ABD'den Ukrayna'ya kritik teklif: Donbas'a karşılık NATO üyeliği

Google'da DW'yi tercih edin Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile görüştü Fotoğraf: Peter Morrison/AP Photo/picture alliance Reklam Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD'nin, Ukrayna'nın topraklarından vazgeçmesi karşılığında NATO üyeliğini gündeme getirdiğini söyledi. Zelenskiy, gazetecilere dün yaptığı ancak bugün yayınlanması şartını koyduğu açıklamasında, "Amerikalılar bir mesele ortaya attı:'Ukrayna NATO'ya üye olursa ne olur?

Ukrayna Donbas'tan çekilir mi?' Bu soru ilk kez soruldu" diyerek yeni bir konunun gündeme getirildiğine işaret etti.

Zelenskiy açıklamayı, Danimarka'da ve İrlanda'da Avrupalı devlet ve hükümet başkanlarıyla Ukrayna'daki savaşın sona erdirilmesini görüştükten sonra yaptı. Öncesinde Birleşik Arap Emirlikleri'nde ABD'nin arabuluculuğunda Rusya ile Ukrayna arasında iki gün süren müzakereler gerçekleştirilmişti.

Ukrayna Devlet Başkanı, Kiev'in "NATO ve Avrupa Birliği (AB) tarafından sağlanacak somut güvenlik garantilerini" görüştüğünü de belirtti. Ukrayna'daki savaşı sona erdirecek bir anlaşma kapsamında NATO ve AB'nin güvenlik garantileri konusunda uzlaşı sağlanması halinde ise konuyu halk oylamasına sunacağını, kararı kendisinin vermeyeceğini söyledi. "Bu kararı tek başıma alma hakkım yok" dedi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Avrupa'nın güvenlik mimarisindeki değişiklik taleplerini de "tehlikeli" olarak nitelendiren Zelenskiy, bunun yeni savaşlara yol açabileceği uyarısında bulundu.

"Avrupa'da gerçek güvenlik AB ve NATO demektir. Güvenlik için başka garanti yok. Durum bu" diye vurguladı. Ukrayna lideri, Kiev'in NATO ve AB'den güvenlik garantileri talebini de yineledi.

Rusya'nın savaş stratejisine de değinen Zelenskiy, "Her şeyi bu kışa bağlamış durumdalar" dedi.

Rusya, Şubat 2022'de Ukrayna'ya saldırmasının ardından ülkenin güney ve doğusunda geniş bölgeleri ele geçirdi ve Ukrayna'nın bir bölümünü halen kontrol ettiği Donbas bölgesinin tamamında da hak iddia ediyor. Putin ise Ukrayna'nın NATO üyeliğine kesin biçimde karşı çıkıyor.

Putin, bu hafta Moskova'da ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile yaptığı görüşmede de mevcut taleplerinden geri adım atmaya hazır olmadığını ortaya koydu.

Putin, Ukrayna ve Rusya mevzileri arasında askerden arındırılmış bir bölge oluşturulmasına karşı çıkarken, savaşın sona ermesinden sonra Ukrayna'ya Batılı askerlerin konuşlandırılmasının kendi güvenliklerine yönelik bir tehdit olacağını da savunuyor. Putin ayrıca, bu askerlerin Rusya açısından "meşru hedef" sayılacağını da belirterek, "Başka bir deyişle savaş derhal yeniden alevlenir" şeklinde tehditkar da konuştu.

Öte yandan yoğun Ukrayna diplomasisinin yaşandığı bir haftanın ardından Putin, ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in gelecek perşembe Çin'in Shenzhen kentinde bir araya gelmesi planlanıyor. ABD'li yetkililere göre üçlü görüşmenin gündeminde Ukrayna savaşı bulunmuyor.

Buna rağmen yapılacağı açıklanan buluşma Avrupa'da, üç liderin Avrupalıları devre dışı bırakarak Ukrayna konusunda bir anlaşmaya varmaya çalışabileceği endişelerine yol açtı.

Trump'ın damadı ve müzakerecesi Kushner ise Ukrayna ile Rusya arasında Avrupalıların "masada olmadığı" bir anlaşmanın mümkün olmadığını belirterek, Putin'in bunu "denemeye hazır" olduğunu söylemişti.

İrlanda'nın başkenti Dublin'de cuma günü düzenlenen AB Zirvesi'nde de Avrupa'nın müzakere ekibinin Avrupa Birliği kurumları ile E5 ülkeleri Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve Polonya'dan oluşması kararlaştırıldı.