Balıkesir Kurtuluş Günü
- Balıkesir milli mücadele yıllarındaki kararlılığıyla bayraklaştı ve Kuvayi Milliye Hareketinin Başkenti oldu
- Peki Balıkesir düşman işgalinden ne zaman ve nasıl kurtuldu?
Balıkesir’in ‘kurtuluş’ günü**
Balıkesir, 6 Eylül 1922 tarihinde düşman işgalinden kurtulmuştur.
1914-1918 arası cereyan eden **1. Dünya Savaşı'**na giren **Osmanlı Devleti** savaştan yenik çıkmış, **İtilaf Devletleri**ise bu durumu fırsat bilerek işgallere başlamışlardır.
İzmir**'in işgalinin ardından **Ayvalık**'tan başlamak üzere **Balıkesir**'e gelmiştir.
OKUMA YURDU ve
ALACA MESCİD TOPLANTILARI**
Tüm bu gelişmeler sonucu Balıkesir'de bugün **Kuvayı Milliye Müzes**i'nde yer alan Okuma Salonu ve **Alaca Mescid**'de toplantılar düzenlenerek **Kuva-yı Milliye**'nin ilk kıvılcımı bu ibadethanede atılmıştır.
Alaca Mescid toplantılarından birine Susurluklu Leblebici Raşit'in "**Düşmanı geri döndürecek kuvvet namlunun ucundadır"** sözü damga vurmuş ve bunun üzerine Redd-i İlhak Cemiyeti'ne katılma kararı alınarak silahlı direniş başlatılmıştır.
Yunanlıların Ege Bölgesindeki bu işgallerini, Balıkesirliler şimdiki Balıkesir Lisesi’nin (altaki fotoğraf) bulunduğu binadaki "**Okuma Yurdu**“nda bir araya gelip işgalleri protesto etmişlerdir.
8 Mayıs 1919 günü Mehmet Vehbi Bey, İzmir’in işgali sonrası yaşanan zulümden bahsettikten sonra; "**Bu faciaların Balıkesir’in başına gelmesi yakındır. Bu iş yazışma,protesto ile engellenemez. Yapılacak ilhak il fiilen reddetmek için bir Reddi-i İlhak heyeti kuralım.
Bu cemiyete girmek her müslümanın borcudur. Bizim atacağımız her kurşun, Şark ve İslam aleminin ebedi kurtuluşuna, yoksa maazallah ebedi esaretine sebep olacaktır**.“demiştir.
Nüfus Verisi Gör
Bunun üzerine Alaca Mescit’teki gizli toplantılarda Milli Mücadelenin temelleri atılmıştır.
Video 3
Alaca Mescit**’te mücadeleyi başlatan 41 bayrak adamı ve Balıkesirliler 15 Mayıs 1919´da İzmir´in işgali üzerine, o günün Belediye Reisi Keçecizade **Mehmet Emin**Efendi’nin çağrısını, iliklerinde hissettiler..
Kimler vardır orada:
Karesi Mebusu **Mehmet Vehbi**bey,
Belediye Reisi **Keçecizade Mehmet Emin** bey,
Yırcalızade Şükrü**efendi,
Susurluklu **Leblebici Raşit**
Hasan Basri Çantay** ve diğerleri…
Her türlü kararı almaya tam yetkili 41 bayrak adam…
Mehmet Vehbi Bolak bey**başta olmak üzere,
Şehrin ileri gelenleri şimdiki **Kuva-yi Milliye Müzesi**’nin bulunduğu yerdeki Okuma Yurdu’nda toplanmışlar, yapılan toplantıda, hiçbir şeyin fayda etmeyeceği anlaşılmış ve**Leblebici Raşit**efendinin;
“**Düşmanı geri döndürecek kuvvet, namlunun ucundadır**" sözleri karar olmuştur. İşte, kıvılcım bu cümleyle çakılmış, Kuva-yi Milliye ateşlenmiştir.
8 Mayıs 1919´da **Alaca Mesci**t’te mevlit vesilesiyle toplananlar, dinledikleri mevlitten sonra, **ilhakı red**ve **milli mücadeleye** karar vermişlerdir.
Okuma Yurdu, Alaca Mescit toplantıları ve Balıkesir kongreleri ile düşmanın bölgedeki işgallere karşı ilk ciddi ve şuurlu hareket Balıkesirli sivil ve aydınlardan gelmiştir. Köylüsü ve kentlisi ile Balıkesirliler hiç bir yerden talimat almaksızın vatan müdafasına koşmuşlardır.
Beş kongre yaparak bir araya gelen Balıkesirliler,14 ay boyunca dört cephede Yunan orduları ile savaşarak, Balıkesir halkının ve Türk milletinin işgal ve esareti kabul etmeyeceğini Dünya kamuoyuna duyurmuşlardır.
Nüfus Verisi Gör
Bütün bunlar, ilk kongrenin Balıkesir´de toplandığını, ilk kurşunun Balıkesir Ayvalık´ta, son kurşunun da Bandırma´da atıldığını göstermektedir.
Ege’de kendi imkanları ile düşman işgaline son veren tek şehir Balıkesir'dir.**
Milli Mücadelenin en önemli dönemlerinde Balıkesir'de Mustafa Necati, Esat ve Vasıf Çınar kardeşler ile Hasan Basri Çantay tarafından çıkarılan Ses, Doğru Söz, İzmir'e Doğru gazeteleri, Balıkesirliler‘in ve Kuva-yi Milliyeciler‘in yanında yer alan Anadolu insanının gür sesi olmuştur.
_**Düşman sesi duymak istemezsen
Kardeş sesidir,uyan bu sesten;
Kalkınca görür ki aksam olmuş
Vaktiyle uyanmayan bu sesten**_
Dizeleri Balıkesir halkının ve Türk milletinin işgal ve esareti kabul etmeyeceğini Dünyaya haykırışı olduğu gibi, Balıkesirlilerin hiç bir yerden talimat almaksızın vatan müdafasına koşmalarına kıvılcım olmuştur.
Mustafa Kemal önderliğinde Yunan işgali durdurulmuş ve şehir 6 Eylül 1922'de düşman işgalinden kurtuluştur.
Cumhuriyet'in ilanı sonrası 1926'da Meclis tarafından alınan, "**hanedanlara ait vilayet isimlerinin kaldırılması"** kararı gereğince**Karesi**ismi değiştirilerek, yerine **Balıkesir**kullanılmaya başlanmıştır.
KAHRAMANLAŞAN İL**
Günümüze kadar il olarak gelen şehir, yaşanan tüm zorluklara rağmen, Osmanlı Devleti zamanında özellikle batı Anadolu`nun iskanında, İstanbul'un alınmasında; **Kurtuluş Savaşı**'nda **Kuvayı Milliye**'nin kuruluşu ve savaşta büyük önem taşıyıp; günümüzde ticaret ve ekonomisi ile **Türkiye Cumhuriyeti** için önde gelen şehirlerden biri olmaya devam etmektedir.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Genel
Yayın: 02 Eylül 2026 18:20 · Kaynak: balikesirim.net