50 yıl önce yaptığı koltuk tamir için geri geldi! Sakaryalı ustanın hikâyesi duygulandırdı

Sakarya’da yaşayan 63 yaşındaki ahşap oyma ustası Hanifi Bereket, yarım asırdır Osmanlı ve Selçuklu motiflerini ahşaba işliyor. ABD’den İngiltere’ye uzanan eserleriyle geleneksel el sanatlarını yaşatan Bereket’in yıllar önce yaptığı bir koltuğun tamir için yeniden kendisine getirilmesi, mesleğine duyduğu bağlılığı bir kez daha ortaya koydu.

İstanbul’un Beyoğlu ilçesine bağlı Dolapdere’de 50 yıl önce ahşap oymacılığına başlayan Kültür ve Turizm Bakanlığı sanatçısı Hanifi Bereket, mesleğini bugün Sakarya’da sürdürüyor. Ahşabı çizerek, keserek ve oyarak geleneksel motiflerle buluşturan usta, el emeğiyle hazırladığı eserlerle Osmanlı ve Selçuklu sanatının izlerini yaşatıyor.

Bereket’in çalışmaları yalnızca Türkiye’de değil, ABD, İngiltere, Türk cumhuriyetleri ve Arap ülkelerinde de alıcı buluyor. Usta, son çalışmalarından birinde Miami’de bulunan bir yatın iç tasarımında görev aldığını belirtiyor.

Ahşap oymacılığının yalnızca bir üretim işi olmadığını vurgulayan Bereket, bu sanatın kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasında önemli rol oynadığını ifade ediyor.

“Medeniyetlerin bir sonraki tarihe aktarılmasına oymacı aracılık eder” Mesleğin emek, sabır ve ustalık gerektirdiğini anlatan Hanifi Bereket, ahşabın işlenerek esere dönüştürülme sürecini ve oymacılığın tarihsel önemini şu sözlerle dile getiriyor:

“Mesleğime 50 yıl önce İstanbul Beyoğlu Dolapdere'de başladım, daha sonra Adapazarı'na kadar geldik. Tarihsel gelişimin, sürecin, insanlığın bir sonraki tarihe aktarılmasına, medeniyetlerin bir sonraki tarihe aktarılmasına oymacı aracılık eder.”

50 yıl önce yaptığı koltuk yeniden karşısına çıktı Hanifi Bereket’in meslek hayatındaki en özel anılardan biri, yıllar önce yaptığı bir koltuğun tamir edilmek üzere yeniden kendisine getirilmesi oldu. Bir mobilyanın onlarca yıl kullanılmaya devam etmesini emeğinin kalıcılığı açısından anlamlı bulan usta, günümüzdeki tüketim alışkanlıklarıyla kendi mesleğinin yaklaşımını karşılaştırdı.

“Yaptığımız eserler Amerika'ya, İngiltere'ye, Türk cumhuriyetlerine ve Arap ülkelerine gidiyor. En son yaptığım çalışmada da Miami'de bir yatın iç dizaynını yaptım. 40-50 sene önce yaptığım koltuk bugün benim önüme tamir yapılmak üzere gelmiş.

Şimdi ben bu koltuğu tamir edeceğim ve getiren adam 50 sene daha bu koltuğu kullanacak. Bundan daha kıymetli bir şey olabilir mi? Veya böyle bir sanayi mamulü olabilir mi? Bir mobilyayı 3 sene, 5 sene kullanıp atmak nereye, bir berjeri 50 sene, 100 sene kullanmak nereye?”

“Eşyalarla aramızda sıcak bir bağ oluşuyor” Yaptığı eserlere yalnızca bir eşya olarak bakmadığını anlatan Bereket, bir gün cilacıya gittiğinde daha önce ürettiği kuğu figürlü koltuğu karşısında gördüğünü söyledi. Koltuğu görünce duyduğu heyecanı anlatan usta, yaşadığı anıyı şu sözlerle paylaştı:

“İçeri adımımı attım, karşımda yaptığım kuğulu koltuğu gördüm ve sanki bana baktı. Hemen koltuğa yöneldim ve aldım. İki üç ay sahibinin atölyesine vermedim. Daha sonra tabii sahibi istedi, ben de geri götürdüm, verdim. Böyle de eşyalarla aramızda sıcak bir bağ oluşuyor.”

Tarihi eser restorasyonunda uzmanlık vurgusu Geleneksel ahşap oymacılığının tarihi eserlerin korunmasında da önemli olduğunu belirten Bereket, restorasyon çalışmalarında alanında uzman ustaların görev alması gerektiğini savundu. Bazı tarihi eserlerin onarımında yeterli uzmanlığı bulunmayan kişilerin çalıştığını ileri süren Bereket, eserlerin aslına uygun biçimde yenilenmesi gerektiğine dikkat çekti.

Ustalığını oğluna aktarıyor Yarım asırdır sürdürdüğü mesleğin gelecek kuşaklara aktarılmasını isteyen Hanifi Bereket, oğlunun da atölyede büyüyerek ahşap oymacılığının inceliklerini öğrendiğini belirtti. Oğlunun tarih eğitimi aldığını ve zamanla meslekte ilerlediğini anlatan Bereket, geleneksel ustalık ile akademik eğitimin bir araya gelmesinin önemine işaret etti.

Bereket, oğlunun mesleğe uzanan yolculuğunu şu sözlerle anlattı:

“Oğlum atölyede, tezgahta, zımparada ve şeritte büyüdü. Ben oğlumu tarihçi yaptım çünkü dünyada oymacılığın akademik olarak tarihçesi ortaya çıkarılmadı. Oğlum da yavaş yavaş mesleği kavradı, ustalığa doğru gidiyor. Ama nedir? Ben alaylıyım, o mektepli olmuş oluyor.”

Hanifi Bereket’in hikâyesi, geleneksel el sanatlarının yalnızca geçmişten kalan bir miras olmadığını; usta ellerde üretilen ve kuşaklar boyunca kullanılan eserlerle yaşamaya devam ettiğini gösteriyor.