Yüksek lisans yapacaklar dikkat! O Üniversitede yeni kurallar açıklandı

Dokuz Eylül Üniversitesi’nde öğrencileri ve lisansüstü eğitim almak isteyen adayları yakından ilgilendiren yeni düzenleme Resmî Gazete’de yayımlandı. 7 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’nin 33393 sayılı nüshasında yayımlanan yönetmelikle, üniversitedeki yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik eğitimine ilişkin usul ve esaslar yeniden düzenlendi.
Aynı sayıda yayımlanan bir başka yönetmelikle ise Dokuz Eylül Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nde de önemli değişikliklere gidildi. Yeni düzenlemelerle yabancı dil muafiyet sınavından ders seçimine, sınav sonuçlarının açıklanma süresinden sınav evraklarının saklanmasına kadar öğrencileri ilgilendiren çeşitli kurallar yeniden belirlendi.
YÜKSEK LİSANS BAŞVURULARINDA ALES ŞARTIYeni lisansüstü eğitim yönetmeliğine göre tezli ve tezsiz olmak üzere iki farklı şekilde yürütülebilen yüksek lisans programlarına ilişkin başvuru şartları yeniden düzenlendi.
Yüksek lisans programına başvuracak adayların lisans diplomasına sahip olması veya lisans eğitiminin son yıl ya da yarıyılında bulunması gerekiyor. Adayların başvurdukları programın puan türünden en az 55 ALES puanı almış olmaları veya Senato tarafından eşdeğerliği belirlenen GRE ya da GMAT puanına sahip olmaları gerekiyor.
Ancak bazı adaylar için ALES şartı aranmayacak.
Konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin yalnızca özel yetenek sınavıyla öğrenci kabul eden programlarından ilgili yüksek lisans programlarına yapılacak başvurularda ALES şartı bulunmayacak.
Bunun yanında doktora, sanatta yeterlik, tıpta uzmanlık, diş hekimliğinde uzmanlık, veteriner hekimliğinde uzmanlık veya eczacılıkta uzmanlık mezunlarının yüksek lisans başvurularında da ALES şartı aranmayacak.
TEZSİZ YÜKSEK LİSANSTA ALES KARARI SENATOYA BIRAKILDITezsiz yüksek lisans programlarına ilişkin dikkat çeken düzenlemelerden biri de ALES şartı oldu.
Yeni yönetmeliğe göre tezsiz yüksek lisans programlarında ALES puanı aranıp aranmayacağına, ilgili enstitünün teklifi üzerine Dokuz Eylül Üniversitesi Senatosu karar verecek.
ALES istenmesine karar verilen tezsiz yüksek lisans programlarında ise adaylardan yine belirlenen asgari puan şartlarını sağlamaları beklenecek.
Bu düzenleme, tezsiz yüksek lisans yapmak isteyen adaylar açısından programdan programa farklı başvuru şartlarının ortaya çıkabilmesinin önünü açıyor.
YÜKSEK LİSANSTA YABANCI DİL İÇİN YENİ SİSTEMYönetmelikte yüksek lisans adaylarının yabancı dil şartlarına ilişkin de önemli hükümler yer aldı.
Başvuru aşamasında genel olarak yabancı dil yeterliliği aranmayacak. Ancak yüksek lisans programına kayıt yaptıran öğrencilerin derslere kayıt olabilmeleri için, Türkçe eğitim yapılan yüksek lisans programları hariç, belirlenen yabancı dil yeterlik şartını karşılamaları gerekecek.
Öğrencilerin üniversitenin ilgili birimleri tarafından yapılan yabancı dil yeterlik sınavından veya YÖK tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavlarından en az 55 puan alması gerekiyor.
Yeterli puanı bulunmayan öğrenciler üniversitenin gerçekleştireceği yabancı dil yeterlik sınavına alınacak.
Bu sınavda da yeterli puanı alamayan adaylara yabancı dil hazırlık eğitimi için süre tanınacak. Öğrenciler hazırlık sürecinde yeniden sınava girebilecek.
HAZIRLIKTA BAŞARISIZ OLANLAR İÇİN SÜRE SINIRIYeni düzenlemede yabancı dil hazırlık süreci de ayrıntılı şekilde belirlendi.
İlk sınavda başarılı olamayan adaylar bir yıl süreyle yabancı dil hazırlık sınıfına devam edecek. Güz yarıyılı sonunda yapılacak yeterlik sınavında başarılı olan öğrenciler bahar yarıyılından itibaren lisansüstü eğitimlerine başlayabilecek.
