Bakan Mehmet Şimşek'ten ihracatçılara karbon uyarısı: Rekabet gücü için yeşil dönüşüm şart

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Türkiye'nin yeşil dönüşüm, iklim finansmanı ve ihracat politikalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Karbon salımını azaltmayan üreticilerin uluslararası pazarlarda rekabet avantajını kaybedebileceğine dikkat çeken Şimşek, Türkiye'nin son 20 yılda petrol ve doğal gaz ithalatına yaklaşık 1 trilyon dolar ödediğini açıkladı. Şimşek, yeşil dönüşümün Türkiye açısından tercih değil, zorunluluk olduğunu vurguladı.

BAKAN ŞİMŞEK: YEŞİL DÖNÜŞÜM EKONOMİ PROGRAMIMIZIN MERKEZİNDE Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen COP31 kapsamında Türk Eximbank ile İngiltere'nin ihracat finansman kurumu UK Export Finance (UKEF) tarafından düzenlenen İhracat Kredi Kuruluşu Finansman Zirvesi'nde konuştu. İngiltere İklim Bakanı Katie White'ın da katıldığı zirvede Şimşek, yeşil dönüşümün Türkiye'nin ekonomi programındaki önemini ve sanayinin rekabet gücüyle ilişkisini değerlendirdi.

Karbonsuzlaşmanın artık ülkelerin uluslararası rekabet gücünü doğrudan belirleyen unsurlardan biri olduğunu ifade eden Şimşek, karbon salımını azaltmayan üreticilerin bazı ürünlerini küresel pazarlarda rekabetçi koşullarda satamayabileceğini söyledi. Şimşek, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı: "Karbon salımınızı azaltmazsanız, bazı ürünlerinizi uluslararası pazarlarda rekabetçi şekilde satamazsınız.

Bu nedenle yeşil dönüşüm, ekonomi programımızın tam merkezinde yer alıyor. Yeşil dönüşüm, verimlilik, rekabet gücü, sanayinin modernizasyonu ve enerji güvenliği demek. Doğru uygulandığında enerji ithalat faturamızı düşürüyor ve makroekonomik istikrarımızı güçlendiriyor." TÜRKİYE'NİN İHRACATININ YÜZDE 55'İ AVRUPA'YA YAPILIYOR Bakan Şimşek, küresel ticarette karbon maliyetlerinin giderek daha önemli hale geldiğini belirterek Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'na dikkat çekti.

Türkiye ekonomisinin Avrupa ve Avrupa değer zincirleriyle güçlü bağlantılara sahip olduğunu vurgulayan Şimşek, ihracatın yaklaşık yüzde 55'inin Avrupa'ya, yüzde 43'ünün ise Avrupa Birliği ülkelerine gerçekleştirildiğini söyledi. Karbonsuzlaşma, tedarik zincirlerinin yeniden yapılanması ve dayanıklı altyapı ihtiyacının hem COP31 gündeminde hem de küresel ekonomide öncelikli konular arasında bulunduğunu belirten Şimşek, şunları kaydetti: "Bunları söylemek kolay, uygulamak zor.

Çünkü bu dönüşüm, sermayenin nereye aktığını ve ticaretin nasıl fiyatlandığını değiştiriyor. Karbon, bizim için de önemli bir maliyet unsuru haline geliyor. Avrupa Birliği'nin (AB) Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması artık yürürlükte.

Ekonomimiz Avrupa'yla ve Avrupa değer zincirleriyle çok yakından bağlantılı. İhracatımızın yaklaşık yüzde 55'i Avrupa'ya, yüzde 43'ü ise AB ülkelerine gidiyor." TÜRKİYE ENERJİ İTHALATINA 20 YILDA 1 TRİLYON DOLAR ÖDEDİ Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'nin enerji ithalatına bağımlılığının ekonomik etkilerine de değindi.

COP31 kapsamında düzenlenen Enerji Güvenliği Yuvarlak Masa Toplantısı'nda Türkiye'nin son 20 yılda petrol ve doğal gaz ithalatına yaklaşık 1 trilyon dolar ödediğini dile getirdiğini hatırlatan Şimşek, gerekli adımların atılmaması durumunda gelecek 20 yılda da aynı tutarda enerji ithalatı faturasıyla karşılaşılabileceğini belirtti. Türkiye'nin önümüzdeki 20 yılda da 1 trilyon dolar daha ödememesi için yeşil dönüşümün önemine işaret eden Şimşek, bu sürecin enerji güvenliği ve makroekonomik istikrar açısından taşıdığı önemi vurguladı.

Yeşil dönüşümün Türkiye açısından bir tercih değil, zorunluluk olduğunu ifade eden Şimşek, dönüşümün hem küresel hem de yerel ölçekte yüksek miktarda finansman gerektirdiğine dikkat çekti. COP31'DE TAAHHÜTLERDEN SOMUT YATIRIMLARA GEÇİŞ ÇAĞRISI Bakan Şimşek, COP31'in küresel ekonominin jeopolitik gerilimler ve ticarette parçalanma gibi güçlüklerle karşı karşıya bulunduğu bir dönemde gerçekleştirildiğini söyledi.

