Seçim yenilgisi ders olmadı, Trump uzlaşmak yerine sertleşmeyi seçti

Salı günkü ağır seçim yenilgisi sonrası Demokratlar'la uzlaşma imaları yapan Başkan Trump, Beyaz Saray'ın Genel Sekreterini değiştirdi, ona en sadık isimlerden biri olan Susie Wiles'ın yerine yönetimin en ideolojik bakışlı, sertlik yanlısı ismi Stephen Miller'ı getirdi.

Cumhuriyetçilerin Salı günü yapılan ara seçimlerde yaşadığı sarsıcı yenilginin ilk günlerinde Başkan Trump; alışılmadık derecede sakin, hatta neredeyse uzlaşmacı bir tablo çizdi. Yıllardır iddia ettiği gibi, ikinci döneminin belki de en kutuplaştırıcı iç politika konusu olan göçmenlik konusunda Demokratlarla bir anlaşma yapabileceğini belirterek onlarla çalışacağını söyledi.

Ancak haftanın sonuna doğru, seçmenin açık hoşnutsuzluğuna geri adım atarak yanıt vermek yerine tanıdık bir hamleye yöneldi: Daha fazla MAGA (Amerika’yı Yeniden Büyük Yap).

Cuma günü Başkan, bir zamanlar en yakın danışmanı olan Susie Wiles’ı Beyaz Saray Genel Sekreterliği görevinden alarak yerine Genel Sekreterliği Yardımcısı Stephen Miller’ı getirdi.

Beyaz Saray Genel Sekreterliği, geleneksel olarak Amerika’da çok güçlü bir konumu ifade ediyor. Genel Sekreter, sadece Beyaz Saray’da çalışan danışmanlar ordusunun en tepesindeki isim değil, çoğu zaman bakanların bile önünde geliyor ve bu anlamda gizli bir iki numara görevi yapabiliyor.

Genel Sekreterlerin en önemli görevlerinden biri Beyaz Saray ile Kongre arasındaki ilişkileri düzenlemek, yasalar ve diğer işlemler söz konusu olduğunda uzlaşma ortamlarını yaratmak.

Başkan Trump, 2016-2020 arası ilk döneminde bir türlü kendine uyumla çalışacak bir genel sekreter bulamamış, tam dört ayrı genel sekreterle çalışmıştı. Şimdi görevinden alınan Susie Wiles bu anlamda bir Trump’la birlikte çalışma rekorunun sahibi oldu.

Ama şimdi yerine gelen Miller, Trump’ın göreve dönmesinden bu yana diğer tüm üst düzey danışmanlardan daha fazla yürütme yetkisinin agresif bir şekilde kullanılmasını teşvik eden isim olmuştu. The New York Times’ın bu konudaki ayrıntılı haberine göre Miller, Beyaz Saray’daki en ideolojik bakışlı isimlerin başında geliyor.

Miller, ülkedeki göçmenleri yakalamak için kullanılan ve giderek sertleşen taktikler ile Trump ile birlikte “yabancı işgali” olarak nitelendirdikleri Karayip Denizi ve Doğu Pasifik Okyanusu’ndaki küçük teknelerin bombalanması da dahil olmak üzere, Başkan’ın en sert eylemlerinin arkasındaki temel güçtü.

Başkan’ın bu tercihi, görevdeki son iki yılında nasıl bir tutum sergileyeceğine ve yarım yüzyılın en kararlı siyasi yenilgisine yanıt olarak yaklaşımını ne kadar az değiştirmeyi hedeflediğine dair net bir mesaj verdi. Trump aynı zamanda, Kongre’deki yeni yetkilerini yönetimi denetlemek için kullanmaya kararlı Demokratlar için zaten hedef tahtasında olan bir figürü merkeze oturtmuş oldu.

Miller, sosyal medya paylaşımında Trump’ı ABD tarihinin “en dönüştürücü siyasi lideri” olarak övdü ve onun “Amerika’yı yok etmek isteyenlerin elinden tek başına kurtardığını” söyledi. Sözlerine şöyle devam etti: “Artık görev her zamankinden daha net: Başkanımızı desteklemek ve bu muhteşem Cumhuriyeti savunmak için tüm ruhumuzla savaşmak.”

