Obezite uyku apnesini tetikleyebilir: İzmir'de uzman uyarısı
- İzmir — Medicana International İzmir Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Doç
- Nuran Katgı, obezite ile uyku apnesi arasındaki yakın ilişkiye dikkat çekti
İzmir — Medicana International İzmir Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Doç. Dr. Nuran Katgı, obezite ile uyku apnesi arasındaki yakın ilişkiye dikkat çekti. Doç. Dr. Nuran Katgı, fazla kiloların üst solunum yollarını daraltarak gece boyunca tekrarlayan solunum durmalarına yol açabildiğini söyledi ve doğru bir beslenme ile kilo yönetimi planının uykudaki solunum kalitesini belirgin şekilde artırabileceğini dile getirdi.
Uzman, obezitenin tıkayıcı uyku apnesinin gelişiminde ve şiddetlenmesinde en önemli değiştirilebilir risk faktörlerinden biri olduğunu vurguladı.
Obezitenin solunum anatomisi ve mekanik etkileri
Doç. Dr. Nuran Katgı, obezitenin üst solunum yolu anatomisi üzerindeki etkisine ilişkin olarak, “Obezite, özellikle tıkayıcı uyku apnesinin gelişiminde en önemli değiştirilebilir risk faktörlerinin başında geliyor. Ancak bu ilişki yalnızca tartıdaki rakamlarla ilgili değildir; yağ dokusunun vücutta nerede biriktiği büyük önem taşır” dedi.
Uykuda boğazı açık tutan kasların gevşemesiyle zaten daralmış olan hava yolunun daha kolay kapanabildiğini veya belirgin biçimde daralabildiğini belirten Katgı, bunun sonucunda gece boyunca tekrarlayan solunum durmaları ve solunumda azalmalar oluştuğunu anlattı.
Uzman ayrıca karın çevresindeki yağlanmanın diyafram hareketlerini ve akciğer hacimlerini etkileyebildiğini, bu etkinin de solunum mekaniklerini olumsuz yönde değiştirebileceğini ifade etti. Katgı, obezitenin uyku apnesine yol açabileceğini ve uyku apnesinin getirdiği yorgunluğun da hareketsizliği ve iştahı tetikleyerek iki durum arasında kısır döngü oluşturabileceğini dile getirdi.
Belirtiler, tanı yöntemleri ve sistemik etkiler
Doç. Dr. Nuran Katgı, uyku apnesinin sadece horlamadan ibaret olmadığını, horlayan herkesin uyku apnesi hastası olmadığını ve her uyku apnesi hastasında da şiddetli horlama görülmeyebileceğini vurguladı. Uykuda fark edilen solunum durmaları, boğulma hissiyle uyanma, sık idrara çıkma, gece terlemesi ve ağız kuruluğunun önemli işaretler olduğunu belirtti.
Gündüz uyuklama, yorgunluk, dikkat ve hafıza sorunları, sabah baş ağrısı, sinirlilik ve konsantrasyon güçlüğünün de tabloya eşlik edebileceğini söyleyen Katgı, bazı hastalarda cinsel istekte azalma olabileceğini; özellikle kadınlarda belirgin horlama yerine uykusuzluk, yorgunluk, sabah baş ağrısı, sık uyanma veya duygu durum değişikliklerinin daha ön planda olabildiğini aktardı. Tanıda yalnızca belirtilerin yeterli olmadığını belirten uzman, klinik değerlendirme sonrasında uygun görülen hastalarda polisomnografi yani uyku testi veya seçilmiş hastalarda evde yapılan uyku apnesi testlerinin kullanıldığını, bu sayede solunum olaylarının sıklığı, oksijen düzeyleri ve hastalığın ağırlığının değerlendirildiğini söyledi.
Doç. Dr. Nuran Katgı ayrıca gece solunumun durması sonucu ortaya çıkan oksijen düşüşlerinin vücutta bir stres yanıtı oluşturabileceğini ve bunun sempatik sinir sistemini uyararak tansiyon ve kalp hızında dalgalanmalara yol açabileceğini ifade etti.
Kilo yönetimi ve tedavi sürecindeki yeri
Uzman, obezite ve orta-şiddetli uyku apnesi olan erişkinlerde kilo yönetiminin bütüncül tedavi planının ayrılmaz bir parçası olduğunu söyledi. Hastanın yaşı, mevcut hastalıkları, hareket kapasitesi ve yaşam tarzına göre programın kişiye özel hazırlanmasının şart olduğunu vurguladı.
Doç. Dr. Nuran Katgı, “Fazla kilosu veya obezitesi olan ve uyku apnesi tanısı almış erişkinlerin çoğunda kilo yönetimi tedavi planının önemli bir parçasıdır. Özellikle karın çevresinde yağlanması belirgin olanlarda, yakın dönemde kilo aldıktan sonra belirtileri artanlarda ve hipertansiyon, tip 2 diyabet, dislipidemi veya kalp damar hastalığı eşlik edenlerde önem kazanır” ifadelerini kullandı.
Katgı, kilo vermenin horlama, gece oksijen düşüklüğü ve gündüz yorgunluğunda olumlu etki edebileceğini, boyun ve karın çevresindeki yağ dokusunun azalmasının solunum mekaniklerini olumlu yönde destekleyebildiğini belirtti. “Bazı hastalarda uyku apnesinin derecesi gerileyebilir; bazı hastalarda ise hastalık belirgin ölçüde düzelebilir” diyen uzman, tedavi yanıtının kişiden kişiye değiştiğini, bu nedenle kilo verme sürecine uygun beslenme ve fiziksel aktivitenin eşlik etmesi gerektiğini aktardı.
Doç. Dr. Nuran Katgı, medikal veya cerrahi obezite tedavilerinin hekim değerlendirmesiyle gündeme gelebileceğini; yenilikçi medikal tedavilerin belirli bir süre sonunda apne-hipopne indeksinde azalma sağlayabildiğini ancak kilo kaybı zaman alırken bazı medikal cihazlarla uyku sırasında hava yolunun açık kalmasının sağlanabildiğini söyledi.
Katgı uyarısında, “Kilo verildikten sonra tedavi ihtiyacı ve cihaz basıncı yeniden değerlendirilebilir; cihazı bırakma kararı yalnızca horlamanın geçmesine dayanarak verilmemelidir” dedi.
Sonuç olarak Doç. Dr. Nuran Katgı, obezite ile uyku apnesi arasındaki ilişkinin çok yönlü olduğunu ve tedavi planlarında kilo yönetiminin yer almasının, hastalığın kontrolü ve genel sağlığın korunması açısından önem taşıdığını belirtti.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Sağlık
Yayın: 16 Kasım 2026 09:28 · Kaynak: haberege.com.tr