Bu koşullarda uluslararası işbirliğiyle hayata geçirilebilecek fırsatlar oluşturmanın önemine değinen Şimşek, Türkiye'nin COP31 kapsamında verdiği mesajların açık olduğunu belirtti. Dünyanın daha fazla taahhütten ziyade finansman bulabilen, uygulamaya geçen, istihdam oluşturan ve ekonomik büyümeyi destekleyen projelere ihtiyaç duyduğunu ifade etti.

Karbonsuzlaşma, dayanıklı altyapı ve sürdürülebilir sanayi yatırımlarının somut sonuçlara dönüştürülmesi gerektiğini vurgulayan Şimşek, finansman mekanizmalarının bu dönüşümde belirleyici rol üstlendiğini kaydetti. İKLİM FİNANSMANINDA 2035 HEDEFİ YILLIK 1,3 TRİLYON DOLAR Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, küresel iklim finansmanına ilişkin uluslararası taahhütleri de değerlendirdi.

Bakü'de düzenlenen COP29'da gelişmiş ekonomilerin gelişmekte olan ekonomilere 2035 yılına kadar yıllık 1,3 trilyon dolar finansman sağlamasına yönelik taahhüdün kabul edildiğini hatırlattı. Bu taahhütlerin hayata geçirilmesinde sermaye miktarının tek başına bir engel oluşturmadığını belirten Şimşek, asıl sorunun yatırım ortamı, finansman maliyetleri ve projelerin uygulanabilirliğiyle ilgili olduğunu ifade etti.

Şimşek, piyasalarda yeterli sermaye bulunduğunu ancak bu sermayenin yatırımlara yönlendirilmesi için gerekli koşulların sağlanması gerektiğini vurguladı. ŞİMŞEK: PİYASADA YETERİNCE SERMAYE VAR Bakan Şimşek, gelişmekte olan ülkelerin temiz enerji ve sürdürülebilir kalkınma projelerinde karşılaştığı finansman sorunlarına dikkat çekti.

Elverişli yatırım ortamının eksikliği, düzenlemelerdeki öngörülebilirlik sorunları ve finansmana uygun projelerin yetersizliğinin sermaye maliyetlerini artırdığını belirten Şimşek, gelişmekte olan ekonomilerde temiz enerji projelerinin finansmanının gelişmiş ülkelere kıyasla en az iki kat daha pahalı olabildiğini ifade etti. Şimşek, konuya ilişkin şu değerlendirmede bulundu: "Bence piyasada yeterince sermaye var.

Bizi asıl sınırlayan, yatırım için elverişli bir ortamın eksikliği. Gelişmekte olan ekonomilerde ise buna bir de yüksek sermaye maliyeti ekleniyor. Bunun arkasında da elverişli yatırım ortamının, düzenlemelerde öngörülebilirliğin ve finanse edilebilir projelerin eksikliği yatıyor.

Birçok gelişmekte olan ekonomide bir temiz enerji projesini finanse etmek, gelişmiş ekonomilere kıyasla en az iki kat daha pahalı. Bu farkın büyük kısmı, projenin ekonomik olarak uygulanabilir olup olmamasından değil, algılanan riskten kaynaklanıyor." KALKINMA BANKALARI VE İHRACAT KREDİ KURULUŞLARINA ORTAK FİNANSMAN ÇAĞRISI Bakan Şimşek, temiz enerji ve sürdürülebilir sanayi projelerinin finansmanında çok taraflı kalkınma bankaları, ihracat kredi kuruluşları ve ticari bankaların birlikte hareket etmesi gerektiğini belirtti.

Kalkınma bankalarının uzun vadeli sermaye sağladığını ve projelerin uygulanmasına yüksek standartlar getirdiğini ifade eden Şimşek, ihracat kredi kuruluşlarının belirli bölgelerde ticari ve siyasi riskleri üstlendiğini söyledi. Ticari bankaların ise finansal yapılandırma deneyimi ve piyasalara erişim sağladığını vurgulayan Şimşek, söz konusu kurumların ortak hareket etmesi durumunda finansman maliyetlerinin düşebileceğini ve vadelerin uzayabileceğini belirtti.

Şimşek, açıklamasında şu ifadeleri kullandı: "İşte burada çok taraflı kalkınma bankaları ve ihracat kredi kuruluşları devreye giriyor. Bu kurumlar uzun vadeli sermaye sağlıyor ve proje uygulamasına yüksek standartlar getiriyor.

İhracat kredi kuruluşları, özellikle belirli coğrafyalarda ticari ve siyasi riskleri üstleniyor. Ticari bankalar ise yapılandırma deneyimi ve piyasalara erişim sağlıyor. Her birinin rolü farklı, ama asıl güç bir araya geldiklerinde ortaya çıkıyor.

Bu kurumlar ortak hareket ettiğinde projelerin riski azalıyor, finansman ucuzluyor ve vadeler uzuyor." Şimşek, risklerin paylaşılmasının özel sermayenin de projelere yönelmesini sağlayacağını ifade etti. TÜRKİYE'NİN 2053 NET SIFIR EMİSYON HEDEFİNE YASAL GÜVENCE Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'nin sürdürülebilir finansman politikalarına ilişkin düzenlemeleri de değerlendirdi.

