Yozgat'ın Köyünden Türkiye'nin Anıtlarına Uzanan Başarı Hikayesi! Aslan Başpınar'ın Heykeltıraşlık Yolculuğu

702px)" srcset=" Yozgat'ın bir köyünde ilkokul öğretmeninin verdiği ödevle heykele merak salan Aslan Başpınar, yıllar içinde Türkiye'nin önemli anıt çalışmalarında imzası bulunan bir sanatçıya dönüştü. Çocukluğunda çamura şekil vererek başladığı sanat yolculuğunu Ankara'ya taşıyan Başpınar, Gazi Eğitim Fakültesindeki deneyiminden kendi atölyesini kurmasına, Kızılcagün Anıtı'ndan Anıtkabir Müzesi'ndeki çalışmalarına kadar uzanan hayat hikâyesini anlattı. Yozgatlı sanatçı, heykeltıraş olmak isteyen gençlere de önemli tavsiyelerde bulundu.

Yozgat'ın yetiştirdiği sanatçılardan Aslan Başpınar, köy yaşamının içinden doğan yeteneğini yıllar içerisinde profesyonel heykeltıraşlığa taşıyan isimlerden biri.

1963 yılında Yozgat'ın Darıcı köyünde dünyaya gelen Başpınar, sanatla tanışmasının herhangi bir özel eğitimle değil, çocukluğunda çevresinde gördüğü üretim kültürüyle başladığını anlattı.

Ailesinin tarımda kullandığı araçları kendisinin yaptığını, taş ve ahşap işçiliğinin günlük yaşamın doğal bir parçası olduğunu belirten sanatçı, ilk öğretmenlerinin annesi, babası ve dedesi olduğunu söyledi.

Başpınar'a göre Anadolu insanının kendi emeğiyle ortaya koyduğu araçlar ve yapılar, onun heykel sanatına yönelmesinde belirleyici rol oynadı.

Aslan Başpınar'ın heykeltıraşlık serüveninde unutamadığı olaylardan biri, ilkokul öğretmeninin verdiği ödev oldu.

Öğretmeni, öğrencilerinden ailelerinin tarımda kullandığı araç ve gereçlerin küçük örneklerini hazırlamalarını istedi.

Ancak Başpınar, diğer arkadaşlarından farklı bir çalışma yapmaya karar verdi.

Çocukluğunda toprak damlarda kullanılan kille oynamaya alışkın olduğunu anlatan sanatçı, tırmık ya da benzeri bir tarım aletinin minyatürü yerine çamurdan bir büst yaptı.

Ödevinin öğretmenin istediği çalışmadan farklı olması nedeniyle önce çekindiğini söyleyen Başpınar, yaşadıklarını şöyle anlattı:

“Aslında heykelin ne olduğunu da pek o zaman bilmiyordum. Ama böyle bir şekil yapma isteği içimden geliyordu.”

Öğretmeninin eseri inceledikten sonra kendisini öğretmenler odasına götürdüğünü belirten Başpınar, orada hayatı boyunca unutamayacağı bir söz duydu.

Öğretmenlerden biri, onun ileride heykeltıraş olabileceğini söyledi.

Başpınar, “Heykeltıraş” kelimesini ilk kez o gün duyduğunu ifade etti.

İlkokuldan sonra da heykel yapmayı sürdüren Aslan Başpınar, çalışmalarında taş ve ahşap gibi malzemelere yöneldi.

Kilden yaptığı eserleri korumakta zorlandığını belirten sanatçı, pişirme ve kalıp alma tekniklerini bilmediği için çocukluk dönemindeki çok sayıda çalışmasının günümüze ulaşamadığını söyledi.

Başpınar'ın sanat hayatındaki bir diğer dönüm noktası ise köylerine gelen maden mühendisleri oldu.

Maden Tetkik ve Arama kurumundan gelen mühendislerin köyde inceleme yaptığı dönemde, ailesinin misafir ettiği görevliler evin duvarındaki resimlerini fark etti.