Miller’a yakın isimler, onun Kongre’deki Demokratlarla uzlaşmaya hiç niyetinin olmadığını ve Kongre’den gelmesi beklenen mahkeme çağrıları ve soruşturmalarla mücadeleye hazır olduğunu belirtti. Miller’ın önceliğinin, parçalanan MAGA koalisyonunu yeniden inşa etmek ve 2024’te Trump’ı seçen seçmen tabanını harekete geçirecek politikalar izlemek olduğu ifade ediliyor.

Başkan’ın ilk döneminde Miller’ın yardımcısı olarak çalışan ve şu anda Ballard Partners’ta lobicilik yapan Hunter Morgen bir mesajında, “Stephen, Başkan’ın sözlerini ve politikalarını eyleme dönüştürerek MAGA hareketinin sönmeyen meşalesi olmuştur ve her zaman öyle kalacaktır” diye yazdı.

Görevden alınan Susie Wiles, ilk dönemdeki bazı üst düzey danışmanların yaptığı gibi işini “ülkeyi Başkandan korumak” olarak görmediğini açıkça belirtmiş olsa da, Miller yasal sınırları zorlama konusunda onun olduğundan çok daha istekli bir profil çiziyor.

Miller, hükümet çarklarının nasıl işlediğini çok iyi biliyor. Kendisi, 2018’de Temsilciler Meclisi çoğunluğunun el değiştirmesiyle Kongre’den gelen soru önergeleri ve soruşturma yağmuru döneminde ilk yönetimde yer alan iki üst düzey Beyaz Saray çalışanından biri.

Miller, Trump’ın iki dönemi arasındaki yılları, tekrar iktidara geldiğinde kapsamlı bir gündemi hayata geçirmesine yardımcı olacak bir ekip toplamakla geçirdi. Bugün, yürütme organının kilit kurumlarındaki avukatlar arasında müttefikleri bulunuyor; ayrıca Adalet Bakanı Todd Blanche ve Savunma Bakanı Pete Hegseth ile de sürekli temas halinde.

Savunma Bakanı Hegseth, Miller’ın terfisini sosyal medyada yaptığı birden fazla paylaşımla kutladı. Miller’ı “gerçek bir yurtsever ve Önce Amerika savaşçısı” olarak tanımlayarak “Kocaman TEBRİKLER” yazdı. Ardından “Yurtseverler kontrolü eline aldı” ifadesini içeren bir ve sonrasında kendisi ile Miller’ın birlikte çekilmiş bir fotoğrafını yayınladı.

Yine de Miller’ın müttefikleri, onun İran savaşının siyasi bir felaket olduğunu anladığını ve Başkan’ın MAGA tabanı nezdinde popüler olan politikalara geri dönmesi gerektiğine inandığını belirtiyor.

Susie Wiles, henüz belirlenmemiş bir rolle Trump’ın Beyaz Saray dışındaki siyasi ekibine geçerek onun yakın çevresinde kalmaya devam etse de, ayrılışı ve Miller’ın yükselişi, Beyaz Saray ara seçimlerin şokunu atlatmaya çalışırken Başkan’ın etrafındaki danışman çemberini kökten değiştirecek.

Florida gezisi için Beyaz Saray’dan ayrılırken gazetecilere konuşan Trump, “Bir değişiklik yapmak istedim” dedi. Wiles’ın “harika bir iş” çıkardığını söylese de ekledi: “Hayatta bazen hamleler yapmanız gerekir.”

Daha önce hiçbir yere gitmeyeceğini iddia ettiği Wiles’a kıyasla Miller’dan farklı olarak ne yapmasını istediği sorulduğunda ise Başkan sadece “İşleri iyi yönetsin yeter” yanıtını verdi.

Trump, özel görüşmelerinde olduğu gibi kamuoyuna yaptığı açıklamalarda da seçim sonuçlarının sorumluluğunu üstlenmedi.

