Merz, Berlin'in konut toplulaştırma planını'saçmalık' olarak niteledi: Anayasa çelişkisi uyarısı

Bundeskanşler Merz, Berlin koalisyon görüşmelerindeki konut toplulaştırma planını'saçmalık' diyerek Anayasa Madde 14 ile çelişkili buldu. 2021 referandumunda%59,1 onaylanmıştı.

· 2 dk 3 Merz, Berlin'in konut toplulaştırma planını'saçmalık' olarak niteledi: Anayasa çelişkisi uyarısı Suudi Arabistan, Yemen'in Hacc valiliğinde 232 konut birimi teslim etti Bundeskanşler Friedrich Merz, Berlin eyaletinde SPD, Yeşiller ve Linke arasındaki koalisyon görüşmelerinin odak konularından biri olan büyük konut şirketlerinin toplulaştırılması (Vergesellschaftung) girişimini "Berliner Unsinn" (Berlin saçmalığı) olarak niteleyerek sert bir federal müdahaleye imza attı. 2021 referandumunda Berlinlilerin%59,1'i "evet" diyerek onayladığı bu kararın uygulanmasının, Merz'e göre Temel Kanun'un (Grundgesetz) 14. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakları ile çelişeceğini ve yatırımcı güvenliğini sarsacağını öne sürdü.

Merz, dün akşam yayınlanan bir röportajda ve CDU/CSU grubu toplantısında yaptığı açıklamalarda bu çizgisini netleştirdi.

Eylül 2026 Berlin eyalet seçimlerinden sonra iktidara gelme ihtimali yüksek olan "Kırmızı-Yeşil-Kırmızı" (R2G2) blokunun koalisyon sözleşmesi taslağında, "Deutsche Wohnen & Co. enteignen" (Deutsche Wohnen ve diğerlerini toplulaştırın) yasasının hayata geçirilmesi yer alıyor. Berlin Anayasa Mahkemesi'nin (VerfGH) 2024 kararıyla tazminat usulü ve yetki alanı nedeniyle uygulama askıya alınmıştı.

Merz, Berlin eyalet hükümetinin bu konuda tek taraflı hareket edemeyeceğini vurguladı. "Mülkiyetin topluma devri (Vergesellschaftung) Temel Kanun'un 14. maddesi 3. fıkrası kapsamında bir kanunla ancak uygun tazminat karşılığında mümkündür.

Bu tazminatın ödenmesi için Berlin'in bütçesi yetmez, federal bir düzenleme gerektirir. Biz buna razı değiliz," diyen Merz, Bundesrat (Federal Meclis) üzerinden Berlin'in bu tür bir yasama girişiminin engelleneceğini sinyalletti.

CDU/CSU blokunun federal seviyedeki çizgisi, konut piyasasında "plan ekonomisi" riskine karşı mülkiyet haklarının koruması ve yeni yatırımların teşviki yönünde.

Durum, Berlin'de 2023'ten beri SPD ile koalisyonda olan ve Kai Wegner başkanlığında yöneten Berlin CDU'sı için zor bir denge unsuru oluşturuyor. Wegner, seçim kampanyasında toplulaştırmaya "hayır" demiş olsa da, koalisyon partneri SPD ve sol blokun baskısı altındayken federal başkan Merz'in bu sert tavrı, eyalet partisinin manevra alanını daraltıyor.

Koalisyon görüşmelerine katılan Linke ve Yeşiller yönetimleri ise Merz'in müdahalesini "demokratik bir referandum sonucunun saygısızlığı" ve "federalizm ihlali" olarak lanse ediyor.

Sektör verilerine göre Vonovia ve Deutsche Wohnen hisseleri Merz'in açıklamalarından sonra Frankfurt Borsası'nda kısa vadeli bir toparlanış yakaladı. Hukukçular ise Bundesverfassungsgericht (Federal Anayasa Mahkemesi)'in bu konuda son söz söyleyeceğini, özellikle "uygun tazminat" (angemessene Entschädigung) tanımının ve ödeme kaynağının (eyalet mi federal mi) belirsizliğinin sürecin kaderini belirleyeceğini kaydediyor.

Kiracı dernekleri ve "Deutsche Wohnen & Co enteignen" girişimi, Merz'in lafını "kiracıların kefiline sopa gösterme" olarak tanımlarken, koalisyon sözleşmesinin Kasım ortası son tarihli imzalanması bekleniyor.