Sıcak havalarda şaşırtan gerçek: Sıcak çay serinletebilir mi?

Sıcak havalarda serinlemek için genellikle soğuk içecekler tercih ediliyor. Ancak araştırmalar, doğru koşullarda sıcak çay içmenin de vücudun serinlemesine yardımcı olabileceğini ortaya koyuyor. Uzmanlara göre bunun sırrı, sıcak içeceğin artırdığı terin buharlaşmasında yatıyor.

Sıcak bir içecek tüketildiğinde vücut sıcaklığı hafifçe yükseliyor. Isı reseptörleri buna daha fazla ter üreterek karşılık veriyor. Serinlemeyi sağlayan ise terin kendisi değil, cilt üzerinden buharlaşması. Buharlaşan ter, vücuttaki ısının bir bölümünü de beraberinde götürüyor.

Imperial College London İmmünoloji Profesörü John Tregoning, sıcak içeceklerin vücutta iki farklı etki oluşturduğunu belirtiyor. İçecek bir taraftan vücuda ısı eklerken diğer taraftan terlemeyi artırıyor.

Tregoning’e göre terin yeterince buharlaşabildiği kuru ve hava akımının bulunduğu ortamlarda, terlemeyle kaybedilen ısı sıcak içecekle alınan ısıdan daha fazla olabiliyor. Böylece sıcak çay, vücutta depolanan toplam ısının azalmasına yardımcı olabiliyor.

2012 yılında Acta Physiologica dergisinde yayımlanan bir araştırmada da fiziksel aktivite sırasında sıcak sıvı tüketiminin, terin tamamen buharlaşabildiği koşullarda vücutta depolanan ısıyı azaltabileceği sonucuna ulaşıldı.

Nemli havada tam tersi olabilir

Ancak aynı yöntem yüksek nemli veya iyi havalandırılmayan ortamlarda işe yaramıyor. Havadaki nem yükseldiğinde terin ciltten buharlaşması zorlaşıyor.

Bu durumda sıcak içecek daha fazla terlemeye neden olsa bile ter cilt üzerinde kalıyor veya akıp gidiyor. Buharlaşma gerçekleşmediği için serinletici etki azalırken, içeceğin vücuda kattığı ısı kişinin kendisini daha sıcak hissetmesine yol açabiliyor.

Kalın ve hava almayan kıyafetlerin de terin buharlaşmasını engelleyerek benzer bir etki oluşturabileceği belirtiliyor.

Sıcak çay mı, soğuk su mu?

Soğuk su vücutta ısınırken bir miktar ısıyı emdiği için daha hızlı bir ferahlık hissi sağlayabiliyor. Ancak uzmanlara göre içeceğin sıcaklığından çok ortamın nemi, hava akımı ve terin buharlaşıp buharlaşamadığı önem taşıyor.

Bu nedenle kuru ve hava akımının bulunduğu sıcak havalarda sıcak çay serinlemeye yardımcı olabilirken, nemli havalarda soğuk içecekler daha rahatlatıcı olabiliyor.

Uzmanlar, sıcak havalarda asıl önemli noktanın ise sıcak ya da soğuk olmasına bakılmaksızın yeterli miktarda sıvı tüketerek vücudun susuz kalmasını önlemek olduğunu vurguluyor.