Kocaeli Hesap Ver! Bu şehrin ormanları kimin, havası kimin, kazancı kimin?

Doğduğum büyüdüğüm kent büyüyor. Fabrikalar kuruluyor, limanlar genişliyor, üretim kapasitesi artıyor. Peki bu büyümenin bedelini kim ödüyor? Sanayimizin Türkiye ekonomisine katkısı tartışılmaz. Ancak takdir edersiniz ki bir şehrin zenginliği yalnızca fabrikalarının, limanlarının ve üretim rakamlarının büyüklüğüyle ölçülemez.

O şehirde yaşayan insanların nasıl bir havayı soluduğu, suyuna ne kadar güvenebildiği ve çocuklarına nasıl bir gelecek bırakabildiği de en az ekonomik göstergeler kadar önemlidir.

Veta Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş., Köseler Mahallesi'nde faaliyet gösteren kalker ocağının yıllık üretim kapasitesini 2 milyon tondan 4 milyon tona çıkarmayı planlıyor. Tamamı devlet ormanı sınırlarında bulunan 28,05 hektarlık proje alanı için hazırlanan yatırımın bedeli 305 milyon 837 bin 542 TL.

Proje kapsamında yeni bir yıkama-eleme tesisi de öngörülüyor. ÇED süreci devam ediyor; henüz nihai karar verilmiş değil. 3 Aralık 2026 tarihinde halkın katılım toplantısı yapılması planlanıyor.

Peki soruyorum o zaman:

Üretim kapasitesi iki katına çıkarılmak istenirken bölgenin çevresel yükü nasıl hesaplanıyor? Toz, gürültü, patlatma, su kullanımı ve doğal yaşam üzerindeki olası etkiler hangi bilimsel verilerle değerlendirilecek? Orman alanlarının korunması ve faaliyet sonrasında sahanın rehabilitasyonu için hangi güvenceler verilecek?

Yatırım karşıtlığı için değil bu sorularım, yatırımın ekonomik kazancı hesaplanırken çevresel ve toplumsal maliyetinin de hesaplanmasını istemek.

Kocaeli zaten yoğun sanayisiyle önemli çevresel sorumluluklar taşıyan bir kent. Kocaeli Valiliğinin 2025 yılında yayımlanan 2024 Çevre Durum Raporu'nda hava kirliliğiyle ilişkili kaynaklar arasında trafik, sanayi, maden ocakları ve taş ocakları da sayılıyor.

Dolayısıyla yeni projeler değerlendirilirken yalnızca kendi etkilerine değil, bölgedeki mevcut faaliyetlerle birlikte oluşturabilecekleri toplam çevresel etkiye de bakılmalı.

Üstelik Körfez Kent Konseyi öncülüğünde Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Körfez Belediyesi ve Kocaeli Üniversitesi ortaklığıyla 4 Kasım'da Körfez'de açıklanan Sanayi, Liman ve Turizm Çalıştayı sonuçlarında da ekonomik gelişmeyle çevresel değerlerin birlikte korunması gerektiği vurgulandı. Güzel bir hedef.

Ancak bu hedeflerin sahada hangi somut sonuçlarla karşılık bulacağını da vatandaşlar olarak görmek istiyoruz.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına soruyorum:

ÇED değerlendirmesinde kümülatif çevresel etki nasıl hesaplanacak? Kocaeli Büyükşehir Belediyesine soruyorum:

Kentin hava kalitesi, su kaynakları ve ormanları için ölçülebilir koruma hedefleri nelerdir? Kocaeli Valiliği ve Dilovası Belediyesi’ne soruyorum:

Bölge halkının itirazları nasıl değerlendirilecek, vatandaşın yaşam alanlarına ilişkin kaygıları nasıl takip edilecek? Veta Mermer'e soruyorum:

Kapasite artışıyla ortaya çıkabilecek çevresel etkileri önlemek için hangi somut tedbirler alınacak? Kocaeli milletvekillerine de soruyorum:

Kentin doğal kaynaklarını ilgilendiren bu projeyi takip ediyor musunuz? Bakanlığa yöneltilmiş soru önergeleriniz veya denetim girişimleriniz var mı? Şirketin yatırım hakkı olduğu kadar, kamu kurumlarının karar verme sorumluluğu ve vatandaşın bilgi edinme hakkı var. Benim, bizim istediğimiz, bütün bu hakların kamu yararı gözetilerek korunması.

Dediğim gibi bir şehir sadece fabrikaları, limanları ve üretim kapasitesiyle zenginleşmez. İnsanları temiz hava soluyabiliyor, suyuna güvenebiliyor ve çocuklarının geleceğinden endişe etmiyorsa gerçek anlamda zenginleşir.

Benim itirazım yatırıma değil; yatırımın hesabı yapılırken doğanın ve vatandaşın hesabının eksik bırakılmasına.

Kocaeli'nin ormanları kimin? Havası kimin? Kazancı kimin?

Bu soruların cevabı bir şirketin, bir belediyenin veya bir siyasi partinin tekelinde olamaz. Çünkü Kocaeli hepimizin.

Ve artık şu soruyu sormanın zamanı geldi:

Kocaeli'de herkes bir şeyler yapıldığını anlatıyor. Peki bütün bunların sonunda Kocaeli halkı ne kazanıyor?