Türkiye için yeni yol haritası: 2027'de İktisat Kongresi

Hür Düşünce Hareketi tarafından 7 Kasım Cumartesi günü Ankara Necip Fazıl Kısakürek Kültür Merkezi'nde düzenlenen "Hür Türkiye Buluşmaları: Merkez Ülke Türkiye Dış Politika Çalıştayı", siyaset, akademi, ekonomi ve sivil toplum dünyasından isimleri bir araya getirdi."Dış Politikada İlkeler, Öncelikler ve Yol Haritası" temasıyla gerçekleştirilen çalıştayda Türkiye'nin jeopolitik konumu, Ortadoğu'daki gelişmeler, küresel güç dengeleri, ekonomik bağımsızlık ve diplomatik stratejiler ele alındı. Hür Düşünce Hareketi Genel Başkanı Süleyman Aksoy'un açılış konuşmasıyla başlayan programın moderatörlüğünü Prof.

Dr. Hüseyin Bağcı üstlendi. Toplantıya eski bakan ve milletvekili Lütfullah Kayalar, eski milletvekili Beyhan Aslan, Prof. Dr. Burak Bilgehan Özpek, Dr. Tevfik Altınok, Dr. Mehmet Akif Koç, akademisyenler, uzmanlar ve sivil toplum temsilcileri katıldı.

Çalıştayın öne çıkan açıklaması, Süleyman Aksoy'un 2027 yılında İzmir'de yeni bir Milli İktisat Kongresi düzenleyeceklerini duyurması oldu. AKSOY: 104 YIL SONRA YENİDEN İKTİSAT KONGRESİHür Düşünce Hareketi Genel Başkanı Süleyman Aksoy, Türkiye'nin ekonomik sorunlarına uzun vadeli çözümler geliştirilmesi gerektiğini belirterek Cumhuriyet'in kuruluş dönemindeki İzmir İktisat Kongresi'ni hatırlattı.1923 yılında ele alınan ekonomik meselelerin önemli bir bölümünün günümüzde de devam ettiğini savunan Aksoy, Türkiye'nin gıda, enerji ve finans alanlarında karşı karşıya bulunduğu sorunların kapsamlı bir kalkınma programıyla değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Aksoy, "Muradımız; Türkiye'nin önüne 2027 yılında, yani 104 yıl geçtikten sonra, 1. İktisat Kongresi'nin yerine yeni bir Milli İktisat Kongresi'ni İzmir'de toplamak" ifadelerini kullandı. Kongrenin Türkiye'nin geleceğine ilişkin somut bir ekonomik vizyon ortaya koymasını amaçladıklarını belirten Aksoy, çözüm önerilerinin bilim insanları, uzmanlar ve farklı toplum kesimlerinin katkısıyla hazırlanmasını hedeflediklerini kaydetti.

Hazırlık çalışmalarına eski milletvekili Kemal Albayrak ile Prof. Dr. İlter Turan başkanlığındaki Yüksek Danışma Kurulu üyeleri Prof. Dr. Ersin Kalaycıoğlu ve eski Hazine Müsteşarı Dr. Tevfik Altınok'un fikrî katkı sunduğu belirtildi.

KAYALAR: SİVİL TOPLUMUN FEDAKÂRLIĞI SÖZLERLE KARŞILANAMAZÇalıştayda konuşan eski bakan ve milletvekili Lütfullah Kayalar, sivil toplum kuruluşlarının Türkiye'nin kalkınması ve toplumsal gelişimindeki rolüne dikkat çekti. Hiçbir karşılık beklemeden ülkenin geleceği için çalışan sivil toplum temsilcilerinin önemli bir sorumluluk üstlendiğini belirten Kayalar, bu faaliyetlerin büyük fedakârlık gerektirdiğini söyledi.

Kayalar, şu ifadeleri kullandı:"Sivil toplum kuruluşlarının hiçbir karşılık beklemeden, sadece Türkiye'nin gelişmesi, müreffeh ve itibarlı bir ülke olması noktasında yaptıkları bu çalışmaların karşılığı sözlerle dahi ifade edilemez. Bu çalışmaları yapabilmek inanılmaz bir fedakârlıktır."Bilim insanları ve uzmanların ortaya koyduğu fikirlerin Türkiye açısından önemli olduğunu belirten Kayalar, çalıştaylarda geliştirilen önerilerin yalnızca toplantı salonlarıyla sınırlı kalmaması gerektiğini ifade etti.

