İkinci elde 'gümrük' riski!

Kocaeli’de 2006 model Mercedes alan bir vatandaşın, yıllar sonra aracının geçmişte gümrükte ‘düşük vergi ödemek için’ otomobil yerine ‘buzdolabı’ olarak beyan edildiğini öğrenmesi, ikinci el araç alımında gözden kaçan bir riski gündeme taşıdı. Vatandaşların büyük bölümü ikinci el otomobil satın alırken tramer kaydı, kilometre, değişen parçalar ve ekspertiz raporuna odaklanır.

Ancak Kocaeli’deki Mercedes vakası, aracın teknik olarak temiz görünmesinin hukuki geçmişinin de temiz olduğu anlamına gelmediğini gösterdi. Uzmanlara göre özellikle 1990’lı ve 2000’li yıllarda ithal edilen eski araçlarda, gümrük işlemlerinin bugünkü kadar dijital ve entegre olmadığı döneme ait kayıtların incelenmesi gerekiyor.

VATANDAŞ NE YAPMALI? Vatandaş ilk olarak e-Devlet üzerinden Türkiye Noterler Birliği’nin “Adıma Tescilli Araç Sorgulama” hizmetinden aracın hak mahrumiyeti bulunup bulunmadığını kontrol etmeli. Ancak bu ekran gümrük beyannamesini veya aracın Türkiye’ye hangi GTİP üzerinden sokulduğunu göstermediği için, özellikle ithal ve eski model araçlarda şüphe bulunması halinde ruhsattaki şasi numarası ve ilk tescil bilgileriyle ilgili gümrük idaresinden aracın ithalat geçmişine ilişkin bilgi araştırılmalı.

VERGİSİNİN ÖDENMESİ GEÇMİŞİ TEMİZLEMEZ Vergi uzmanı Ramazan Kalıntaş, bir aracın Türkiye’de tescil edilmiş olması, vergisinin ödenmesi ve muayeneden geçmesinin, geçmişteki tüm işlemlerin doğru olduğunun kanıtı olamayacağını belirterek, “Eski araçlarda gümrükteki beyan ile bugün trafik sicilinde bulunan kayıt arasında farklılık olup olmadığı önemlidir. Vatandaş satın alma aşamasında aracın ruhsat ve şasi bilgilerini kontrol etmeli, ithalat geçmişi konusunda şüphe varsa ilgili gümrük idaresinden resmî bilgi talep etmelidir” dedi.

GÜMRÜK BORCU ÇIKARSA... Avukat Erkan Karaoğlu ise geçmişteki gümrük işlemi sebebiyle araca hak mahrumiyeti konulması veya ek vergi ve ceza çıkarılması halinde araç sahibinin öncelikle dosyanın tamamını inceletmesi gerektiğini söyledi.

Karaoğlu, “Vatandaş kendisine bir tebligat yapıldığında süreleri kaçırmamalı ve doğrudan ödeme yapmak yerine gümrük ve vergi hukuku alanında uzman bir avukattan görüş almalıdır” ifadelerini kullandı.