Başpınar'ın anlatımına göre mühendislerden biri resimlerin kim tarafından yapıldığını sorunca babası, oğlunun ahırda taştan eserleri de bulunduğunu söyledi.

Mühendisler bu çalışmaları da görmek istedi.

Sanatçının ahşap eserlerinden birini hediye olarak alan mühendislerden biri, çalışmayı Ankara'daki Gazi Eğitim Fakültesine götürdü.

İşte bu karşılaşma, Yozgat'ın bir köyünde kendi imkânlarıyla çalışan genç sanatçının eğitim hayatında yeni bir kapı açtı.

Mühendislerin götürdüğü eseri inceleyen akademisyenler, Aslan Başpınar'ın diğer çalışmalarını da görmek istedi.

Bunun üzerine çocukluk yıllarından itibaren hazırladığı çok sayıda eseri yanına alan Başpınar, Ankara'ya gitti.

Sanatçı, Gazi Eğitim Fakültesinde eserlerinin ilgiyle karşılandığını ve teknik becerisinin dikkat çektiğini anlattı.

Ancak eğitim geçmişi nedeniyle diplomaya yönelik bir programa kaydolamadığını, bunun yerine misafir öğrenci olarak fakültenin imkânlarından yararlandığını belirtti.

Gazi'de üç yıl geçirdiğini söyleyen Başpınar, bu dönemin kendisine yalnızca heykel yapma teknikleri açısından değil, sanatın anlamını kavrama bakımından da önemli katkılar sağladığını ifade etti.

Aslan Başpınar, Gazi Eğitim Fakültesindeki yıllarını anlatırken heykel sanatına bakışının nasıl değiştiğini de paylaştı.

Çocukluğundan itibaren taş yontma, ahşap işleme ve kile şekil verme becerilerini geliştirdiğini belirten sanatçı, bu çalışmaların sanatsal anlamını ise eğitim sürecinde daha iyi kavradığını söyledi.

Atölye çalışmalarının yanı sıra sanat tarihi ve sanat eğitimi yöntemleri gibi derslere katıldığını anlatan Başpınar, bu sayede heykeltıraşlığın yalnızca el becerisinden ibaret olmadığını gördüğünü belirtti.

Gazi'deki deneyiminin ardından farklı sanatçılar ve akademisyenlerle çalışmayı sürdürdü.

1996 yılında kendi atölyesini kuran Başpınar, heykel ve anıt projelerini profesyonel olarak hazırlamaya başladı.

Aslan Başpınar'ın anlattığı önemli çalışmalardan biri, Ankara'daki Kızılcagün Anıtı oldu.

Başpınar, Genelkurmay Kavşağı'nda yer alan ve Atatürk'ün Ankara'ya gelişini konu alan anıtın 18 figür ile bir rölyeften oluştuğunu belirtti.

Sanatçının verdiği bilgiye göre yaklaşık 10 metre yüksekliğindeki anıtta Mustafa Kemal Atatürk'ün yanı sıra Yahya Galip, Rıfat Börekçi, seymenler, davulcular ve dönemin Ankara halkını simgeleyen figürlere yer verildi.

Başpınar, anıtı oluştururken Atatürk'ü Ankara'da karşılayan insanların tarihî birlikteliğini bir kompozisyon hâlinde anlatmaya çalıştığını söyledi.

Yozgatlı sanatçı, Cumhuriyet'in 100. yılı dolayısıyla da bir anıt projesi hazırladığını anlattı.

Bu çalışmada Çanakkale'den başlayarak Sakarya Meydan Muharebesi'ne ve Cumhuriyet'in kuruluşuna uzanan tarihî süreci anlatan bir kompozisyon oluşturduğunu belirtti.

Hazırladığı projenin beğenildiğini ifade eden Başpınar, Anıtkabir Müzesi'nde de çalışmalarının bulunduğunu söyledi.

Sanatçı, eserlerinde Türkiye'nin tarihine katkıda bulunmuş kişileri ve toplumsal hafızada yer eden olayları anlatmaya önem verdiğini dile getirdi.