İtalya’da tarihî meydan dönüşümü: Piazza Martiri della Libertà

İtalya’nın Isola della Scala kentinde KM 429 architettura ve bc studio tarafından tasarlanan Piazza Martiri della Libertà, tarihî kent meydanını yaya öncelikli bir kamusal alana dönüştürüyor. 2025 yılında tamamlanan proje, araç trafiğinin yoğun olduğu meydanı yeniden düzenleyerek yayalar için kesintisiz ve erişilebilir bir zemin oluşturuyor.

Tasarım, çevresindeki tarihî yapılar ve Savaş Anıtı arasındaki mekânsal ilişkileri yeniden ele alırken meydanın gündelik kullanımlar ve kamusal etkinlikler için değerlendirilmesine olanak tanıyor. Tarihî meydanda yaya odaklı kamusal alan tasarımıPiazza Martiri della Libertà’nın yeniden düzenlenmesinde, Santo Stefano Manastır Kilisesi, San Vincenzo Ferreri Şapeli ve Savaş Anıtı arasındaki mekânsal bağlantıların güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Meydanın zemininde kullanılan porfir taşı kaplama ve açık renkli taş bantlar, farklı yapılar arasında bütünlük sağlayan kesintisiz bir yaya yüzeyi oluşturuyor. Erişilebilirlik gözetilerek düzenlenen zemin, meydanın farklı noktaları arasında rahat bir dolaşım sağlıyor.

Savaş Anıtı çevresinde yeni peyzaj düzenlemesiProje kapsamında Savaş Anıtı, çevresindeki sınırlayıcı elemanlardan arındırılarak meydanla daha doğrudan ilişkilendiriliyor. Anıtın çevresinde zeminle aynı kotta tasarlanan yansıtma havuzu, yeni düzenlemenin önemli bileşenlerinden birini oluşturuyor.

Uzun taş oturma elemanları, gölge sağlayan ağaçlar ve aydınlatma düzeniyle meydanda dinlenme ve bir araya gelme alanları tanımlanıyor. Böylece anıtın bulunduğu bölüm, kamusal kullanımlarla bütünleşen açık bir mekâna dönüşüyor.

Araç trafiğinin düzenlenmesi ve kamusal kullanımYaya öncelikli tasarım doğrultusunda araç trafiği, meydanın çeperinde yer alan tek şeritli yollara yönlendiriliyor. Bu düzenleme, meydanın merkezinde yayalara ayrılan alanın sürekliliğini sağlıyor.

Projede ayrıca zemin altına yerleştirilen teknik altyapı, meydanın farklı kamusal etkinliklere ve organizasyonlara ev sahipliği yapmasına olanak tanıyor. Piazza Martiri della Libertà, tarihî yapılarla kurduğu ilişkiyi korurken yaya dolaşımı ve ortak kullanımları önceliklendiren yeni bir kamusal alan düzenine kavuşuyor.