AİHM'den Kritik Karar: Aşı Zorunluluğu Hak İhlali Değil
- Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Fransa'da sağlık ve acil durum personeline uygulanan Covid-19 aşı zorunluluğunu inceledi
- Mahkeme, söz konusu uygulamanın temel hakları ihlal etmediğine karar vererek devletlerin salgınla mücadeledeki takdir yetkisini onayladı
Strasbourg merkezli Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Fransa'daki sağlık ve acil yardım çalışanlarına yönelik Covid-19 aşı zorunluluğunun Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ne (AİHS) uygun olduğuna karar verdi. Pandemi döneminde yürürlüğe giren ve aşı belgesi sunmayan personelin görevden uzaklaştırılmasına imkan tanıyan düzenleme, mahkeme tarafından hak ihlali olarak değerlendirilmedi.
Fransa'da 2022 yılında hayata geçirilen uygulama, sağlık sektörü ve acil yardım hizmetlerinde çalışanların aşı durumlarını işverenlerine bildirmesini zorunlu kılmıştı. Bu kurala uymayanlar işten uzaklaştırma cezasıyla karşılaşmış, süreç kamuoyunda ciddi tartışmalara ve hukuki itirazlara yol açmıştı.
Almanya'da da benzer bir uygulama yürütülürken, Fransa'daki iç hukuk yollarından sonuç alamayan bir itfaiyeci ve iki sağlık çalışanı konuyu AİHM'ye taşımıştı. Başvuru sahipleri, aşı zorunluluğunun Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8'inci maddesinde yer alan özel hayata saygı ilkesini zedelediğini savundu.
Ayrıca, 14'üncü madde kapsamında aşılı ve aşısız çalışanlar arasında ayrımcılık yapıldığı iddia edildi. İtfaiyeci statüsündeki davacı ise Fransız ve yabancı uyruklu çalışanlar arasında farklı muamele uygulandığını öne sürerek şikayetini detaylandırdı.
Mahkeme, kararında salgın dönemlerinde risk altındaki grupların korunması ve halk sağlığının yönetilmesi konusunda devletlerin geniş bir takdir yetkisine sahip olduğunu vurguladı. Aşı yaptırmayanların çalışma yasağı ile karşılaşmasını hukuka uygun bulan heyet, bu tedbirlerin sözleşme maddelerini ihlal etmediğine hükmetti.
Karar, pandemi yönetimi ve devletlerin kriz anındaki yetki sınırları açısından emsal teşkil edecek bir nitelik taşıyor. Karar oybirliğiyle alınmadı; İsviçreli yargıç Andreas Zünd, karşı görüş bildirerek uygulamayı eleştirdi.
Zünd, görevden uzaklaştırılan ve maaş alamayan personelin yaşadığı mağduriyetin orantısız olduğunu savundu. Yargıç, koruyucu ekipman kullanımı veya risk grubundaki kişilerle temasın kısıtlanması gibi daha hafif tedbirlerin yeterince değerlendirilmediğini belirterek, çalışanların geçim kaynaklarının tehlikeye atılmasının sert bir yaklaşım olduğunu ifade etti.
Sonuç olarak AİHM'nin bu kararı, Fransa'daki aşı zorunluluğu tartışmalarını hukuki açıdan noktalarken, devletlerin halk sağlığını koruma adına aldığı katı tedbirlerin uluslararası hukuk nezdindeki meşruiyetini bir kez daha teyit etmiş oldu. Söz konusu karar, benzer pandemi kısıtlamalarına yönelik gelecekteki olası başvurular için de belirleyici bir referans noktası oluşturuyor.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.


Kategori: Sağlık
Yayın: 20 Kasım 2026 15:15 · Kaynak: DW Türkçe