Yeniçağalılara'Japon deprem uzmanı' diye yutturuldu

Bağımsız doğrulama kuruluşu Teyit'in 28 Temmuz 2026 tarihli araştırmasında, Moriwaki'nin deprem bilimi alanındaki uzmanlığını doğrulayan erişilebilir akademik kayıt ve bilimsel çalışmalara ulaşılamadığı belirtilmişti.

Deprem bilimci Prof. Dr. Naci Görür'ün deprem tartışmalarının bilimsel zeminde yürütülmesine ilişkin uyarıları da dikkate alındığında, Bolu'daki eğitim kurumlarının konuşmacıların uzmanlıklarını nasıl doğruladığı sorusu önem kazandı.

İnşaat mühendisi olmak, deprem bilimci olmak anlamına gelmiyorİnşaat mühendisliği ile deprem bilimi, birbirleriyle ilişkili ancak farklı uzmanlık alanları olarak öne çıkıyor.

İnşaat mühendisleri, yapıların deprem kuvvetlerine karşı dayanıklılığını, taşıyıcı sistemleri ve yapı güvenliğini değerlendirirken; jeoloji, jeofizik ve sismoloji alanlarında uzmanlaşmış bilim insanları depremlerin oluşumunu, fay hareketlerini ve sismik süreçleri araştırıyor.

Bu nedenle bir kişinin yalnızca inşaat mühendisliği diplomasına sahip olması, kendisinin fay hatları ve depremlerin oluşum mekanizmaları konusunda uzman olduğunu göstermiyor.

Böyle bir uzmanlık iddiasının ilgili eğitim, araştırma ve mesleki çalışmalarla desteklenmesi gerekiyor.

Teyit'in görüşlerine başvurduğu TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Onur Kurulu Üyesi Hüseyin Alan, deprem konusunda uzmanlık değerlendirilirken jeoloji, levha tektoniği, yapısal jeoloji ve sismoloji alanlarındaki eğitimin önemini vurguladı.

Alan, farklı mühendislik dallarından kişilerin de ilgili alanlarda lisansüstü eğitim alarak uzmanlaşabileceğini belirtti.

Dolayısıyla bilimsel sorun kişinin inşaat mühendisi olması değil, deprem bilimi alanındaki yetkinliğinin hangi belgelerle ortaya konulduğu.

Moriwaki'nin akademik deprem uzmanlığı doğrulanamadı28 Temmuz 2026'da yayımlanan araştırmada, Yoshinori Moriwaki'nin yüksek mimarlık ve inşaat yüksek mühendisliği geçmişi, inşaat sektöründeki yöneticilik görevleri ve Türkiye'de yürüttüğü projeler incelendi.

Araştırmada Moriwaki'nin deprem bilimi, fay sistemleri veya sismoloji alanında aldığı eğitime ilişkin erişilebilir kayıtlara ulaşılamadığı aktarıldı.

Ayrıca Google Akademik, ResearchGate ve Academia.edu gibi platformlarda ilgili alanlarda kendisine ait bilimsel bir çalışmanın tespit edilemediği belirtildi.

Bununla birlikte Moriwaki, Adalet Bakanlığına bağlı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün Şubat 2026 tarihli Sesleniş dergisinde yayımlanan röportajında, Japonya'da deprem konusunda teorik ve uygulamalı eğitim aldığını ifade etti.

Ancak bu eğitimin kurum, program ve kapsamına ilişkin belgeler incelenen kaynaklarda doğrulanamadı.

Bu ayrım önem taşıyor: Eğitim geçmişinin açık kaynaklarda doğrulanamaması, kişinin böyle bir eğitim almadığının kesin kanıtı değil.

Ancak kamuoyuna bilimsel uzman olarak tanıtılan bir kişinin ilgili yeterliliklerinin şeffaf biçimde gösterilmesi gerekiyor.

Prof. Dr. Naci Görür: Fay tartışmaları bilimsel ortamda yapılmalıTürkiye'nin önde gelen yer bilimcilerinden Prof. Dr. Naci Görür, deprem konusundaki tartışmaların bilimsel yöntemler ve akademik çalışmalar temelinde yürütülmesi gerektiğini savunuyor.

İstanbul Teknik Üniversitesi Jeoloji Bölümü mezunu olan, doktorasını ImperialCollege London'da tamamlayan Görür, özellikle Marmara Denizi'nin tektoniği ve deprem potansiyeli üzerine araştırmalar yürüttü.

Görür, 2023 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisinde yaptığı konuşmada, fayların nerede kırılacağı ve depremlerin büyüklüğü gibi konuların medya önünde tartışılmasına karşı çıkarak bu değerlendirmelerin bilimsel platformlarda yapılması gerektiğini ifade etti.