Bahar yarıyılı sonunda yapılan sınavda da başarısız olunması veya geçerli merkezi sınavlardan yeterli puanın alınamaması halinde öğrenciye bir yıl daha süre verilecek.
Bu sürenin sonunda da gerekli başarı sağlanamazsa öğrencinin enstitü ile ilişiği kesilecek.
TEZLİ YÜKSEK LİSANS EN AZ 120 AKTS OLACAKTezli yüksek lisans programının yapısında da önemli ayrıntılar yer aldı.
Yeni yönetmeliğe göre tezli yüksek lisans programı, toplam en az 21 krediden oluşan en az 7 ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından meydana gelecek.
Programın toplam iş yükü ise bir eğitim-öğretim dönemi için 60 AKTS’den az olmamak üzere toplam en az 120 AKTS olacak.
Öğrenciler belirlenen dönemlerde tez çalışmasına ve danışman tarafından açılan uzmanlık alanı dersine kayıt yaptırmak zorunda olacak.
Tezli yüksek lisans programında öğrenci, gerekli şartları sağlaması halinde başka lisans programlarından veya başka enstitülerden de belirli sayıda ders alabilecek.
TEZLİ YÜKSEK LİSANSTA AZAMİ SÜRE 6 YARIYILYönetmelikte yüksek lisans eğitimini tamamlama süresine ilişkin de net sınırlar getirildi.
Bilimsel hazırlık ve yabancı dil hazırlığında geçen süreler hariç olmak üzere tezli yüksek lisans programının normal süresi 4 yarıyıl olacak. Programın tamamlanması için tanınan azami süre ise 6 yarıyıl olarak belirlendi.
Öğrencinin ilk dört yarıyıl içinde kredili derslerini ve seminerini başarıyla tamamlaması gerekiyor.
Bu süre içinde gerekli kredileri tamamlayamayan öğrencinin tez aşamasına geçmesine izin verilmeyecek ve üniversite ile ilişiği kesilebilecek.
Tez aşamasına geçen ancak azami süre içinde gerekli başarı koşullarını yerine getiremeyen, tez çalışmasında başarısız olan veya tez savunmasına girmeyen öğrenciler açısından da ilişik kesme hükümleri uygulanacak.
YÜKSEK LİSANS MEZUNİYETİNDE YAYIN ŞARTI DİKKAT ÇEKTİYeni yönetmelikte en dikkat çekici düzenlemelerden biri yüksek lisans tezinin sonuçlandırılması ve mezuniyet şartları arasında yer aldı.
Öğrencinin yüksek lisans teziyle ilgili çalışmalarından en az bir adet WOS veya SCOPUS indeksli dergide bilimsel makalesinin yayımlanmış olması, yayına kesin kabul alması veya hakem sürecine kabul edilerek en az iki hakeme gönderilmiş olması mezuniyet şartları arasında sayıldı.
Bunun yerine veya ayrıca, en az bir bildirinin ulusal ya da uluslararası bilimsel etkinlikte öğrenci tarafından sözlü olarak sunulması da şartı karşılayabilecek.
Sanat alanlarında ise sanat uygulaması, tasarım veya performans gerçekleştirilmesi de mezuniyet kapsamında değerlendirilebilecek.
Senato ayrıca belirleyeceği enstitü, anabilim/anasanat dalı veya bilim dalında tezden üretilen çalışmanın üniversiteye ait ilgili ön baskı kütüphanesinde yayımlanmasını da mezuniyet şartı olarak belirleyebilecek.
TEZSİZ YÜKSEK LİSANS 3 YARIYILA TAMAMLANABİLECEKTezsiz yüksek lisans programları da yeni yönetmelikte ayrı kurallara bağlandı.
Tezsiz yüksek lisans programı en az 30 kredi ve 10 ders ile dönem projesinden oluşacak. Programın tamamlanması için toplam öğrenci iş yükünün en az 60 AKTS olması gerekecek.
Tezsiz yüksek lisansın tamamlanma süresi ise en az 2, en fazla 3 yarıyıl olacak.
Derslerini başarıyla tamamlayan öğrenciler dönem projesi ve aldığı eğitimle ilgili konularda yeterlik sınavına girecek.
Sınav sözlü, uygulamalı veya sözlü ve yazılı şekilde yapılabilecek ve en az 45, en fazla 90 dakika sürecek.
