Kayseri'de 121 yıllık sır! Sultan Abdülhamid'in özel emrinde neler var?

Osmanlı tahtında oturan Sultan II. Abdülhamid'in, Kayseri'nin bugün küçük bir mahallesi olan Şıhlı için verdiği özel bir emir, tam 121 yıl sonra yeniden gündemde. İstanbul'daki saraydan Anadolu'nun bir köyüne uzanan bu kararın arkasında ise dikkat çekici bir ayrıntı bulunuyor.

Yıllarca Osmanlı arşivlerinde saklanan tarihi belge, araştırmacı Mustafa Özbek tarafından okunarak Develi'nin geçmişine ilişkin önemli bir bilgiyi günümüze taşıdı. Padişahın doğrudan ilgilendiği konu, ne askeri bir mesele ne de siyasi bir gelişmeydi.

Ancak alınan karar, o dönemde Şıhlı'da yaşayan ve eğitim gören insanları yakından ilgilendiriyordu.

Saraydan çıkan emir neden Şıhlı'ya gönderildi? Takvimler 1 Ekim 1905'i gösterdiğinde, bugün Kayseri'nin Develi ilçesine bağlı olan Şıhlı, Osmanlı idari teşkilatında Kozan Sancağı'nın Şeyhli köyü olarak anılıyordu. Köyde bulunan Hamidiye Medresesi ise dönemin eğitim kurumları arasında yer alıyordu.

Sultan II. Abdülhamid'in bu medreseyle ilgili verdiği özel emir, Osmanlı arşivlerinde İrade-i Hususi 134/4 numarasıyla kayıt altına alındı. Belgede yalnızca medresenin adı geçmiyordu. Eğitim veren bir hocanın geleceğinden öğrencilerin günlük ihtiyaçlarına kadar uzanan üç ayrı konu, padişahın iradesinde yer bulmuştu.

Padişahın emrindeki ilk isim kimdi? Tarihi belgede adı geçen isim, Şıhlı Hamidiye Medresesi'nde görev yapan müderris Ali Rıza Efendi oldu. Sultan II. Abdülhamid'in iradesinde, Ali Rıza Efendi'ye maaş tahsis edilmesi konusu yer aldı.

Böylece medresede eğitim veren hocanın maddi olarak desteklenmesi öngörüldü. Ancak 121 yıllık belgenin en dikkat çekici kısmı, müderrise ayrılacak maaşın ötesindeydi. Çünkü padişah, medresenin kapısından içeri giren öğrencilerin ihtiyaçlarını da kararına dhil etmişti.

Öğrencilerin ekmeği ve çorbası bile unutulmadı! Sultan II. Abdülhamid'in özel emrinde, Hamidiye Medresesi'nde ilim tahsil eden öğrencilere ekmek ve çorba verilmesi istendi. Bunun yanı sıra öğrencilerin yararlanabileceği bir kütüphane inşa edilmesi de padişahın iradesinde yer aldı.

Böylece 1905 yılında Anadolu'nun bir köyündeki medrese için öğretmene maaş, öğrencilere yiyecek ve eğitimlerini destekleyecek bir kütüphane yapılması aynı kararda ele alındı.

Develi'nin küçük bir köyünden Osmanlı arşivlerine! Araştırmacı Mustafa Özbek'in okuduğu 1 Ekim 1905 tarihli belge, Şıhlı Hamidiye Medresesi'nin Osmanlı dönemindeki önemini gösteren tarihi kayıtlardan biri oldu. Bugün Develi'nin Şıhlı Mahallesi olarak bilinen yerleşimdeki medreseye ilişkin bu karar, bölgenin eğitim geçmişinin İstanbul'daki Osmanlı sarayına kadar uzandığını da gösteriyor.

Bir öğretmenin maaşından öğrencilerin sofrasındaki çorbaya kadar uzanan 121 yıllık padişah emri, Kayseri'nin tarihindeki dikkat çekici ayrıntılardan biri olarak yeniden gündeme geldi.