Ahmet Yoldaş Pamukkale İçin, "Ölüm süreci başladı" diyerek acil önlem çağrısı yaptı

Yüksek Mimar ve ÇEKÜL Denizli Temsilcisi Ahmet Yoldaş, Pamukkale'de termal su debisinin 143 litreye kadar gerilediğini belirterek, "Ölüm süreci başladı" uyarısında bulundu.
Denizli'nin simgesi, UNESCO Dünya Mirası Pamukkale-Hierapolis, termal su kaynaklarındaki ciddi düşüş nedeniyle alarm veriyor. 90'lı yıllarda saniyede 350-400 litre seviyelerinde olan termal su debisinin 2023-2024 verilerinde 143 litreye kadar gerilediği belirtildi. "143 litreye düşmek Pamukkale'nin ölüm sürecine girmesidir" diyerek yetkililere acil önlem çağrısı yaptı.
Mimarlar Odası Denizli Şubesi'nde düzenlenen basın açıklamasında konuşan Yoldaş, 1985'ten bu yana Pamukkale üzerine yaptığı çalışmalar ile 2 yıldır hazırladığı "Pamukkale: Koruma ve Ölüm Süreci" adlı kitap çalışmasından veriler paylaştı.
"400 LİTREDEN 143 LİTREYE GERİLEDİ"
Pamukkale'nin hem Hierapolis Antik Kenti hem de termal suların oluşturduğu beyaz travertenleriyle UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer aldığını belirten Yoldaş, bölgenin turizm açısından Denizli'nin omurgası olduğunu söyledi.
Yoldaş, Kültür ve Turizm Müdürlüğünden aldığı 2024 Temmuz ve Ağustos aylarına ait resmi verileri aktararak, geçmişte debinin 350-400 litre arasında seyrettiğini, bazı ölçümlerde 580 litreye kadar çıktığını belirtti. Ancak 2023 ve 2024 verilerinde rakamın 143 litre/saniyeye kadar düştüğünü ifade etti.
"Su çekildiğinde travertenler beyazlığını kaybeder, kararır. Denizli turizminin omurgası kırılır" diyen Yoldaş, termal suların Pamukkale'nin varlık nedeni olduğunu vurguladı.
AZALMANIN 5 NEDENİNE DİKKAT ÇEKTİ
Yoldaş, uzmanların termal su kaybıyla ilgili değerlendirmelerinde beş başlığa dikkat çektiğini belirtti. Bunların; Karahayıt'taki aşırı ve kaçak termal su kullanımı, Çürüksu Vadisi'ndeki tarımsal sulama sondajları, küresel ısınmaya bağlı yağış azalması, Gölemezli'de tarım ve seracılık amaçlı kullanım ile çevredeki enerji üretim tesisleri olduğunu söyledi.
Karahayıt'ta bazı kaçak yapı ve sondajların kapatılmasının ardından debinin kısa süreliğine 200 litre/saniyenin üzerine çıktığını, ancak daha sonra yeniden 150 litre seviyelerine gerilediğini belirten Yoldaş, Gölemezli'deki seralar ve jeotermal enerji tesislerinin etkisinin de bilimsel olarak araştırılması gerektiğini kaydetti.
"PAMUKKALE 40 YIL İÇİNDE YOK OLABİLİR"
Pamukkale'deki bakım ve alan yönetimi sorunlarına da dikkat çeken Yoldaş, ST3 (Mistur) ve çevresine yaklaşık bir yıldır su verilemediğini, kanalların kuruduğunu, yapay çanaklar ile yürüyüş yollarının bakımsız kaldığını söyledi.
1993 yılında travertenlere girişin yasaklanmasının ardından ziyaretçilerin Pamukkale'yi tam anlamıyla deneyimleyemediğini ifade eden Yoldaş, imar planı çalışmalarında Tusan-Koru Otel arası ile ST4 bölgesinde insanların suyla buluşabileceği özel alanlar önerdiklerini ancak bu önerilerin onaylanmadığını belirtti.
Pamukkale'nin Ankara merkezli bürokrasi yerine yerel dinamiklerle yönetilmesi gerektiğini savunan Yoldaş, "Pamukkale 400 bin yılda oluştu ancak biz önlem almazsak 40 yıl içinde yok olacak" dedi.
"PAMUKKALE'NİN BAŞKA SEÇENEĞİ YOK"
Pamukkale'ye yılda yaklaşık 2,5 milyon yerli ve yabancı turist geldiğini belirten Yoldaş, termal suyun korunmasıyla diğer kullanım alanları arasında ciddi bir tercih yapılması gerektiğini söyledi.
Yoldaş, otel, pansiyon ve kaplıcaların yanı sıra tarımsal sulama, seracılık ve termal enerji üretiminin de su kullandığını belirterek, bu alanlar için alternatiflerin bulunabileceğini, ancak Pamukkale travertenlerinin başka bir seçeneği olmadığını vurguladı.
"Yalnızca ilimizde ve yakın çevremizde kaplıcalar var. Ama Pamukkale-Hierapolis'in doğal alanını oluşturan beyaz traverten teraslarının başka seçeneği yok; türünde tektir" diyen Yoldaş, termal suların korunmasının Denizli, Türkiye ve insanlık açısından yaşamsal öneme sahip olduğunu söyledi.
"TRAVERTENLER KARARIRSA DÜNYA MİRASI TEHLİKEYE GİRER"
Termal suyun azalması ve travertenlerin kararmasının ziyaretçi sayısını da düşüreceğini belirten Yoldaş, doğal değerini kaybeden Pamukkale'nin UNESCO Dünya Miras Listesi'nden çıkarılma ihtimalinin dahi gündeme gelebileceği uyarısında bulundu.
Yoldaş ayrıca, debinin yeniden artırılması halinde travertenlerde denetimli ve çıplak ayakla dolaşmanın zarar vermeyeceğini savundu. Koruma anlayışının Pamukkale'yi yalnızca görsel bir manzaraya indirgediğini belirten Yoldaş, ziyaretçilerin bugün çoğunlukla su bulunmayan kuru traverten çanaklarını gördüğünü ifade ederek, "Geçmişteki gerçek Pamukkale'yi kimse görmüyor maalesef" dedi.
Yoldaş, yetkilileri ve Denizli halkını Pamukkale'nin korunması için harekete geçmeye çağırdı.