Kilis’te Doktordan Hayati Uyarı Sessiz Katil Kapıda!

Kilis Prof. Dr. Alaeddin Yavaşca Devlet Hastanesi Acil Tıp Uzmanı Dr. Mesut Gürbüz, renksiz ve kokusuz olması nedeniyle fark edilmesi son derece güç olan karbonmonoksite karşı vatandaşları uyardı.

Kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte evlerde soba, kombi ve katalitik soba kullanımı artıyor. Ancak ısınmak için kullanılan bu cihazlar, gerekli bakım ve güvenlik önlemleri alınmadığında ölümcül bir tehlikeye dönüşebiliyor.

Her yıl çok sayıda kişinin hayatını kaybetmesine, binlerce kişinin ise hastaneye kaldırılmasına neden olan karbonmonoksit zehirlenmesi, özellikle kış aylarında ciddi bir halk sağlığı sorunu olarak öne çıkıyor.

Kilis Prof. Dr. Alaeddin Yavaşca Devlet Hastanesi Acil Tıp Uzmanı Dr. Mesut Gürbüz, karbonmonoksit zehirlenmesine ilişkin yaptığı bilgilendirmede, basit ancak hayati önlemlerle bu tür ölümlerin büyük bölümünün önlenebileceğine dikkat çekti.

KARBONMONOKSİT NEDEN SESSİZ KATİL OLARAK BİLİNİYOR?

Karbonmonoksitin renksiz, kokusuz, tatsız ve tahriş edici özelliği bulunmayan zehirli bir gaz olduğunu belirten Dr. Gürbüz, bu nedenle insanların gazı duyularıyla fark etmelerinin mümkün olmadığını ifade etti.

Kömür, odun, doğal gaz ve benzin gibi yakıtların tam yanmaması sonucu ortaya çıkan karbonmonoksit; yetersiz havalandırma, hatalı ısıtıcılar, bakımsız bacalar ve uygunsuz yanma koşulları nedeniyle kapalı ortamlarda birikebiliyor.

Solunum yoluyla vücuda giren gazın kana karışarak oksijen taşınmasını engellediğini belirten Gürbüz, özellikle beyin ve kalp gibi oksijene sürekli ihtiyaç duyan organların ciddi zarar gördüğünü vurguladı.

BAŞ AĞRISI VE BULANTIYI HAFİFE ALMAYIN!

Karbonmonoksit zehirlenmesinin ilk belirtilerinin çoğu zaman başka hastalıklarla karıştırılabildiğine dikkat çeken Dr. Gürbüz, şu belirtilere karşı vatandaşların dikkatli olması gerektiğini belirtti:

Baş ağrısı ve baş dönmesi

Halsizlik ve yorgunluk

Kas güçsüzlüğü

Mide bulantısı ve kusma

İleri vakalarda bilinç kaybı ve bayılma

Bu belirtilerin grip, üşütme veya yorgunluk olarak değerlendirilmesinin tehlikeli sonuçlara yol açabileceğini belirten Gürbüz, özellikle bebekler ve çocukların karbonmonoksit zehirlenmesinden daha hızlı ve ağır etkilenebileceğini kaydetti.

LODOSLU HAVALARDA TEHLİKE ARTIYOR

Karbonmonoksit zehirlenmelerinde lodosun da önemli bir risk oluşturduğunu belirten Dr. Gürbüz, kuvvetli güneybatı rüzgârlarının bacaların çekişini bozabileceğini ifade etti.

Özellikle uygun yapılmamış veya bakımı ihmal edilmiş bacalarda zehirli gazın geri teperek yaşam alanlarına sızabileceğini belirten Gürbüz, lodoslu havalarda soba ve baca güvenliğine daha fazla dikkat edilmesi gerektiğini söyledi.

Karbonmonoksit zehirlenmelerinin önemli bir bölümünün insanlar uykudayken meydana geldiğine dikkat çeken Gürbüz, zehirli gazın kişide bilinç kaybına neden olabileceğini ve kişinin tehlikeyi fark edemeyebileceğini vurguladı.

ÖLÜMCÜL ZEHİRLENMELER SADECE EVLERDE YAŞANMIYOR

Karbonmonoksit tehlikesinin yalnızca konutlarla sınırlı olmadığını belirten Dr. Gürbüz; kapalı garajlar, oto tamirhaneleri, sanayi tesisleri, fırınlar, pastaneler, dökümhaneler ve kazan dairelerinde de ciddi risk bulunduğunu ifade etti.

Özellikle kapalı alanlarda çalışan motorlu araçlar, jeneratörler ve diğer yakıtla çalışan makinelerin zehirli gaz oluşumuna neden olabileceğini belirten Gürbüz, iş yerlerinde uygun havalandırma ve teknik güvenlik önlemlerinin mutlaka alınması gerektiğini kaydetti.

HAYAT KURTARAN ALTIN KURALLAR

Acil servislerde her kış önlenebilir karbonmonoksit zehirlenmeleriyle karşılaştıklarını belirten Dr. Mesut Gürbüz, vatandaşlara şu hayati uyarılarda bulundu:

Baca ve soba bakımını ihmal etmeyin: Soba, kombi ve bacalarınızı kış mevsimi başlamadan önce yetkili servislere kontrol ettirin ve temizletin.

Lodoslu havalara dikkat edin: Fırtınalı ve lodoslu havalarda soba kullanımında ekstra tedbir alın. Yatmadan önce sobanın tamamen söndüğünden emin olun.

Havalandırma menfezlerini kapatmayın: Doğal gaz kullanılan evlerde kapı ve pencerelerde bulunan havalandırma menfezlerini soğuk geliyor gerekçesiyle kesinlikle kapatmayın.

Kapalı alanda mangal yakmayın: Mangal ve benzeri yanma kaynaklarını kapalı ortamlarda kullanmayın. Jeneratör ve motorlu araçları kapalı alanlarda çalıştırmayın.

Karbonmonoksit dedektörü kullanın: Özellikle yatak odalarına ve ısıtıcıların bulunduğu alanlara sesli uyarı veren karbonmonoksit dedektörleri yerleştirin.

ZEHİRLENME ŞÜPHESİNDE 112’Yİ ARAYIN!

Evde aniden başlayan baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı veya halsizlik şikâyetlerinin özellikle aynı ortamda bulunan birden fazla kişide görülmesi durumunda karbonmonoksit zehirlenmesinden şüphelenilmesi gerektiğini belirten Dr. Gürbüz, böyle bir durumda vakit kaybetmeden herkesin temiz havaya çıkarılması ve dışarıdan 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranması gerektiğini söyledi.

Güvenli olduğundan emin olunmadan zehirli gazın bulunduğu ortama tekrar girilmemesi gerektiğini vurgulayan Gürbüz, kurtarma girişiminde bulunan kişilerin de kendilerini tehlikeye atmaması gerektiğini ifade etti.

Dr. Mesut Gürbüz, karbonmonoksit zehirlenmesine bağlı ölümlerin büyük bölümünün alınabilecek basit önlemlerle engellenebileceğini belirterek vatandaşlara, “Bu kuralları yalnızca birer uyarı olarak değil, birer yaşam sigortası olarak görün” mesajı verdi.