Ankara’da ustalar var, yerlerine geçecek gençler yok: Bu meslekler çırak arıyor

Ankara’da yıllardır usta-çırak ilişkisiyle devam eden birçok meslekte yeni nesil yetiştirmek giderek zorlaşıyor. Esnaf odalarının değerlendirmeleri; fırıncılık ve unlu mamuller, matbaacılık, terzilik, ayakkabıcılık, marangozluk ve bazı geleneksel zanaatlarda çırak ve kalfa sorununu açık biçimde ortaya koyarken, otomotiv ve sanayi alanında da eğitim kapasitesi ile yetişmiş teknik eleman ihtiyacı öne çıkıyor.

Ankara Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği’nin (ANKESOB) 2025 yılı mesleki eğitim değerlendirmesinde onlarca meslek odası, çıraklık sisteminde karşılaştıkları sorunları doğrudan bildirdi. Raporda Ankara için mesleklerin sayısal bir “çırak bulamama sıralaması” yapılmadı.

Buna karşılık bazı sektörler sorunu açık biçimde “çırak bulamıyoruz” şeklinde ifade etti. FIRINCILIK VE UNLU MAMULLERDE “CİDDİ ZORLUK”ANKESOB değerlendirmesinde en açık ifadelerden biri Ankara Pideciler, Simitçiler ve Çörekçiler Esnaf Odası’ndan geldi.

Oda, fırıncılık ve unlu mamuller sektöründe çırak öğrenci bulmakta ciddi zorluk yaşandığını bildirdi. Esnaf temsilcileri, ailelerin mesleki eğitim yerine akademik liseleri tercih etmesini ve işletmelerin sigorta ile mevzuat uygulamalarına ilişkin çekincelerini sorunun nedenleri arasında gösterdi.

Matbaa sektöründe de benzer tablo bulunuyor. Ankara Matbaacılar, Ciltçiler ve Sanatkârlar Odası, sektörlerinde çırak bulmakta zorlandıklarını ANKESOB’a iletti. TERZİLİK, BERBERLİK, AYAKKABICILIK VE MARANGOZLUKTA YENİ NESİL SORUNUAnkara’nın ilçelerinden gelen açıklamalar, geleneksel mesleklerde sorunun daha geniş olduğunu gösteriyor.

Beypazarı Terziler Odası Başkanı Önder Keleşoğlu, Temmuz 2026’daki açıklamasında başta terzilik olmak üzere berberlik, ayakkabıcılık ve marangozlukta çırak ve kalfa yetişmediğini söyledi. Keleşoğlu, emekli olan ustaların yerini alacak yeni kuşağın gelmemesinin mesleklerin devamlılığını tehdit ettiğini belirtti.

Yeni Ankara’ya konuşan Ankara’da 12 yıllık terzi Mahmut Demir de kendi mesleğinde en önemli problemin yetişmiş eleman eksikliği olduğunu söylemiş, çırak yetişmemesi halinde mesleğin geleceğinin tehlikeye gireceğini ifade etmişti. YORGANCILIK VE KALAYCILIKTA DURUM DAHA KRİTİKÇırak sıkıntısının en görünür olduğu alanlardan biri geleneksel zanaatlar.

Ankara’da yaklaşık yarım asırdır yorgancılık yapan Hüsamettin Yavuz, Ağustos 2026’da yaptığı açıklamada mesleğine yeni çırak gelmediğini, fabrikasyon ürünlerin yaygınlaşmasıyla el yapımı yorgancılığın giderek daraldığını anlattı. Kalaycılık ve bakırcılıkta da benzer bir durum yaşanıyor.

Altındağ’ın Kale Mahallesi’nde yaklaşık 50 yıldır çalışan kalay ve bakır ustası Aytekin Küçük, Mart 2026’da Ankara’da bu işi yapan usta sayısının çok azaldığını ve çırak bulamadığını söyledi. Bu iki örnekte sorun yalnızca çalışan bulmak değil; mesleki bilginin ustadan yeni kuşağa aktarılamaması.

OSTİM VE SANAYİDE İHTİYAÇ FARKLI BOYUTTAOtomotiv ve sanayi sektöründe tablo biraz farklı. ANKESOB raporunda Oto Sanatkârları Esnaf Odası, mesleki eğitim kurumlarında oto cam ve oto döşeme eğitim bölümlerinin eksikliğine dikkat çekiyor.

Sincan Esnaf ve Sanatkârlar Odası ise mevcut Mesleki Eğitim Merkezi’nde kontenjanların dolması nedeniyle bazı çırakların kayıt yaptıramadığını bildiriyor. OSTİM İstihdam Ofisi’nin 2026 ilanları da Ankara sanayisindeki teknik eleman ihtiyacının sürdüğünü gösteriyor.

Yıl içinde tamir atölyelerine çırak, iş makinesi bakım-onarımına kalfa ve çırak aranırken; kasım ayı itibarıyla mekanik bakım, kaynak, montaj, otomotiv ve diğer üretim alanlarında da aktif personel ilanları bulunuyor. SORUN SADECE “GENÇLER İSTEMİYOR” DEĞİLANKESOB’un oda değerlendirmeleri, çırak krizinin tek bir nedene bağlanamayacağını ortaya koyuyor.

Odaların bildirdiği sorunlar arasında Mesleki Eğitim Merkezlerinin kapasitesinin yetersizliği, bazı meslek dallarında bölüm bulunmaması, usta öğretici belgesi şartı, kayıt bürokrasisi, öğrenci ve ailelerin mesleki eğitime ilgisinin düşük olması, maddi desteklerin yetersiz görülmesi ve okul-işletme koordinasyonundaki sorunlar bulunuyor. ANKESOB, 2026’daki değerlendirmesinde özellikle Ankara merkezindeki Mesleki Eğitim Merkezlerinin kapasitesinin bazı öğrenci kayıtlarını karşılayamadığını ve başta Çankaya olmak üzere yeni merkezlere ihtiyaç bulunduğunu da açıkladı.

Öte yandan çıraklığa başlamak için 18 yaşını beklemek gerekmiyor. Millî Eğitim Bakanlığının güncel sistemine göre Mesleki Eğitim Merkezlerine ortaokulu tamamlamış ve 14 yaşını doldurmuş kişiler kayıt yaptırabiliyor. Öğrenciler haftanın bir günü okulda, dört günü işletmede eğitim görüyor ve kayıtlar yıl boyunca devam ediyor.

Ankara’daki tablo böylece yalnızca “çırak bulunamaması” sorununu değil, mesleklerin yeni kuşaklara aktarılacağı eğitim zincirinin de yeniden güçlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.