Merkez Bankası'ndan Sıkı Para Politikası ve Enflasyon Analizi

Merkez Bankası Para Politikası Kurulu Toplantı Özeti Yayınlandı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 22 Ekim 2026 tarihli Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısına ilişkin kapsamlı özet raporunu kamuoyuyla paylaştı. Yayımlanan metinde, küresel ölçekteki jeopolitik gelişmelerin enerji ve emtia fiyatları üzerinde yarattığı etkilerin, enflasyon rakamları açısından yukarı yönlü risk teşkil ettiği vurgulandı.

Aynı zamanda, yurt içindeki ekonomik aktivitede gözlenen zayıf seyirin devam ettiğine dair önemli bulgular rapor içerisinde yer aldı. Merkez Bankası tarafından gerçekleştirilen değerlendirmelerde, politika faizinin yüzde 37 seviyesinden yüzde 36 seviyesine çekilmesi kararı sonrası, fiyat istikrarı hedeflerine ulaşılana dek sıkı para politikası duruşunun korunacağı ifade edildi.

Bu çerçevede, bir hafta vadeli repo ihale faiz oranının yüzde 37'den yüzde 36'ya indirilmesi kararı alınırken, gecelik vadede borç verme faiz oranının yüzde 40'tan yüzde 39'a çekildiği belirtildi. Ayrıca borçlanma faiz oranı ise yüzde 35,5 seviyesinden yüzde 34,5'e düşürüldü.

Toplantı metninde, para politikası çerçevesinde alınacak adımların, gerçekleşen enflasyon verileri, temel eğilimler ve genel beklentiler ışığında şekillendirileceği kaydedildi. Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma yaşanması durumunda, para politikası duruşunun yeniden sıkılaştırılması ihtimali üzerinde duruldu.

Küresel Enerji ve Emtia Piyasalarındaki Riskler TCMB tarafından sunulan verilerde, devam eden jeopolitik belirsizliklerin enerji piyasalarında dalgalı ve yüksek fiyatlara yol açtığı bildirildi. Enerji arzı, tedarik zincirlerinin durumu ve taşınma maliyetlerine yönelik belirsizliklerin, gelecekteki fiyat hareketlerinde belirleyici bir rol oynayacağı kaydedildi.

Tarım emtiyası fiyatlarında ise olumsuz hava koşulları ve jeopolitik gerilimlerin etkisiyle yüksek seyirin devam ettiği, bu durumun küresel enflasyon beklentileri üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturduğu belirtildi. İç Talebe İlişkin Tespitler ve Ekonomik Göstergeler Yurt içi ekonomik aktiviteye yönelik analizlerde, yakın dönemdeki verilerin iç talepteki zayıf seyir beklentisini desteklediği ifade edildi.

Ağustos ayı verilerine bakıldığında, perakende satış hacminin aylık bazda yüzde 1,4, çeyreklik bazda ise yüzde 1,7 oranında artış gösterdiği kaydedildi. Ancak altın hariç tutulduğunda, perakende satışların çeyreklik artışının yüzde 0,3 ile sınırlı kaldığı vurgulandı.

Sanayi üretiminde ise Ağustos ayında aylık bazda yüzde 1, yıllık bazda ise yüzde 1,9 oranında bir gerileme yaşandığı tespit edildi. Üçüncü çeyrek verilerine bakıldığında sanayi üretimindeki düşüşün yüzde 2,4 olarak gerçekleştiği kaydedildi.

İmalat sanayine yönelik gerçekleştirilen anket sonuçları, gelecek üç aylık dönem için üretim hacmi beklentilerinde bir azalma eğilimi olduğunu gösterirken, sanayi üretiminin ana eğiliminde de zayıflama tespit edildi. İnşaat üretim endeksi ise Ağustos ayı itibarıyla üçüncü çeyrekte çeyreklik bazda yüzde 3,3 artış gösterirken, yıllık bazda yüzde 1,1 oranında bir düşüş kaydetti.

İstihdam verileri açısından Ağustos ayında mevsimsellikten arındırılmış istihdamın 32,5 milyon kişi olarak gerçekleştiği ve istihdamın bir önceki çeyrek ortalamasına göre sınırlı bir gerileme gösterdiği belirtildi. İşgücüne katılım oranında çeyreklik bazda 0,2 puanlık bir düşüş yaşanırken, istihdam ve katılım oranındaki bu değişimlerin birbirini dengelemesi neticesinde işsizlik oranının yatay bir seyir izlediği kaydedildi.

