetersiz kaldığı tespit edildi.

Ayrıca, kişisel verilerin korunması konusunda ülkeler arasında yaşanan mevzuat farklılıklarının giderilmesi için ICAO bünyesinde rehber dokümanlar hazırlanması kararlaştırıldı. Havalimanı ve hava seyrüsefer hizmetlerine dair ücretlendirme sistemleri de toplantıda ele alınan bir diğer önemli başlıktı.

Havayolu şirketleri ile işletmeciler arasında yaşanan hukuki belirsizlikleri ortadan kaldırmak için daha öngörülebilir bir yapı oluşturulması önerildi. Bu noktada, mevcut kuralların yorumlanmasındaki farklılıkları minimize edecek teknik çalışmaların başlatılması öngörülüyor.

ICAO, devletlerin Şikago Sözleşmesi'nin 12'nci maddesi çerçevesindeki yükümlülüklerini daha tutarlı yerine getirebilmeleri için yeni destek araçları sunmayı planlıyor. Web tabanlı bu araçların, ülkelerin uçuş kurallarını uygulama ve yaptırım süreçlerinde rehberlik etmesi hedefleniyor.

Bu destek mekanizmalarının bağlayıcı bir kuraldan ziyade, mevcut sorumlulukların yerine getirilmesini kolaylaştırıcı bir nitelik taşıması bekleniyor. Komite tarafından kabul edilen tüm tavsiye kararları, nihai değerlendirme için ICAO Konseyi'ne iletilecek.

Konseyin atacağı adımlar, havacılık hukukunun gelecekteki şekillenmesinde belirleyici rol oynayacak. Bununla birlikte, mevcut tavsiyelerin henüz yürürlüğe girmiş yeni bir uluslararası yasal düzenleme statüsünde olmadığını belirtmekte fayda var.