Bunun yerine, ara seçimler öncesinde kendisine kötü hizmet edildiğini öne sürerek Wiles’ı ve diğer siyasi danışmanlarını defalarca sert bir dille eleştirdi. Olay hakkında bilgi sahibi olan ve iç görüşmeleri aktarmak için gizlilik şartıyla konuşan kişilere göre Trump, Salı gecesi Doğu Salonu’ndaki seçim izleme partisinde birkaç kişinin önünde Wiles’ı açıkça eleştirdi.

Bilgi sahibi kaynaklar, Trump’ın ayrıca Wiles’ın müttefiki olan ve Başkan’ın dış siyasi operasyonunu yürüten James Blair’i de özel görüşmelerinde eleştirdiğini söyledi.

Trump son aylarda Wiles’a olan güvenini kamuoyu önünde dile getirmişti. Ancak dinamikleri bilen yetkililere göre, sahne arkasında Wiles’ın Başkan nezdindeki konumunun sarsıntıda olduğuna dair işaretler mevcuttu.

Yetkililer, Trump’ın yönetiminin “bilgi sızdıranlar” olarak etiketlediği kişileri bulmakta daha hızlı hareket etmemesi ve siyasi düşman olarak gördüğü kişilerin yargılanmasının gecikmesi konusundaki öfkesini diğer personelin önünde Wiles’a bağırarak çıkardığını söyledi. Hatta birkaç danışmanın önünde onu bilgi sızdıranlardan biri olmakla suçladığı belirtildi.

Trump, ayrılan Basın Sözcüsü Karoline Leavitt’in yerine deneyimsiz bir televizyon yorumcusunu seçtiği an da dahil olmak üzere, Wiles’ı işe alım kararlarının dışında tutmaya başlamıştı.

Wiles’ın müttefikleri, onun görevinden ayrılmaya hazır olduğunu ve kalmak için mücadele etmekle ilgilenmediğini belirtti. Destekçileri, kendisine yöneltilen eleştirileri, büyük ölçüde Trump’ın kendisi tarafından yönlendirilen bir siyasi ve politika stratejisinin faturasını başkasına kesme çabası olarak gördü.

Yönetim içindeki ve dışındaki muhaliflerini ise, kızının lobicilik faaliyetleriyle ilgili haberler de dahil olmak üzere, Trump’ın gözündeki değerini düşürmeyi amaçlayan bilgileri yaymakla suçladılar.

Wiles sosyal medyada yaptığı kendi açıklamasında, Beyaz Saray’da Trump için çalışmayı “hayatının onuru” olarak niteledi. “Rolüm değişiyor olsa da Başkana ve misyonumuza olan bağlılığım asla değişmeyecek” diye ekledi.

Batı Kanadındaki en üst düzey personel görevini üstlenen ilk kadın olan Wiles, Joseph R. Biden Jr.’a karşı aldığı yenilgiden dört yıl sonra Trump’ın iktidara geri dönüşünde merkezi bir rol oynayarak 2024’teki seçim zaferine liderlik etmesine yardımcı olmuştu.

2026’nın başlarında meme kanseri teşhisi konan Wiles, tedaviye başladığı süreçte görevinde kaldı ve yakın zamanda kanseri yendiğini duyurdu.

Wiles bu göreve, Trump’ın ilk dönemindeki dört Beyaz Saray Genel Sekreterinin hiçbirinin sahip olamadığı bir uyum ve güven seviyesi yakalayarak gelmişti.

Görevi hakkında bilgi sahibi olan kişilere göre Wiles, kenardan da olsa göçmenlik baskısı gibi temel konulardaki kararlarını etkilemeye çalıştı. Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Hazine Bakanı Scott Bessent’in atanması için baskı yaptı; her iki isim de hükümet dışındakiler tarafından dengeleyici figürler olarak görüldü.

Ancak Trump bu dönemde esas olarak kendi içgüdülerine güvendi ve çok az danışman ilk yönetimini karakterize eden türden doğrudan politika çatışmalarına girdi.

Deneyiminizi iyileştirmek, tanımlama bilgilerini, sitemizin doğru şekilde çalışmasını sağlamak, içerikleri ve reklamları kişiselleştirmek, sosyal medya özellikleri sunmak ve site trafiğimizi analiz etmek için yasal düzenlemelere uygun çerezler (cookies) kullanıyoruz.