Kayalar, ortak akılla oluşturulan görüşlerin toplumun geniş kesimlerine ulaştırılmasının ve etkili iletişim kanallarıyla paylaşılmasının önemini vurguladı. BAĞCI: DIŞ POLİTİKADA EBEDİ DOSTLUK DEĞİL, ÇIKARLAR VARDIRÇalıştayın moderatörlüğünü de üstlenen Prof.

Dr. Hüseyin Bağcı, Türkiye'nin jeopolitik konumunu ve değişen uluslararası güç dengelerini değerlendirdi. Dış politikada kalıcı dostluk ve düşmanlık anlayışının gerçekçi olmadığını belirten Bağcı, İngiliz devlet adamı Lord Palmerston'ın devletlerin daimi dostları veya düşmanları değil, daimi çıkarları bulunduğuna ilişkin yaklaşımını hatırlattı.

Ortadoğu'da tarih boyunca kurulan ittifakların değişen koşullar nedeniyle sona erebildiğine dikkat çeken Bağcı, Türkiye'nin ulusal çıkarlarını esas alan gerçekçi bir dış politika izlemesi gerektiğini söyledi. Türkiye'nin jeopolitik konumunu "coğrafi iltimas" olarak nitelendiren Bağcı, bu avantajın aynı zamanda önemli güvenlik riskleri barındırdığını ifade etti.

Türkiye'nin bölgesel ve küresel güvenliğe katkı sağlayan bir aktör hâline geldiğini savunan Bağcı, ülkenin göz ardı edildiği bölgesel denklemlerin gerçekçi olmayacağını belirtti."BAĞIRIP ÇAĞIRARAK DIŞ POLİTİKA YAPILAMAZ"Diplomaside sert söylemler yerine soğukkanlılığın, stratejik aklın ve kurumsal birikimin belirleyici olması gerektiğini vurgulayan Bağcı, şu ifadeleri kullandı:"Kabadayılıkla, sertlikle, bağırıp çağırmakla dış politika olmaz. Davul zurnayla'Ben şunu yapacağım, bunu edeceğim' demek yerine işinizi yaparsınız, değerlendirmesini başkaları yapar."Türkiye'nin bulunduğu coğrafyada son derece dikkatli hareket etmesi gerektiğini belirten Bağcı, dış politika kararlarının uzun vadeli sonuçlarının hesaplanmasının önemine işaret etti.

Bağcı, hukukun üstünlüğü ve demokrasinin güçlü devlet yapısının temel unsurları olduğunu, hukuk sisteminin sağlıklı işlemediği ülkelerde sürdürülebilir kalkınmanın güçleşeceğini savundu. MEHMET AKİF KOÇ'TAN ORTADOĞU VE DIŞ POLİTİKA DEĞERLENDİRMESİÇalıştayda konuşan İran ve Ortadoğu uzmanı Dr.

Mehmet Akif Koç, "Türkiye'nin Yakın Coğrafyası ve Türk Dış Politikası" başlığı altında görüşlerini paylaştı. Koç'un sunumu, Türkiye'nin yakın çevresindeki gelişmelerin ve bölgesel ilişkilerin ele alındığı oturumun başlıklarından birini oluşturdu.

İran ve Ortadoğu'nun Türkiye'nin dış politika gündemindeki yeri, çalıştayın bölgesel değerlendirme konuları arasında yer aldı. ÖZPEK: TÜRKİYE ORTA ÖLÇEKLİ BİR GÜÇ MÜ?Çalıştayda söz alan TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Siyasal Bilimler ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Prof.

Dr. Burak Bilgehan Özpek, Türkiye'nin uluslararası sistemdeki konumunu değerlendirdi. Özpek'in konuşması, "Türkiye Orta Ölçekli Bir Güç mü, Yoksa Kırılgan Bir Gelişmekte Olan Ülke mi?" başlığı altında gerçekleştirildi. Türkiye'nin küresel güç dengelerindeki yeri ve dış politika kapasitesi, çalıştayda ele alınan temel konular arasında yer aldı.