Görür'e göre bilim insanları, depremle ilgili görüş ayrılıklarını akademik ortamda araştırmalar ve bilimsel yayınlarla değerlendirmeli.

Kamuoyu önündeki teknik tartışmaların vatandaşlarda kafa karışıklığına neden olabileceğine de dikkat çekti.

Görür'ün doğrudan Yoshinori Moriwaki'nin uzmanlığını hedef alan doğrulanmış bir açıklamasına ulaşılamadı.

Bununla birlikte bilimsel uzmanlık ve deprem tartışmalarına ilişkin görüşleri, Moriwaki'nin hangi alanlarda yetkin olduğunun belgelenmesi gerektiğine yönelik tartışmayla örtüşüyor.

Bolu'da öğrencilere konferans verecek kişilerin eğitimi araştırılmıyor mu? Yoshinori Moriwaki, 28 Ekim 2026'da Yeniçağa İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü tarafından düzenlenen etkinlikte Mehmet Çelik Ortaokulu öğrencileriyle buluştu.

Seminerde deprem öncesinde, sırasında ve sonrasında alınması gereken önlemleri anlattı.

Ancak eğitim kurumlarında konferans verecek kişilerin yalnızca kamuoyundaki tanınırlıklarına veya medyada kullanılan unvanlarına göre değerlendirilmesi yeterli değil.

Özellikle deprem, sağlık ve afet güvenliği gibi doğrudan insan hayatını ilgilendiren konularda konuşmacının anlatacağı alanda eğitim almış, ilgili yetkinlikleri kazanmış ve bunları doğrulanabilir biçimde ortaya koyabilmiş olması temel bir bilimsel güvenilirlik ölçütü.

Bir inşaat mühendisi, eğitimi ve deneyimi kapsamında öğrencilere depreme dayanıklı binaları anlatabilir.

Ancak fayların hareketini, depremlerin oluşumunu ve belirli bölgelerin sismik tehlikesini bilimsel uzman sıfatıyla değerlendirmesi, bu alanlarda ayrıca yetkinlik gerektiriyor.

Bu nedenle Bolu İl Millî Eğitim Müdürlüğü ile Yeniçağa İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün Moriwaki'nin hangi uzmanlık belgelerini inceleyerek kendisini öğrencilere “deprem uzmanı” olarak tanıttığı açıklığa kavuşturulmalı.

Millî Eğitim yetkilileri uzmanlık belgelerini inceledi mi? Bolu'daki etkinliğin ardından cevap bekleyen sorular yalnızca Moriwaki'nin akademik geçmişiyle sınırlı değil.

Okullarda düzenlenen bilimsel konferanslarda konuşmacı seçiminin hangi ölçütlerle yapıldığı da önem taşıyor.

Yeniçağa İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü, Japon mühendisin deprem bilimi alanındaki eğitimine ilişkin herhangi bir belge talep etti mi?

Bolu İl Millî Eğitim Müdürlüğü, konuşmacının hangi konuda ve hangi uzmanlık unvanıyla öğrencilere hitap edeceğini önceden değerlendirdi mi?

Teyit'in 28 Temmuz 2026'da yayımladığı araştırma, 28 Ekim'deki etkinlikten üç ay önce kamuoyuna açıktı.

Bu araştırmanın organizasyon sürecinde dikkate alınıp alınmadığı da bilinmiyor.

Burada Moriwaki'nin öğrencilere aktardığı bilgilerin tamamının doğru olduğu yönünde doğrulanmış bir bulgu bulunmuyor.

Tartışmanın merkezinde, eğitim kurumlarının konuşmacıları doğru uzmanlık alanlarıyla tanıtma sorumluluğu bulunuyor.

Deprem eğitimi, yalnızca tanınmış bir ismi kürsüye çıkarmaktan ibaret olamaz.

Öğrencilerin karşısına alanında eğitimli, yetkinliği doğrulanmış ve anlatacağı konuda bilgi sahibi kişiler çıkarılmalı.

Yeniçağa İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü ve Bolu İl Millî Eğitim Müdürlüğünün şu soruları yanıtlaması önem taşıyor: Moriwaki'nin “deprem uzmanı” olarak tanıtılmasında hangi akademik belgeler esas alındı?28 Temmuz 2026'da yayımlanan Teyit araştırması, 28 Ekim'deki seminer öncesinde değerlendirildi mi? Okullarda bilimsel uzmanlık gerektiren konularda seminer verecek kişilerin yeterlilikleri nasıl kontrol ediliyor?

Üniversitelerin ilgili akademik birimlerinden ve meslek odalarından bilimsel danışmanlık alınıyor mu?