3 bin çift ayakkabı, bir diktatörlük ve unutulan geçmiş
- Tarih tekerrür etmez; sadece hafızası zayıf toplumlara aynı faturayı yeniden keser
- Geçtiğimiz günlerde Filipinler’in başkenti Manila’daki Malacañang Sarayı’nda çekilen o fotoğraf karesi, modern siyasetin ne denli amansız bir unutkanlık üzerine kurulu olduğunu tüm çıplaklığıyla yüzümüze çarptı
Tarih tekerrür etmez; sadece hafızası zayıf toplumlara aynı faturayı yeniden keser. Geçtiğimiz günlerde Filipinler’in başkenti Manila’daki Malacañang Sarayı’nda çekilen o fotoğraf karesi, modern siyasetin ne denli amansız bir unutkanlık üzerine kurulu olduğunu tüm çıplaklığıyla yüzümüze çarptı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, ASEAN Zirvesi vesilesiyle gittiği Manila’da Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand "Bongbong" Marcos Jr. ve 97 yaşındaki annesi Imelda Marcos ile aynı karede gülümsemesi, sıradan bir diplomatik nezaket değildi; aksine, tarihin en karanlık sayfalarından birinin küresel ölçekte aklanmasıydı.1986 yılında Filipinler sokakları, tarihe "Halkın Gücü Devrimi" olarak kazınan o görkemli direnişe sahne olduğunda, yirmi yılı aşkın bir kâbusun bittiği sanılıyordu. Baba Ferdinand Marcos; ardında sıkıyönetim karanlığı, işkence tezgâhları, failimeçhul cinayetler ve devlet hazinesinden buharlaşan milyarlarca dolarlık bir enkaz bırakarak ABD’nin kanatları altında Hawaii’ye kaçmıştı.
Fakat iktidar hırsı, sürgünle sönen bir ateş değildir. Baba Marcos’un ölümünün ardından 1991’de ülkeye sessizce dönen aile, sabırlı bir tarih mühendisliğiyle adım adım siyaset sahnesini yeniden işgal etti. Nihayetinde 2022 yılında oğul Bongbong Marcos’un sandıktan zaferle çıkmasıyla aile, 36 yıl önce halkın öfkesiyle arka kapısından kaçtığı saraya, bu kez demokrasinin meşruiyet zırhını kuşanarak ön kapıdan girdi.
Bugün oğul Marcos, babasının aksine sokaklara tank sürmeyen, anayasayı rafa kaldırmayan ve Batı ile uyumlu çalışan "makul" bir lider portresi çiziyor. Ancak bu cilalı vitrinin ardında devasa bir cezasızlık duvarı yükseliyor.
Sosyal medya algoritmalarıyla babasının diktatörlük yıllarını ülkenin "altın çağı" diye pazarlayan bu yeni dönem, geçmişle yüzleşmeyi değil, toplumsal hafızayı formatlamayı seçiyor. Bu trajikomik restorasyonun başrolünde ise hiç kuşkusuz Imelda Marcos var.
Dünya onu, ülkesi sefalet içinde kıvranırken sarayın bodrum katında istiflediği Christian Dior ve Charles Jourdan imzalı tam 3 bin çift lüks ayakkabıyla tanıdı. 1986’da saraya giren devrimcilerin karşısına çıkan o devasa koleksiyon, milyonların açlığı üzerine kurulan bir şatafat ve ahlaki çürümenin dünyadaki en somut anıtıydı.
Bugün 97 yaşında, tekerlekli sandalyede ve ayaklarında son derece sade terliklerle Trump’ın karşısına oturan Imelda, fiziksel olarak o şaşaalı günlerinin çok uzağında. Fakat onun sarayın başköşesinde ağırlanması, ailesinin siyasi rehabilitasyonunun tamamlandığının da resmî ilanıydı.
Bir zamanlar iktidar sarhoşluğunun sembolü olan o 3 bin çift ayakkabı bugün müze vitrinlerinde sessizce dursa da Imelda’nın varlığı, hesabı sorulmamış bir geçmişin hayaleti olarak salonda dolaşmaya devam ediyordu. Manila’daki buluşmayı asıl sarsıcı kılan ise Donald Trump’ın takındığı pervasız tavırdı.
1980’lerin New York sosyetesinden dostu olan Marcos ailesine dönüp, "Ebeveynlerini çok iyi tanıyordum, harikalardı. Çok iyi genetiğe sahipsin" diyen Trump, Amerikan dış politikasının yıllarca dünyaya vaaz ettiği "demokrasi ve insan hakları" masalını tek cümleyle rafa kaldırdı.
Görüşme boyunca ne sıkıyönetim kurbanlarının kemikleri sızlatıldı ne de hukukun üstünlüğünden tek kelime edildi. Trump’ın bu sözleri, çağımızın yeni diplomasi anlayışının manifestosu gibiydi: Değerler öldü, yaşasın kişisel dostluklar ve çıkar ortaklığı!
Sarayın kalın duvarları ardında "harika genetikler" övülürken, sarayın hemen dışındaki sokaklarda binlerce gencin ve aktivistin polis coplarıyla dağıtılması, Manila’daki o günün en keskin, en acımasız tezadını oluşturdu. Velhasıl Manila’da çekilen o fotoğraf, 21. yüzyıl siyasetinin ibretlik bir özeti.
Bir yanda otoriter geçmişini demokratik mekanizmaların içine gizleyerek aklayan bir hanedan; diğer yanda ise demokrasi idealini şahsi sempatilerin ve jeopolitik hesapların gölgesinde bırakan bir süper güç lideri. Geriye ise saray kapılarının ardında unutulmaya terk edilen halk direnişleri ve müze raflarında o eski ihtişamlı günlerin dönüşünü bekleyen 3 bin çift ayakkabı kalıyor.
Günde en fazla 3 kritik gelişme. Bildirim kirliliği yok, anında bilgi.
Kategori: Kültür-Sanat
Yayın: 20 Kasım 2026 06:03 · Kaynak: yeniankara.com.tr