Habermetrik
← Ana Sayfa
19 Kasım 2026 21:00 · Güncelleme 21:04
✍ Editör: Habermetrik · Editör Politikası

Diyarbakır’ın Çömçeli Mahallesi’nde ÇED kararı iptal edildi

Diyarbakır’ın Çömçeli Mahallesi’nde ÇED kararı iptal edildi
⏱️ 5 dk okuma 🛡️ %85 Doğruluk · 2 Kaynak
WhatsApp Paylaş
⚡ 30 Saniyede Özet Habermetrik Yapay Zeka Özeti
  • Diyarbakır’ın Çınar ilçesine bağlı kırsal Çömçeli Mahallesi’nde Oyak Çimento Fabrikası tarafından planlanan 4’üncü grup pomza maden ocağına Diyarbakır Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından 17 Aralık 2021 tarihinde “ÇED gerekli değildir” kararı verildi
Hukuki not: Bu içerik adli süreçlere ilişkindir; suçluluğu kanıtlanana kadar kişiler masumdur (masumiyet karinesi).

Türksat: 4A Frekans: 12457,5 Sembol: 30000 Polarizasyon: V(Dikey) FEC: 2/3

Diyarbakır 1’inci İdare Mahkemesi, Çınar ilçesine bağlı kırsal Çömçeli Mahallesi’nde yapılması planlanan maden ocağına dair verilen “ÇED gerekli değildir” kararının iptaline karar verdi.

Haber Merkezi Yayınlanma: 19 Kasım 2026 23:59 Diyarbakır’ın Çınar ilçesine bağlı kırsal Çömçeli Mahallesi’nde Oyak Çimento Fabrikası tarafından planlanan 4’üncü grup pomza maden ocağına Diyarbakır Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından 17 Aralık 2021 tarihinde “ÇED gerekli değildir” kararı verildi.

Diyarbakır Barosu, Amed Ekoloji Derneği ve mahalleliler projeye karşı “ÇED gerekli değildir” kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle Diyarbakır İdare Mahkemesi’ne dava açtı. Diyarbakır 1’inci İdare Mahkemesi Eylül ayında “ÇED gerekli değildir” kararının yürütmesini durdurdu. Mahkeme 16 Ekim’de ise kararın iptaline karar verdi.

Bilirkişi raporuna yer verilen kararda, proje alanının orman ekosistemi, doğal otlatma alanları, yaban hayatı, su kaynakları ve kırsal yaşam alanları ile birlikte bütünleşik bir ekolojik sistem oluşturduğu, proje tanıtım dosyası içerisinde flora ve faunaya ilişkin değerlendirmelerin yer aldığı, ancak bu değerlendirmelerin proje alanında yürütülecek faaliyet nedeniyle ortaya çıkabilecek habitat kaybı hususunda yeterli düzeyde olmadığı belirtildi.

Proje alanının Çömçeli Mahallesi sakinlerinin kullanmış olduğu su deposuna yaklaşık 118,00 metre mesafede bulunduğu ve bu nedenle proje alanında kullanılacak iş makinelerinden kaynaklanabilecek yakıt ve yağ sızıntılarının su kalitesinde bozulma riski meydana getireceğine dikkat çekilen kararda, içme ve kullanma suyu ile hayvancılık faaliyetlerinde kullanılacak su kaynaklarının olumsuz olarak etkilenebileceği belirtildi.

Su kaynakları üzerinde oluşabilecek olumsuz etkiler

Proje tanıtım dosyasında yer altı su kaynaklarının seviyesine, akifer özelliklerine, debi değerlerine ve koordinatlarına ilişkin verilere yer verilmediğine dikkat çekilen kararda, proje kapsamında gerçekleştirilecek olan bitkisel toprağın kaldırılması ve kazı faaliyetleri nedeniyle yüzey akış düzeninde değişikliklerin, toz oluşumunun, erozyonun, rüsubat taşınımının ve personel kaynaklı sıvı atıkların oluşabileceği kaydedildi.

Kararda yine bu hususlar nedeniyle mevsimsel dere yatakları ile yer altı sularının olumsuz olarak etkilenme potansiyelinin bulunduğuna işaret edildi. Kararda, proje tanıtım dosyasında su kaynaklarının korunması açısından azaltıcı nitelikte önlemler öngörülmüş ise de proje alanı ve etki sahasına ilişkin hidrojeolojik etütlerin, yer altı su seviyesi belirleme çalışmalarının ve su kalitesi izleme programlarının yapılmaması nedeniyle söz konusu önlemlerin su kaynakları üzerinde oluşabilecek olumsuz etkilerin en az düzeye indirilmesinde tek başına yeterli olmayacağı belirtildi.