Dış Ticaret ve Cari İşlemler Dengesi TCMB verileri doğrultusunda, Ağustos ayında cari işlemler dengesinin 4,1 milyar dolar pozitif katkı sağladığı aktarıldı. Buna karşın 12 aylık birikimli cari açığın, bir önceki aya göre 0,6 milyar dolar artış göstererek 42,1 milyar dolara ulaştığı belirtildi.

Hizmetler dengesinden gelen fazlanın 63,9 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiği, seyahat gelirlerinin ise aylık 8,2 milyar dolar, yıllık bazda ise 60,1 milyar dolara ulaştığı kaydedildi. Eylül ayı verilerinde ihracat ve ithalatın artış gösterdiği, ancak ihracattaki artışın daha yüksek seviyelerde gerçekleştiği belirtildi.

Mevcut verilerin ışığında, 12 aylık birikimli cari açığın Eylül ayında daralma göstermesi beklenmektedir. Enflasyon Verileri ve Gelecek Beklentileri Toplantı özetinde enflasyon gelişmelerine dair detaylı analizler de yer aldı.

Tüketici fiyatlarının Eylül ayında yüzde 1,84 oranında arttığı, yıllık enflasyonun ise 1,78 puanlık bir gerileme ile yüzde 29,73 seviyesine çekildiği açıklandı. Bu süreçte, enerji grubundaki artışın dikkat çektiği, temel mallarda durağan bir seyir izlendiği, hizmet ile gıda ve alkolsüz içecekler kalemlerinde ise gerileme yaşandığı bildirilmişti.

Eylül ayı içerisinde enerji fiyatlarının yüzde 6,25 oranında yükseldiği, yurt içi üretici fiyatlarının ise aylık bazda yüzde 2,07 artış gösterdiği kaydedildi. Yıllık üretici enflasyonunun yüzde 27,38 olarak gerçekleştiği bildirildi.

Hizmet enflasyonundaki yavaşlama eğiliminin devam ettiği, yıllık mal enflasyonunun yüzde 25, hizmet enflasyonunun ise yüzde 38 civarında seyrettiği vurgulandı. Eğitim hizmetleri fiyatlarının Eylül ayında yüzde 14,19 artış gösterdiği, kiralardaki yavaşlama eğiliminin ise sürdüğü belirtildi.

Enflasyon Beklentilerindeki Değişimler Ekim ayı Piyasa Katılımcıları Anketi sonuçları incelendiğinde, 2026 yıl sonu enflasyon beklentisinin yüzde 29,6 seviyesinde sabit kaldığı görülürken, 2027 yıl sonu beklentisinin 0,6 puanlık artışla yüzde 23,3'e yükseldiği kaydedildi. 12 ay sonrası için enflasyon beklentisi yüzde 23,9'a çıkarken, 24 ay sonrası için beklentinin yüzde 17,9'a gerilediği belirtildi.

Reel sektörün 12 ay sonrası için öngördüğü yıllık enflasyon beklentisi yüzde 32,5'e düşerken, hane halkının beklentisi yüzde 45,6 seviyesinde sabit kaldı. TCMB, enflasyon beklentileri ve fiyatlama alışkanlıklarının dezenflasyon sürecinde risk faktörü olarak değerlendirildiğini bildirdi.

Para Politikasının Temel Stratejisi PPK özetinde, fiyat istikrarı tesis edilene kadar sıkı para politikası duruşunun sürdürüleceği mesajı net bir şekilde verildi. Bu stratejinin talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyon sürecini destekleyeceği vurgulandı.

Kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışındaki hareketlilikler yaşanması durumunda, parasal aktarımın makroihtiyati adımlarla destekleneceği ifade edildi. TCMB, likidite koşullarının sürekli izleneceği ve likidite yönetimi araçlarının aktif şekilde kullanılmaya devam edeceği açıklamasını yaptı.

Söz konusu özet raporun detaylarına ulaşmak için ilgili kurumun web sitesi üzerinden erişim sağlanabilmektedir.