İsrail'de Seçim Sonrası Koalisyon Krizi: Erken Seçim Kapıda mı?

İsrail'de 27 Ekim tarihinde düzenlenen genel seçimler, ülkeyi yeni bir siyasi belirsizlik dönemine sürükledi. 120 sandalyeli parlamentoda güvenoyu alabilmek için gereken 61 milletvekili sınırına hiçbir blok ulaşamadı. Başbakan Binyamin Netanyahu'nun öncülük ettiği blok 53, Gadi Eisenkot liderliğindeki muhalefet cephesi ise 48 sandalye kazanabildi.

Meclisteki 19 sandalyeye sahip olan Arap partilerinin takınacağı tavır, hükümetin kurulması noktasında kilit rol oynuyor. Anayasal süreç, Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un siyasi parti temsilcileriyle gerçekleştireceği istişarelerle başlayacak.

Herzog, hükümeti kurma potansiyeli en yüksek görülen ismi görevlendirecek. Görevlendirilen adayın kabineyi oluşturması için 28 günlük yasal süresi bulunuyor; bu süre Cumhurbaşkanı tarafından en fazla 14 gün daha uzatılabiliyor.

İlk denemenin başarısız olması durumunda, görev başka bir milletvekiline devredilebiliyor. Süreç, parlamentonun işleyişine dair katı kurallar içeriyor. Eğer ikinci girişim de sonuçsuz kalırsa, 61 milletvekilinin ortak talebiyle 21 gün içerisinde üçüncü bir isme görev verilebiliyor.

Bu aşamada tanınan 14 günlük süre de başarısızlıkla sonuçlanırsa, yasama organı feshedilerek 90 gün içerisinde erken seçime gidilmesi zorunlu hale geliyor. Bu karmaşık prosedür, İsrail'in yakın geçmişteki siyasi istikrarsızlık tecrübelerini yeniden gündeme getiriyor.

Ülke, Nisan 2019 ile Kasım 2022 yılları arasında yaşanan koalisyon krizleri nedeniyle üç buçuk yıl gibi kısa bir sürede beş kez genel seçime gitmek zorunda kalmıştı. Mevcut tabloda, yeni hükümet kurulana kadar Binyamin Netanyahu başbakanlık görevini sürdürmeye devam edecek.

Ancak bu durum, Netanyahu'nun yeni dönemde de iktidarı elinde tutacağı anlamına gelmiyor; liderlerin koalisyon için uzlaşıp uzlaşamayacağı önümüzdeki haftaların en kritik gündem maddesi olacak. Siyasi partilerin uzlaşma sağlayamaması halinde, İsrail'in 2027 yılının ilk aylarında tekrar sandık başına gitmesi kuvvetli bir ihtimal olarak değerlendiriliyor.

Hükümet kurma girişimlerinin başarısızlığı, ülkenin yönetiminde uzun süreli bir boşluk yaşanmasına ve siyasi krizin derinleşmesine neden olabilir.