Cumhuriyetimizin 103.Yılı

Cumhuriyet, her şeyden önce zihnimizde ve ruhumuzda başlattığımız en büyük özgürlük hareketidir. 29 Ekim tarihini sadece takvimlerde kırmızıyla işaretlenmiş resmi bir tatil, meydanları süsleyen bayraklar ya da tören alanlarındaki coşku dolu kalabalıklar olarak görmek, bu büyük mirasın ruhsal derinliğini eksik anlamak demektir.

Cumhuriyet, asırlardır süregelen tebaa kültüründen sıyrılarak "Ben bir bireyim, ben de varım ve bu ülkenin geleceğinde söz sahibiyim" diyen bir toplumun, psikolojik olarak küllerinden yeniden doğuşunun hikayesidir.

Bir psikolojik danışman olarak geçmişe, o kritik döneme dönüp baktığımda; Cumhuriyet’in ilanını yalnızca askeri ve siyasi bir zafer olarak değil, asıl anlamıyla kolektif bir psikolojik kırılma, toplumsal bir katarsis (arınma) ve şifa süreci olarak yorumluyorum. Yıllar yılı bitmek bilmeyen savaşların, ağır kayıpların, yokluğun ve en önemlisi de geleceğe dair belirsizliklerin pençesinde hırpalanmış, yorulmuş bir halk düşünün.

Psikoloji literatüründe "öğrenilmiş çaresizlik" olarak adlandırdığımız, kişinin ne yaparsa yapsın durumu değiştiremeyeceğine olan inancı, bir toplumun üzerine kabus gibi çökmüştü. İşte Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının yaktığı meşale, tam olarak bu ruhsal zinciri kırdı.

Halkın kendi kaderini eline alması, edilgen bir konumdan etken bir konuma geçmesi, toplumsal hafızamızda gerçekleşmiş en büyük ruhsal devrimdir.

Cumhuriyet, insan psikolojisinin en temel ve sarsılmaz iki ihtiyacını bu topraklara yeniden armağan etti: Güven ve Aidiyet. Sağlıklı bir benlik geliştirebilmek, geleceğe kaygıyla değil umutla bakabilmek için her bireyin güvenli bir alana ve değerli hissettiği bir topluluğa ait olmaya ihtiyacı vardır.

Cumhuriyet rejimi, bu ülkenin her bir ferdine "sen bu devletin eşit, özgür ve sarsılmaz bir vatandaşısın" mesajını vererek, bireysel ve toplumsal benlik saygısını adeta temelinden yeniden inşa etti. Kul olmaktan, kendi iradesine ve seçme hakkına sahip birer "birey" olmaya geçiş, toplumun kolektif özgüvenini ayağa kaldırdı. İnsanımız, hakları olan ve bu hakları yasalarla korunan bir özne olmanın güvenini yaşadı.

Bugün modern dünyanın getirdiği hızlı yaşam temposu, dijital yalnızlık, ekonomik kaygılar ve gelecek belirsizlikleri içinde boğuşurken, Cumhuriyet’in o kurucu ve birleştirici ruhuna her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyuyoruz. Psikolojik sağlamlık (resilience), zorlu yaşam olayları karşısında esneyebilmek ama kırılmamak, zorluklardan güçlenerek çıkabilmektir.

Bizim toplumumuz, mayasındaki bu ruhsal dayanıklılık mirasını Cumhuriyet’ten almıştır. Cumhuriyet; en karanlık gecede bile bir çıkış yolu bulabilmek, zor zamanlarda kişisel çıkarları bir kenara bırakıp omuz omuza verebilmek, dayanışma içinde birlikte iyileşebilmektir.

Bu 29 Ekim’de, caddeleri dolduran o güzel coşkuya ortak olurken, gelin sadece dış dünyamızı değil, iç dünyamızı da Cumhuriyet’in renkleriyle donatalım. Bize kazandırılan özgür düşünce gücünü, fikri hür vicdanı hür bireyler olma ayrıcalığını ruhumuzun derinliklerinde hissedelim.

Kendi hayatlarımızın cumhuriyetini kurup kuramadığımızı, zihnimizin ne kadar bağımsız olduğunu sorgulayalım. İçimizdeki bağımsızlık ve umut meşalesini, geleceğimiz olan çocuklara ve gençlere aktararak hiç söndürmemek dileğiyle...

Cumhuriyet Bayramımız kutlu olsun!