Yeni Zelanda'da nihai seçim sonuçları açıklandı: Özel oylar dengeyi değiştirdi, koalisyon hükümet yolu netleşti

14 Ekim gecesi'sonuç belli değil' denilen seçimlerde, bugün Seçim Komisyonu'nun açıkladığı kesin sayımda yurtdışı ve özel oylar küçük partilerin payını artırırken büyük partilerin koltuk sayısını daralttı. Yeni hükümet hafta içinde şekil alacak.

· 2 dk 4 Yeni Zelanda'da nihai seçim sonuçları açıklandı: Özel oylar dengeyi değiştirdi, koalisyon hükümet yolu netleşti Hong Kong'da Wang Fuk Court yangını sonrası yeni denetim birimi güven testinde Wellington — Yeni Zelanda Seçim Komisyonu, 14 Ekim Cumartesi günü yapılan 54. Genel Seçimlerin nihai ve resmi sonuçlarını bugün açıkladı.

Seçim gecesi sandık başında elde edilen ön sonuçlarda "beraberlik" ve "koalisyon belirsizliği" yaratan tablo, yurtdışı seçmenlerin, erken oy kullananların ve özel oyların (special votes) sayımıyla net bir ivme kazandı.

Komisyon verilerine göre; Christopher Luxon başkanlığındaki Milliyetçi Parti (National), partili oyda birinciliğini koruyarak tek başına iktidar eşiğinin (61 milletvekili) altına düştü. Bu durum, seçim gecesi Luxon'un "tek başına hükümet kurma ihtimalimiz var " değerlendirmesini tarihe karıştıran en kritik veri oldu.

Milliyetçi Parti, önceki parlimentoya kıyasla milletvekili sayısında kayıp vererek koalisyon zorunluluğuna itildi.

Seçim sisteminin (MMP) en belirleyici dinamiklerinden biri olan özel oylar, bu seçimde de "kral yapıcı" rolünü oynadı. Genç seçmenlerin ve yurtdışıdaki Yeni Zelandalıların yoğun katılımıyla sayılan bu oylar, Yeşil Parti (Green Party) ve Te Pāti Māori'nin milletvekili kontenjanını belirgin artırdı.

Seçim gecesi parlamentoya giremeyecek gibi görünen Te Pāti Māori, özel oyların sayımıyla hem bölge seçimlerinde (electorate) kazandığı koltuk sayısını artırarak hem de parti listesinden (list MP) milletvekili gönderme barajını (+%5 veya bir bölge koltuğu) rahatlıkla aştı.

Bu tablo, sol kanat blokunun (Labour, Yeşiller, Te Pāti Māori) toplam milletvekili sayısının, sağ kanat blokuna (Milliyetçi, ACT, Yeni Zelanda Birinci) göre daha yakın bir seviyeye gelmesini sağladı. Ancak bloklar arası sayısal denge, hâlâ Milliyetçi Partili bir koalisyonun matematiksel olarak daha erişilebilir olduğunu gösteriyor.

Nihai sonuçların açıklanmasıyla birlikte, Luxon'un ACT Partisi ve Yeni Zelanda Birinci Partisi (NZ First) ile başlattığı üçlü koalisyon görüşleri final aşamasına girdi. ACT Partisi lideri David Seymour ve NZ First lideri Winston Peters, bugün yapılan ayrı basın toplantılarında "hükümet kurma sürecinin hızlandırılacağı" yönünde sinyaller verdi.

Peters, "Seçmenin verdiyi mesaj değişimdir, bu mesajı yerine getirecek bir kabine oluşturacağız" ifadelerini kullandı.

Müzakere masasının en zor noktalarının; Vergi politikalarında ACT'in isteği olan agresif kesintilere NZ First'in direnci, Te Tiriti o Waitangi (Waitangi Antlaşması) yorumuna dair politikalar ve hazine politikalarındaki farklı yaklaşımlar olduğu biliniyor. Luxon, hafta sonuna kadar koalisyon anlaşmasının imzalanmasını ve yeni Bakanlar Kurulu'nun yemin etmesini hedeflediğini açıkladı.

Bu seçim sürecinde de Yeni Zelanda'nın katı seçim günü yasakları (Electoral Act 1993 Madde 197) tam uygulandı. 14 Ekim saat 07:00-19:00 aralığında herhangi bir siyasi reklam, anket sonucu veya partilere yönelik övgü/eleştiri içeren yayın yapılması yasalara aykırı sayıldı.

Bu nedenle seçim gecesi ilk sonuçlar akmeye başladığında (saat 19:00 sonrası), medya kuruluşları "sonuçlar çok yakın" ifadesiyle özetleyebilmiş, herhangi bir tahminde bulunmamıştı. Bu disiplin, seçmenin son dakika etkilenmesini engellemek adına uluslararası literatürde sıkça referans gösterilen bir model olarak değerlendirilmeye devam ediyor.

Yeni parlamentonun açılış oturumu Kasım ayının üçüncü haftasında gerçekleştirilecek. Yeni hükümetin ilk büyük sınavı, yıl sonuna kadar sunulması beklenen 2027 Bütçesi ve yaşam maliyeti paketleri olacak.