Çorumlu vatandaş pes etmedi, KDK haklı buldu: İnternet altyapısı için tarihi tavsiye

Çorum merkezde yaşayan ve adresine yıllardır sabit internet altyapısı sağlanmadığını belirten bir vatandaşın başvurusu Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından kabul edildi. KDK, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile Türk Telekom’a, vatandaşın internet altyapısı talebinin karşılanmasına yönelik planlama çalışmalarının yapılması ve gerekli ilave tedbirlerin alınması yönünde tavsiyede bulundu.

15 Eylül 2026 tarihli kararda, evrensel hizmet kapsamında Türkiye’de yaşayan herkesin bölge ve yaşadığı yer ayrımı gözetilmeksizin hizmetlerden yararlanmasının esas olduğu vurgulandı. KDK ayrıca mobil internetin, sabit internetin sunduğu sürekli ve yüksek hızlı erişimin doğrudan alternatifi olarak değerlendirilemeyeceğine dikkat çekti.

İnternet hattı 700 metre uzağa kadar ulaşmış

KDK’ya başvuran Çorumlu vatandaş, adresine internet altyapısı sağlanması amacıyla daha önce yaptığı müracaatların “altyapı yok” gerekçesiyle sonuçsuz kaldığını belirtti. Başvurucu, BTK ve ilgili mercilerden aldığı yanıtların da soruna yönelik somut bir çözüm içermediğini savundu.

Başvuruda dikkat çeken ayrıntılardan biri ise vatandaşın adresine yaklaşık 700 metre mesafedeki bir akaryakıt istasyonunda aktif şebekenin bulunması oldu. Vatandaş, yakındaki bir noktaya hizmet ulaştırılırken kendi adresine altyapı sağlanmamasının eşitlik ilkesi açısından değerlendirilmesini istedi.

Türk Telekom mobil interneti işaret etti

Dosya kapsamında Türk Telekom tarafından yapılan değerlendirmede, vatandaşın internet talebinde bulunduğu adreste henüz sabit internet altyapısının bulunmadığı bildirildi. Şirket, altyapı talebinin ön başvuru yoluyla kayıt altına alınabileceğini ve çalışmalar tamamlandığında başvurucunun kısa mesajla bilgilendirileceğini belirtti.

Vatandaşa altyapı sağlanıncaya kadar 4,5G mobil tarifelerden yararlanılabileceği de bildirildi. BTK ise konunun 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında Tüketici Hakem Heyetleri veya tüketici mahkemelerine taşınabileceğini ifade etti.

KDK mobil interneti sabit internetin alternatifi saymadı

Kamu Denetçisi Özcan Yıldız tarafından hazırlanan değerlendirmede, sabit internet hizmetlerinin fiziksel altyapıya dayandığı ve yerleşik, sürekli ve yüksek bant genişliğine sahip bağlantılar sunduğu belirtildi. Mobil internetin ise sabit internet hizmetleriyle aynı erişim niteliğine sahip olmadığı değerlendirmesine yer verildi.

Bu nedenle mobil internetin sabit internetin doğrudan ikamesi değil, tamamlayıcı bir çözüm olarak görülmesi gerektiği kaydedildi. Kararda, 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu çerçevesinde evrensel hizmetlerden yararlanılmasında bölge ve yaşanılan yer ayrımı yapılmaması ilkesine de dikkat çekildi.

BTK’nın denetim sorumluluğuna dikkat çekildi

KDK değerlendirmesinde, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamında BTK’nın elektronik haberleşme sektöründe düzenleme ve denetleme yetkilerinin bulunduğuna vurgu yapıldı. Bu yetkilerin evrensel hizmet kapsamındaki elektronik haberleşme hizmetlerini de kapsadığı belirtildi.

Piyasa koşulları nedeniyle yatırım yapılmayan veya yatırım takvimi belirsiz kalan bölgelerde yaşayan vatandaşların hizmete erişebilmesi için kurumlar arasında etkin koordinasyon kurulmasının önemine işaret edildi. KDK’nın daha önce internet altyapısıyla ilgili benzer başvurularda verdiği tavsiye kararları da değerlendirmede hatırlatıldı.

İşletmecilerin mali yükü de gözetilecek

Kararda, evrensel hizmet yükümlülüğünün işletmeciler açısından sınırsız bir yatırım yükümlülüğü şeklinde değerlendirilmediğine de dikkat çekildi. Hizmetlerin vatandaşlara ulaştırılması hedeflenirken işletmeciler üzerinde aşırı ve orantısız mali yük oluşmaması gerektiği belirtildi.

Böylece vatandaşların haberleşme hizmetlerine erişimi ile işletmecilerin ekonomik sürdürülebilirliği ve hizmet kalitesi arasında bir denge kurulması gerektiği vurgulandı. KDK, değerlendirmesini bu çerçevede yaparak Çorum’daki başvurunun kabulüne karar verdi.

BTK ve Türk Telekom’a tavsiye kararı

KDK, başvurucunun ikamet ettiği adrese çağın gereklerine uygun erişim hizmetinin sağlanabilmesi amacıyla internet altyapısı talebinin karşılanmasına yönelik planlama çalışmalarının yapılmasını istedi. Bu kapsamda gerekli işlemlerin gerçekleştirilmesi ve ilave tedbirlerin alınması yönünde BTK Başkanlığı ile Türk Telekomünikasyon A.Ş.’ye tavsiyede bulunuldu.

Karar, başvurucu ile BTK ve Türk Telekom’a tebliğ edilirken Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’na da bilgi amacıyla gönderildi. 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu kapsamında ilgili idarelerin tavsiye kararı üzerine gerçekleştirecekleri işlemleri 30 gün içerisinde KDK’ya bildirmeleri gerekiyor.

Karar doğrudan bağlantı emri anlamına gelmiyor

KDK’nın kararı, Türk Telekom’un belirlenen adrese belirli bir süre içerisinde doğrudan internet bağlantısı kurmasını öngören bir mahkeme hükmü niteliği taşımıyor. Kararla BTK ve Türk Telekom’dan, başvurucunun altyapı talebinin karşılanmasına yönelik planlama yapılması ve gerekli tedbirlerin değerlendirilmesi isteniyor.

Kararda ayrıca idareler tarafından 30 gün içerisinde herhangi bir işlem tesis edilmemesi durumunda başvurucunun yargı yoluna başvurma imkanının bulunduğu hatırlatıldı. Böylece Çorum’da yaşanan bireysel altyapı sorunu, evrensel hizmet, coğrafi ayrım yapılmaması ve sabit internete erişim başlıkları üzerinden KDK’nın gündemine taşınmış oldu.