ALTINOK: COĞRAFİ KONUM TEK BAŞINA TİCARET MERKEZİ OLMAYA YETMEZEski Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarı Dr. Tevfik Altınok, Türkiye'nin küresel ekonomideki konumunu değerlendirerek üretim, teknoloji ve dış ticaret kapasitesinin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Türkiye'nin Asya ile Avrupa arasındaki stratejik konumunun önemli bir avantaj olduğunu ancak bunun tek başına ekonomik güç sağlamayacağını belirten Altınok, yüksek katma değerli üretimin önemine dikkat çekti. Türkiye'nin dünya ihracatından aldığı payın yaklaşık yüzde 1 seviyesinde bulunduğunu ifade eden Altınok, ülkenin ekonomik potansiyelini yeterince değerlendiremediğini savundu.

Küresel ekonomide finansal piyasaların ağırlığının giderek arttığını belirten Altınok, teknolojik gelişmelerin ve üretim kapasitesinin uluslararası ticarette belirleyici hâle geldiğini söyledi."TEKNOLOJİ VE ÜRETİM YOKSA NE SATACAKSINIZ?"Türkiye'nin küresel ticarette daha güçlü bir konuma ulaşabilmesi için yapay zekâ, akıllı üretim sistemleri ve veri yönetimi alanlarında ilerlemesi gerektiğini belirten Altınok, şu soruyu yöneltti:"Siz teknolojide ilerlemezseniz, siz katma değerli üretim yapmazsanız neyi satacaksınız?"Altınok, uluslararası ticarette tedarik zincirlerinin güvenilirliği, enerji ve su kaynaklarına erişim, iklim değişikliği ve jeopolitik risklerin giderek daha belirleyici hâle geldiğini ifade etti. Ekonomik kalkınmada kurumsal planlama ve denetim mekanizmalarının önemini vurgulayan Altınok, döviz ihtiyacını karşılayabilecek güçlü bir ihracat yapısı oluşturulmadan Türkiye'nin küresel ticaret merkezi olma hedefinin gerçekleştirilemeyeceğini savundu.

AKSOY: İÇERİDE HUKUK, DIŞARIDA AKILCI DİPLOMASİHür Düşünce Hareketi Genel Başkanı Süleyman Aksoy, Türkiye'nin uluslararası itibarının güçlü bir ekonomi, hukukun üstünlüğü ve öngörülebilir dış politika anlayışıyla korunabileceğini belirtti. Türkiye Büyük Millet Meclisinin gündemine gelen sınır ötesi askerî harekât tezkerelerinin şeffaf ve rasyonel gerekçelere dayanması gerektiğini savunan Aksoy, dış politika kararlarında diplomatik tecrübenin ve kurumsal hafızanın önemine dikkat çekti.

Türkiye'nin caydırıcı gücünü korurken bölgesel gerilimleri artıracak politikalardan uzak durması gerektiğini ifade eden Aksoy, Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün "Yurtta sulh, cihanda sulh" ilkesini hatırlattı. ÇALIŞTAYIN HEDEFİ: DIŞ POLİTİKA BİLDİRGESİ VE YOL HARİTASIAkademisyenlerin ve uzmanların sunumlarının ardından çalıştay programında ortak tartışma, soru-cevap ve sonuç müzakerelerine yer verildi.

Programın son bölümünde "Merkez Ülke Türkiye Dış Politika Bildirgesi ve Yol Haritası" taslağının değerlendirilmesi öngörüldü. Hür Düşünce Hareketi Genel Başkanı Süleyman Aksoy'un değerlendirme ve kapanış konuşmasıyla sona ermesi planlanan çalıştayda, Türkiye'nin dış politikadaki temel ilkelerinin ve önceliklerinin belirlenmesi hedeflendi.

Ankara'daki buluşmada Süleyman Aksoy'un 2027 İzmir İktisat Kongresi açıklaması, Lütfullah Kayalar'ın sivil toplumun önemine ilişkin değerlendirmeleri, Prof. Dr. Hüseyin Bağcı'nın akılcı diplomasi vurgusu ve Dr. Tevfik Altınok'un üretim odaklı kalkınma çağrısı öne çıktı.

Prof. Dr. Burak Bilgehan Özpek ve Dr. Mehmet Akif Koç'un katılımıyla Türkiye'nin uluslararası sistemdeki konumu ve yakın coğrafyasındaki gelişmeler de çalıştayın gündeminde yer aldı. Toplantıda dile getirilen görüşlerin ortak noktasını, Türkiye'nin dış politikadaki etkinliğinin ekonomik kapasite, hukukun üstünlüğü, diplomatik birikim ve sivil toplumun katkısıyla desteklenmesi gerektiği yaklaşımı oluşturdu.