Dini Tedrisat Yapanlar, çağın Sorunlarını Niçin çözemiyorlar?
- Türkiye’de İlahiyat ve İslami İlimler Fakülteleri bünyesinde lisans, yüksek lisans ve doktora düzeyinde akademik din eğitimi yapan kurumların yanı sıra, Diyanet Akademisi bünyesinde Dini İhtisas Merkezleri ile lisansüstü düzeyde uzmanlık eğitimi veren Yüksek İhtisas Merkezleri bulunmaktadır
Türkiye’de İlahiyat ve İslami İlimler Fakülteleri bünyesinde lisans, yüksek lisans ve doktora düzeyinde akademik din eğitimi yapan kurumların yanı sıra, Diyanet Akademisi bünyesinde Dini İhtisas Merkezleri ile lisansüstü düzeyde uzmanlık eğitimi veren Yüksek İhtisas Merkezleri bulunmaktadır. Ayrıca İSAM ve KURAMER gibi araştırma merkezleri, medreseler, STK’lar da dini tedrisat yapmaktadırlar.
Peki, kemiyet olarak oldukça geniş bir kadroya sahip olan bu kurum (veya şahıslar), toplumun dini sorunlarını neden çözemiyorlar? Toplumun dini gündemlerine baktığımızda inanç, ibadet, ahlak ve toplumsal ilişkilerle ilgili yüzlerce soru ve sorunun ortada durduğunu, çözüm beklediğini görürüz.
Bu soru ve sorunlara makul cevaplar verilmediği ve çözüm üretilmediği için maalesef güven sağlanamamakta ve gençlik gittikçe dinden uzaklaşmaktadır.
Hakikat şudur ki tarih boyunca alimlik ve dindarlık görüntüsü altında -istisnalar hariç- uydurma rivayetlerle din anlatılmış ve toplum hurafelere mahkum edilmiştir. Dini kurumlarda genellikle geçmiş asırlarda yaşamış alimlerin bilgileri öğrenilmekte, bilgiler kutsanarak tekrar edilmektedir.
Oysa geçmiş bilgileri tekrar etmekle ilim adamı olunmadığı gibi, çağın sorunları da çözülmez.
Kabul etmeliyiz ki başta Diyanet Kurumu olmak üzere diğer kurumların, dini alanda çok yetersiz kaldıkları, kuru bilgi hamallığı ve bir anlamda mezhep ve meşrep bekçiliği yaptıkları açıktır. Yaptıkları çalışmalar ve okumalar, geçmişte söylenenleri tekrardan ve istif etmekten öte geçmemektedir.
Çağımızda dini tedrisat yapanların, toplumun sorunlarını çözememelerinin sebepleri şöyle sıralanabilir?
1.Kur’an’ı, çağın aklı ve bilgisi ile açıklamaya yanaşmamak. Mevcut paradigma, klasik tefsirleri yeterli bulmakta, o tefsirleri okuyup durmaktadır. Oysa dini ilimleri tahsil edenler, adalet, özgürlük, sorumluluk, yönetim, kadın-erkek ilişkileri ve insan hakları gibi çağın sorunlarını Kur’an’ın ruhuna uygun açıklayarak toplumu bilgilendirmekle yükümlüdürler.
2. Alim olmayı Arapça bilmeye bağlamak ve geçmiş alimlerin görüşlerini ve içtihatlarını kutsamak. Bilindiği gibi geleneksel paradigmaya göre alimliğin ölçüsü, iyi Arapça bilip metin sökmek ve geçmişteki alimlerin söylediklerini çokça ezberleyip istif etmektir.
Kim Arapça gramerini iyi biliyorsa ve eski bilgilere daha çok sahip ise o, büyük alim kabul edilir.
Elbette geçmiş alimlerin düşüncelerinden istifade edilmelidir. Ancak tartışılmaz referanslar olarak görülemez. Çünkü geçmiş asırlardaki alimlerin, kendi dönemlerinin sorunlarına verdikleri cevaplar, günümüzün sorunlarına ışık tutmayabilir.
Oysa alimlik, başkalarının söylediklerini bilmek değil, en az bir konuda –günümüzün ifadesiyle- uzman olmaktır. Uzman olan kimseler, çağın sorunlarını tespit ederek raporlar hazırlamakla, çareler sunmakla ve toplumu olumlu yönde dönüştürmekle mükelleftirler.
3. Dini ilimler ile fen ve sosyal ilimlerin birbirinden ayrı düşünülmesi. Çağımızda Fizik, kimya, biyoloji, psikoloji, sosyoloji, felsefe, mantık, tarih, antropoloji, çağdaş hukuk ve insan hakları dini ilimlerden ayrı düşünülemez.
Geçmiş asırlardaki müçtehit alimler de genellikle dini ilimlerin yanı sıra fen ve sosyal ilimlere de sahiptiler. Dolayısıyla dini ilimlerle fen ve sosyal ilimlerin birlikte alınmaması büyük bir eksikliktir.
4. Geçmiş asırlardaki alimleri kutsamak ve bilgilerini sorgulamamak. Maalesef mevcut din eğitimi, sorgulamaya pek önem vermez. Geçmişteki alimleri yüce ve ulaşılmayacak olarak görerek sorgulamaz. Kadim olanı hep doğru bulup kutsar.
Hatta sorgulamayı saygısızlık addeder. Sorgulama yapmak isteyenler de cemaat ve mezhep taraftarlarının baskısından çekinir.
Çağın sorunlarını çözecek ilim adamları yetiştirilmek isteniyorsa, önce zihniyet ve ona paralel olarak yeni müfredat hazırlanmalıdır. Hazırlanan müfredat, Kur’an merkezli olmalıdır. Kur’an’ın, sürekli insanları akletmeye, düşünmeye, sorgulamaya ve ibret almaya çağırması dikkate alınarak ve çağın aklı ve bilimi kullanılarak maksada uygun bir müfredat hazırlanmalıdır. Değilse kimseye bir şey anlatamazsınız.
Selam ve sağlık dileklerimle…
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Sağlık · Bölge: Elazığ
Yayın: 16 Kasım 2026 06:52 · Kaynak: elazighaberkent.com