Türkiye'de sürdürülebilir finansmanın çerçevesinin Ulusal Yeşil Finansman Stratejisi ve Eylem Planı ile belirlendiğini ifade eden Şimşek, İklim Kanunu'nun Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefini yasal güvence altına aldığını hatırlattı. Şimşek, Türk Eximbank'ın önceliklerinin de ihracatçıların ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiğini belirtti.

Bu kapsamda küresel tedarik zincirlerinde yer alan küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin (KOBİ) de Türk Eximbank'ın öncelikleri arasında bulunduğunu kaydetti. COP31'DE İKLİM UYGULAMA KÖPRÜSÜ BRIDGE GİRİŞİMİ Bakan Şimşek, Türkiye'nin COP31 kapsamında öncülük ettiği İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) girişimine de değindi.

Söz konusu girişimin ülkelerin iklim ve kalkınma alanındaki önceliklerini finansmana uygun projelere dönüştürmeyi ve yatırımcılarla buluşturmayı amaçladığını açıkladı. BRIDGE'in yeni kurumlar oluşturmaktan ziyade mevcut kurumsal yapıların daha etkin kullanılmasını hedeflediğini belirten Şimşek, şunları söyledi: "BRIDGE, ülkelerin öncelik ve hedeflerini finansmana hazır proje portföylerine dönüştürmelerine ve bu projeleri doğru yatırımcılarla buluşturmalarına yardımcı olacak.

Yeni kurumlar kurmaya, bunun için zaman ve kaynak harcamaya gerek yok. Amaç, ülkelerin kendi belirledikleri öncelikler doğrultusunda mevcut kurumları daha etkin kullanmak. İşbirliği, en iyi sonucu erken aşamada, başladığında veriyor.

Yani proje tasarımı ve risk paylaşımına ilişkin kilit kararlar henüz alınmadan önce." BAKAN ŞİMŞEK'TEN YEŞİL FİNANSMAN İÇİN 3 ÖNERİ Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, temiz enerji, dayanıklı altyapı ve sürdürülebilir sanayi yatırımlarının finansmanını kolaylaştırmak amacıyla üç öneri sundu. İlk olarak yüksek etkili projelerden oluşan ortak bir portföy oluşturulmasını isteyen Şimşek, ikinci olarak ortak finansmanın istisna olmaktan çıkarılarak standart bir uygulama haline getirilmesi gerektiğini belirtti.

Üçüncü önerisinde ise ülkelerin ve iş dünyasının projelerin başlangıcından itibaren sürece dahil edilmesinin önemini vurguladı. Şimşek, önerilerini şu sözlerle açıkladı: "Birincisi, temiz enerji, dayanıklı altyapı ve sürdürülebilir sanayi alanlarında yüksek etkili projelerden oluşan ortak bir portföy oluşturalım.

İkincisi, ortak finansmanı istisna olmaktan çıkarıp norm haline getirelim. İhracat kredilerini, kalkınma finansmanını ve ticari kredileri en baştan bir araya getirelim. Garantiler ve risk paylaşımıyla da özel sermayeyi bu projelere çekelim.

Üçüncüsü, ülkeleri ve iş dünyasını ilk günden sürece dahil edelim. Böylece projeler yerel ihtiyaçlara cevap verir ve daha hızlı ilerler. Her şeyden önce, kalkınma etkisi çalışmalarımızın merkezinde olmalı. Gelişmekte olan ekonomilerde yatırımlar güvenilir altyapı, uygun fiyatlı enerji, istihdam ve dayanıklılık sağlamalı.

İklim ve kalkınma hedefleri el ele gitmeli. Aksi halde bu dönüşüm ne kalıcı olur ne de toplumdan destek görür." İKLİM VE KALKINMA HEDEFLERİ BİRLİKTE ELE ALINMALI Bakan Şimşek, yeşil dönüşümün başarılı olması için iklim hedefleri ile ekonomik kalkınmanın birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Gelişmekte olan ekonomilerde gerçekleştirilecek yatırımların güvenilir altyapı, uygun maliyetli enerji, istihdam ve dayanıklılık sağlamasının önemine dikkat çekti. Şimşek, iklim ve kalkınma hedeflerinin birlikte ilerlememesi durumunda dönüşümün kalıcı hale gelmesinin ve toplumun desteğini kazanmasının mümkün olmayacağını belirtti.

COP31'in düzenlendiği Antalya'nın, iklim değişikliğiyle mücadele ve iklim finansmanı konularında hedeflerden somut sonuçlara geçilmesine katkı sağlayacağına inandığını ifade etti. Türkiye'nin yeşil dönüşümü ekonomi programının merkezine yerleştirdiğini yineleyen Şimşek, rekabet gücünün artırılması, enerji ithalatının azaltılması ve finansmana erişimin kolaylaştırılmasının bu süreçte öncelikli alanlar olduğunu vurguladı.