Yine proje tanıtım dosyası içerisinde heyelan riski taşıyan alanların koordinatları ile belirlenmediği, projenin açık ocak işletme yöntemi ve basamaklı kazı yapılması suretiyle gerçekleştirileceği ve basamakların genişliği ile basamak şev açısı nazara alındığında kaya düşmesi ve sınırlı kütle hareketlerinin gelişme potansiyelinin bulunduğu belirtilerek, proje tanıtım dosyasında yer alan “önlemlerin” meydana gelebilecek bir heyelan afetinden kaynaklı olumsuz etkilerin en düşük düzeye indirilmesi için tek başına yeterli nitelikte olmadığı vurgulandı.

‘Ormanlık alana ilişkin taahhütler soyut’

Proje tanıtım dosyasında her bir hektarlık alanda ortalama 120 adet ağacın kesileceği ve kesilen ağaç sayısının beş katı kadar ağacın uygun görülen alanlarda dikileceği yönünde belirtmelerin olduğunun belirtildiği kararda, bir hektarlık alanda ortalama 120 adet ağacın kesileceğine dair tespitin hangi envanter çalışmasına ve alan ölçümü ile ormancılık kriterlerine dayalı olarak belirlendiğinin açık bir biçimde ortaya konulmadığı kaydedildi.

Kararda, “Diğer yandan, proje alanında bulunan ormanlık sahanın faaliyet sonrası rehabilite edilmesiyle ilgili çalışmaların yapılması mümkün olmakla birlikte söz konusu rehabilitasyon çalışmalarının yalnızca fidan dikimine dayalı uygulamalarla gerçekleştirilmesinin doğal süreçler neticesinde oluşmuş meşe ekosistemlerinin kısa veya orta vadede yeniden oluşturulmasına imkân sağlamasının mümkün olmadığı, proje tanıtım dosyasında ormanlık alana ilişkin olarak verilen çevresel taahhütlerin büyük ölçüde genel ve soyut mahiyetteki ifadelerden ibaret olduğu, sahadaki orman varlığına özgü nitelikte ölçülebilir ve uygulanabilir hususları barındırmadığı (…)” denildi.

‘Proje alanı yöre halkının hayvanları otlatabileceği tek uygun alan’

Proje tanıtım dosyası içerisinde yer alan flora ve fauna değerlendirmelerinin proje alanı ve etki sahasındaki ekosistemin mevcut durumunu yansıtır özellikte olmadığına dikkat çekilen kararda, “(…) alanda bitkisel üretim faaliyeti bulunmamasına rağmen proje alanı ve etrafında hayvansal üretim faaliyetlerinin yürütüldüğü ve proje alanının Çömçeli Mahallesi’ndeki küçükbaş ve büyükbaş hayvan varlığı için doğal bir mera niteliğinde olduğu, proje alanında bulunan ağaçlar arasındaki otlaklar ve doğal bitki örtüsü ile yöre halkı tarafından hayvancılık faaliyetlerinin yürütüldüğü, bu çerçevede, proje alanının yöre halkının hayvanlarını otlatabileceği tek uygun alan olduğu, bölgenin kayalık yapısı nedeniyle alternatif bir otlatma alanının bulunmadığı, proje tanıtım dosyasında proje alanının yöre halkının hayvanlarını otlatabileceği tek uygun alan olduğu hususuna ilişkin herhangi bir fayda-maliyet analizinin veyahut sosyal etki değerlendirmesinin yapılmadığı, proje tanıtım dosyasında öngörülen önlemlerin ise otlatma alanının fiziksel olarak yok olmasından kaynaklanabilecek ekonomik ve teknik zararı önlemede yetersiz kalacağı, proje tanıtım dosyasında projenin bölgedeki hayvancılık popülasyonu üzerindeki etkisinin herhangi bir biçimde ele alınmadığı, bu itibarla proje tanıtım dosyasında yer alan eksikliklerin tekil ve giderilebilir mahiyette olmadığı ve proje tanıtım dosyasında öngörülen önlemlerin projenin doğurabileceği olumsuz çevresel etkileri en aza indirmede yeterli olmayacağı anlaşıldığından (…)” denildi.

Mahkeme, sıraladığı gerekçelerle dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı kanaatine vararak, kararı iptal etti.

İlke TV'yi, Google'da tercih edilen kaynak olarak ekleyin İlke TV’nin özel haberlerini ve güncel gelişmeleri anında takip etmek için tıklayarak WhatsApp kanalımıza abone olabilirsiniz.

💬 Habere Tepkinizi Belirtin:
Habermetrik WhatsApp Kanalına Katılın

Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.

Kanalı Takip Et →
Kaynaklar: ilketv.com.tr, GN Diyarbakır haber
Haber metni ve görseller ilketv.com.tr, GN Diyarbakır haber sitesine aittir; tam içerik kaynak sitede yayınlanır.
Haber Künyesi
Kategori: Asayiş
Yayın: 19 Kasım 2026 21:00 · Kaynak: ilketv.com.tr, GN Diyarbakır haber
Kaynağı Oku ↗