BPA ‘Güvenli’ Dozlarda Bile İnsülin Duyarlılığını Düşürüyor

Genç yetişkinlerle yapılan deneysel çalışmada, beş günün sonunda BPA verilen grubun insülin duyarlılığında yüzde 9 azalma saptandı.

Genç yetişkinler üzerinde yürütülen ilk deneysel araştırma, gıda ambalajlarında yaygın olarak kullanılan BPA kimyasalının, ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) tarafından “güvenli” kabul edilen dozlarda bile kısa sürede insülin duyarlılığını azalttığını ortaya koydu.

California Polytechnic State University ve Rutgers Üniversitesinden araştırmacıların gerçekleştirdiği randomize, çift kör klinik çalışmada, 40 sağlıklı genç yetişkin beş gün boyunca izlendi. Katılımcıların bir grubuna EPA’nın yaşam boyu maruziyet için belirlediği ve güvenli kabul ettiği, vücut ağırlığının kilogramı başına günlük 0,05 miligram dozunda BPA verilirken, diğer gruba plasebo uygulandı. Beş günün sonunda BPA alan grupta periferik insülin duyarlılığı yüzde 9 oranında azalırken, plasebo grubunda hafif bir artış kaydedildi.

Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism dergisinde yayımlanan çalışmada, karaciğer insülin duyarlılığında bir farklılık bulunamazken, kimyasalın iskelet kaslarındaki glikoz metabolizmasına müdahale etmiş olabileceği değerlendirildi. 2019 yılında aynı üniversitede 11 katılımcıyla yapılan öncü çalışmada da düşük doz BPA’nın glikoz ve insülin düzeylerinde anlık etki yarattığı saptanmıştı.

Araştırmanın kıdemli yazarı Todd Hagobian, Amerikan Diyabet Derneğinin 2024 yılındaki bilimsel oturumlarında, ambalaj tercihini değiştirmenin önemini şu sözlerle aktardı:

“Paslanmaz çelik veya cam şişeler ile BPA içermeyen kutular kullanmak gibi BPA maruziyetini azaltmanın diyabet riskini düşürebileceğini görmek bizi şaşırttı.”

Avrupa’da çoğu gıda ve içecek ürününde kullanımı yasaklanan BPA için ABD’li milletvekilleri gıda ambalajlarında kullanımı yasaklayacak “Gıdalarda Toksik Maddeler Yok Yasası” adlı bir yasa tasarısı sundu. Araştırmacılar, elde edilen bulguların düzenleyici kurumların 1988 yılında belirlediği referans limitlerini yeniden değerlendirmesi gerektiğine ilişkin kanıtları güçlendirdiğini vurguluyor.