Pentagon F-35 Krizinde 17 Bin Parçayı Kaybetti

35 Pentagon F-35 Krizinde 17 Bin Parçayı Kaybetti ABD Savunma Bakanlığı envanterinde yer alan milyonlarca dolarlık F-35 yedek parçalarının kayıp olduğu ortaya çıktı. İşte detaylar...

3 dk okuma A- A+ Paylaş: Küresel savunma sanayisinin en kritik projelerinden biri olan F-35 savaş uçağı programı, devasa bir envanter ve yönetim kriziyle sarsılıyor. ABD Hükümet Hesap Verebilirlik Ofisi tarafından yayımlanan kapsamlı bir rapor, ABD Savunma Bakanlığı bünyesindeki denetim mekanizmalarının ve envanter takip sistemlerinin ne kadar ciddi açıklar barındırdığını bir kez daha gün yüzüne çıkardı.

Milyarlarca dolar değerindeki gelişmiş savaş uçaklarının bakım, onarım ve operasyonel süreçlerinde hayati önem taşıyan binlerce yedek parçanın sistemde kayıtlı olmadığı, hatta bazılarının izinin tamamen kaybedildiği tespit edildi. Bu durum, savunma tedarik zincirindeki şeffaflık ve denetim eksikliklerini uluslararası kamuoyunun ve askeri uzmanların odağına yerleştirdi.

Yayımlanan resmi verilere göre, F-35 programı kapsamında ABD Hava Kuvvetleri, Deniz Piyadeleri ve küresel tedarik zincirine dahil olan uluslararası ortaklar için devasa bir ortak yedek parça havuzu işletiliyor. Ancak denetim raporları, 2019 yılından bu yana yürütülen hiçbir incelemede envanter yönetiminin istenilen seviyeye gelemediğini net bir şekilde ortaya koyuyor.

Savunma Bakanlığının milyarlarca dolarlık varlıklar karşısında hesap verebilirliği sağlamada yetersiz kaldığı, kayıt sistemlerinin ise güncelliğini yitirmiş, hatalı ve eksik verilerden oluştuğu vurgulanıyor. Bu bağlamda, savunma teknolojileri ve küresel güvenlik dinamiklerindeki gelişmeler yakından takip edilirken, benzer şekilde (Ayrıca okuyun: Avrupa Güvenliğinde Kritik Dönem: Rusya İçin Sınav Başladı) küresel çapta stratejik risklerin ve denetim mekanizmalarının önemi her geçen gün daha fazla artıyor.

Denetim raporunun en dikkat çekici detaylarından biri, sistemde görünmeyen ve milyarlarca dolar değer biçilen parçaların varlığı oldu. Yapılan son incelemelere göre, Mart 2026 itibarıyla toplam değeri yaklaşık 31 milyar doları bulan 26 milyon yedek parça envanterde yer alıyor.

Ancak bu devasa büyüklüğün içerisinde, toplam değerinin 2,5 milyar dolara ulaşabileceği tahmin edilen yaklaşık 17 bin yedek parçanın Pentagon sistemlerinde hiçbir kaydının bulunmadığı tespit edildi. Bu parçaların nerede olduğu, hangi üslerde tutulduğu veya hangi uçaklar için kullanıldığına dair resmi kayıtlarda hiçbir iz bulunmuyor.

Uzmanlar, bu durumun sadece bir idari hata olmadığını, aynı zamanda tedarik zinciri güvenliği açısından büyük bir zaaf yarattığını belirtiyor.

Sorunun geçmiş yıllara dayanan köklü bir geçmişi bulunuyor. Daha önceki yıllarda yayımlanan raporlarda da benzer usulsüzlüklerin ve takip sorunlarının altı çizilmişti. Örneğin, ana yüklenici firmalardan biri tarafından 2018 ile 2022 yılları arasında değeri 85 milyon doları aşan 1 milyondan fazla F-35 yedek parçasının takibinin tamamen kaybedildiği rapor edilmişti.

Aradan geçen zamana rağmen bu parçaların akıbetinin hâlâ netlik kazanmamış olması, denetim süreçlerindeki yapısal problemleri gözler önüne seriyor. Ayrıca, veri setlerinde yer alan bazı kayıtlarda parçaların değerinin kasıtlı veya hatalı olarak 0,01 dolar ya da daha düşük gösterilmesi, mali raporlama sistemlerinin güvenilirliğini de tamamen sarsmış durumda.

F-35 gibi son derece gelişmiş ve maliyetli bir askeri platformun yedek parça yönetimindeki bu denetimsizlik, sadece ABD ulusal güvenliğini değil, aynı zamanda projeye ortak olan diğer müttefik ülkeleri de yakından ilgilendiriyor. Küresel savunma projelerinde maliyetlerin kontrol altında tutulması ve tedarik süreçlerinin şeffaf olması, ülkelerin savunma bütçeleri açısından kritik bir rol oynamaktadır.

Yaşanan bu son kriz, savunma tedarik zincirlerinin dijitalleştirilmesi, yapay zeka destekli envanter takip sistemlerinin entegre edilmesi ve denetim mekanizmalarının sıkılaştırılması gerektiğine dair çağrıları yeniden alevlendirdi. Önümüzdeki dönemde Pentagon ve ilgili yüklenici firmaların bu büyük açığı kapatmak için nasıl bir yol haritası izleyeceği ve uluslararası ortakların bu duruma nasıl bir tepki göstereceği tüm savunma otoriteleri tarafından yakından takip ediliyor.

Son raporlara göre değeri 2,5 milyar dolara ulaşabileceği belirtilen yaklaşık 17 bin yedek parça Pentagon sisteminde kayıtlı değil.

2019 yılından bu yana yapılan denetimlerde envanter yönetiminde sürekli eksiklikler tespit ediliyor ve sorunlar henüz çözüme kavuşturulamadı.

Şeffaflık ve Düzeltme Politikası Bu haberin içeriğinde maddi bir hata, eksiklik veya yayın ilkelerimize aykırı bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen [email protected] adresine e-posta göndererek veya iletişim sayfamızdan bize bildiriniz. Talebiniz "Editoryal Masa" tarafından incelenip düzeltilecektir.

İçerikte hata veya eksiklik fark ederseniz lütfen [email protected] veya iletişim sayfası üzerinden bize bildirin. HABER EDİTÖRÜ Kelkit Vadisi Haber Merkezi Haber Merkezi & Sıcak Gelişmeler Kelkit Vadisi Haber Masası Tüm Haberleri → Yorumlar 0 Yorum Yaz Yanıtlanıyor: × İptal Yorum Gönder Yorumlar yükleniyor...

'; html += ' ' + (c.likes ||'') + ''; html += ''; html += ''; html += ' ' + (c.dislikes ||'') + ''; html += ''; html += ' Yanıtla'; html += ''; // Replies html += ''; if (hasReplies) replies[c.id].forEach(html += ''; html += buildAvatar(reply.name, true); html += ''; html += ' ' + escapeHtml(reply.name) + ' ' + rDate + ''; html += ' ' + escapeHtml(reply.text) + '