Tezsiz yüksek lisans programına devam eden öğrenciler, üniversite tarafından tezli yüksek lisans için belirlenen asgari şartları yerine getirmeleri ve aynı programda tezli yüksek lisans programının bulunması halinde tezli programa geçebilecek.
Tezsiz yüksek lisansta alınan derslerin de tezli yüksek lisans danışmanının uygun görüşü ve ilgili enstitü yönetim kurulunun kararıyla tezli programdaki derslerin yerine sayılması mümkün olacak.
LİSANS ÖĞRENCİLERİ İÇİN DE YENİ DÜZENLEMELER GELDİDokuz Eylül Üniversitesi’nde yalnızca lisansüstü eğitim alanları değil, ön lisans ve lisans öğrencilerini ilgilendiren kurallar da değiştirildi.
Yeni düzenlemeye göre her yıl güz yarıyılı başında Yabancı Diller Yüksekokulu tarafından ortak zorunlu yabancı dil muafiyet sınavı yapılacak.
Bu sınavdan 100 üzerinden en az 55 puan alan öğrenciler ortak zorunlu yabancı dil derslerinden muaf sayılacak.
55 ve üzerinde puan alan öğrencilerin notu, Yabancı Dil I ve Yabancı Dil II dersleri için ayrı ayrı olmak üzere transkriptlerine “M” olarak işlenecek.
DERS SEÇİMİNDE 1,80 ORTALAMA ŞARTIBağıl değerlendirme sistemini uygulayan birimlerde öğrencilerin daha önce almadıkları derslere kayıt olabilmeleri için ikinci ve sonraki yarıyılların sonunda en az 1,80 genel not ortalamasına sahip olmaları gerekecek.
Ancak bu şart birinci ve ikinci yarıyıllarda öğretim planlarında yer alan dersler, 2547 sayılı Kanun kapsamında belirtilen bazı dersler ve ilgili birimler tarafından belirlenen ilave dersler ile stajlarda uygulanmayacak.
Bu düzenleme, özellikle ders seçimi sırasında öğrencilerin genel not ortalamasını daha yakından takip etmesini gerektirecek.
TEKRAR EDİLEN DERSTE SON NOT GEÇERLİ OLACAKBaşarısızlık nedeniyle veya not yükseltmek amacıyla tekrar edilen derslerde alınan en son not, geçme notu olarak kabul edilecek.
Ayrıca azami ders yüküne ek olarak en fazla iki ders alınıp alınamayacağı ve bunun şartlarının Senato tarafından belirlenmesi öngörüldü.
SINAV SONUÇLARI EN GEÇ 20 GÜNDE AÇIKLANACAKYeni düzenlemeyle öğrenciler açısından önemli bir başka değişiklik de sınav sonuçlarının açıklanma süresinde yapıldı.
Bir sınavın veya yarıyıl/yıl içi çalışmanın sonuçları, sınavın yapıldığı ya da çalışmanın teslim edilmesi gereken tarihten itibaren en geç 20 gün içinde duyurulacak.
Ancak sınav veya çalışma teslim tarihi ile son ders günü arasında 20 günden daha az süre bulunuyorsa sonuçların en geç derslerin sona erdiği gün açıklanması gerekecek.
SINAV EVRAKLARI İKİ YIL SAKLANACAKSınav kâğıtları, ödevler, projeler, laboratuvar ve staj raporları gibi belgeler ile sınav sürecine ilişkin ses ve görüntü kayıtlarının saklanma süresi de düzenlendi.
İlgili birim yönetim kurulunun daha uzun bir süre belirlemediği durumlarda bu belgeler, son işlem gördükleri tarihten itibaren iki yıl süreyle saklanacak.
Böylece öğrencilerin sınav ve değerlendirme süreçlerine ilişkin belgelerin saklanmasına yönelik standart süre de yönetmelikte açık şekilde belirlenmiş oldu.
YENİ DÜZENLEMELER YAYIMLANDIĞI TARİHTE YÜRÜRLÜKTEDokuz Eylül Üniversitesi’nin hem lisansüstü eğitim yönetmeliği hem de ön lisans ve lisans öğretim ve sınav yönetmeliğinde yapılan değişiklikler, Resmî Gazete’de yayımlandıkları 7 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girdi.
Yeni kurallar, özellikle yüksek lisans başvurusu yapmayı planlayan adaylar ile halen Dokuz Eylül Üniversitesi’nde eğitim gören öğrenciler açısından dikkatle takip edilmesi gereken değişiklikleri beraberinde getirdi.